Dรผnyanฤฑn en bรผyรผk zeytinyaฤฤฑ รผreticisi olan ฤฐspanya ve ฤฐtalyaโda rekoltenin yarฤฑya dรผลmesi, Tรผrkiyeโnin rekoltesinin de rekor seviyeye รงฤฑkmasฤฑ nedeniyle zeytinyaฤฤฑ sektรถrรผnde oluลan rekor ihracat beklentisi gerรงeฤe dรถnรผลรผyor. Zeytinyaฤฤฑ ihracatฤฑ yฤฑlฤฑn ilk 3 ayฤฑnda geรงtiฤimiz yฤฑla gรถre yรผzde 283, Mart ayฤฑnda ise yรผzde 590 arttฤฑ.
Sektรถr yฤฑl sonunda tรผm zamanlarฤฑn rekorunun kฤฑrฤฑlacaฤฤฑndan emin. Zeytinyaฤฤฑ ihracatฤฑnda geรงtiฤimiz yฤฑl da yรผzde 440โlฤฑk artฤฑล meydana gelmiล, ihracat 54 milyon 351 bin dolardan, 293 milyon 983 bin dolara รงฤฑkmฤฑลtฤฑ. Bu yฤฑlฤฑn ilk 3 ayฤฑnda da benzer bir trend sรผrรผyor. Sektรถr. Ocak-ลubat-Mart aylarฤฑnda yaptฤฑฤฤฑ 232 milyon dolarlฤฑk ihracatla, geรงen yฤฑlฤฑn tamamฤฑndaki ihracatฤฑn yรผzde 80โini ilk 3 ayda yapmฤฑล oldu.
ekonomim.com’un haberine gรถre geรงtiฤimiz yฤฑlฤฑn Mart ayฤฑnda 10 milyon 216 bin dolar olan zeytinyaฤฤฑ ihracatฤฑ, yรผzde 590 artฤฑลla geรงen ay 70 milyon 519 bin dolara yรผkseldi. ฤฐlk 3 aylฤฑk rakamlar deฤerlendirildiฤinde ise artฤฑล oranฤฑ yรผzde 283 oldu. Geรงen yฤฑlฤฑn ilk 3 ayฤฑndaki 60 milyon 697 bin dolarlฤฑk zeytinyaฤฤฑ, bu yฤฑlฤฑn ilk 3 ayฤฑnda 232 milyon 396 bin dolara ulaลtฤฑ.
Zeytinyaฤฤฑnda miktar bazฤฑndaki artฤฑล ise deฤer bazฤฑndaki artฤฑลฤฑn gerisinde kaldฤฑ. Bu da ortalama fiyata olumlu olarak yansฤฑdฤฑ. Mart ayฤฑ baz alฤฑndฤฑฤฤฑnda 2022โde 2 bin 681 ton olan zeytinyaฤฤฑ ihracatฤฑ, 2023โte yรผzde 473โlรผk artฤฑลla 15 bin 358 tona รงฤฑktฤฑ. ฤฐlk 3 aylฤฑk verilere gรถre ise geรงen yฤฑl 17 bin 998 ton olan ihracat, bu yฤฑl yรผzde 184 artฤฑลla 51 bin 177 tona yรผkseldi.
Ortalama fiyat da arttฤฑ
Mart ayฤฑ rakamlarฤฑna gรถre zeytinyaฤฤฑ ortalama ihraรง fiyatฤฑ geรงen yฤฑldan bu yana kilogram bazฤฑnda yรผzde 20.4โlรผk artฤฑลla 3.81 dolardan, 4.59 dolara รงฤฑkarken, ilk 3 aylฤฑk ihracatฤฑn ortalama fiyatฤฑ ise yรผzde 34.6 artฤฑลla 3.37 dolardan, 4.54 dolara yรผkseldi.
Zeytinyaฤฤฑ ile benzer bir seyir prina yaฤฤฑnda da yaลandฤฑ. Geรงtiฤimiz Mart ayฤฑnda prina yaฤฤฑ ihracatฤฑ 2022โnin Mart ayฤฑna gรถre yรผzde 44 artarak 2 milyon 256 bin dolardan 3 milyon 249 bin dolara รงฤฑkarken, ilk 3 aydaki artฤฑล oranฤฑ yรผzde 170โi buldu. Geรงen yฤฑl Ocak-ลubat-Mart dรถneminde 4 milyon 432 bin dolar olan prina yaฤฤฑ ihracatฤฑ, bu yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถneminde 11 milyon 967 bin dolar oldu.
โRekoru bekliyordukโ
Bu yฤฑl sezon baลฤฑndan beri ihracatta rekor kฤฑrฤฑlacaฤฤฑnฤฑ gรถzlemlediklerini ve bunu sฤฑk sฤฑk dile getirdiklerini anlatan Ulusal Zeytin ve Zeytinyaฤฤฑ Konseyi (UZZK) Baลkanฤฑ Mustafa Tan, โSรผreรง o ลekilde devam ediyor. Sezon sonuna kadar ihracat miktarฤฑnฤฑn 120 bin tona kadar รงฤฑkacaฤฤฑnฤฑ tahmin ediyoruz. Bu, ลimdiye kadarki en yรผksek rakam olacak. Bundan รถnce en fazla 90 bin tonlarฤฑ gรถrmรผลtรผk. O dรถnemde de pazarda ลimdikine benzeyen koลullar oluลmuลtu. Yurtdฤฑลฤฑnda rekolte รงok dรผลรผktรผ, bizde iyi bir รผretim vardฤฑโ diye konuลtu.
Tรผrkiyeโnin bu yฤฑlki zeytinyaฤฤฑ rekoltesinin 421 bin ton olarak tespit edildiฤini hatฤฑrlatan Tan, โYunanistanโฤฑn rekoltesi de kendisi iรงin iyi bir rakam olan 300 bin ton dolayฤฑnda gerรงekleลti. Ama dรผnyanฤฑn en bรผyรผk iki รผreticisi konumundaki ฤฐspanya ve ฤฐtalyaโda kuraklฤฑk nedeniyle รผretim รงok dรผลtรผ. Bรผyรผk รผreticilerden Tunusโta da sฤฑkฤฑntฤฑ var.
Rekolte ฤฐspanyaโda 1.5 milyon tondan 680 bin tona, ฤฐtalyaโda 600 bin tondan 230 bin tona geriledi. ฤฐtalyaโnฤฑn sadece iรง tรผketimi 600 bin ton, bir de ihracatฤฑnฤฑ dรผลรผndรผฤรผmรผzde 400 bin ton aรงฤฑฤฤฑ var. Dรผnyadaki arz noksanlฤฑฤฤฑ da tahminlerimiz paralelinde bizim ihracatฤฑmฤฑza yansฤฑdฤฑ. Halen de hem รผretim, hem ihracat rekor seviyede seyrediyorโ dedi.
Sofralฤฑk zeytinde artฤฑล sฤฑnฤฑrlฤฑ kaldฤฑ
Zeytinyaฤฤฑ ihracatฤฑndaki yรผksek artฤฑล oranlarฤฑna raฤmen, sofralฤฑk zeytin artฤฑลฤฑndaki ihracat รงok sฤฑnฤฑrlฤฑ kaldฤฑ. Mart ayฤฑnda sofralฤฑk zeytin ihracatฤฑnda geรงen yฤฑlฤฑn Mart ayฤฑnda gรถre yรผzde 9.4โlรผk artฤฑล oldu. Bu dรถnemde zeytin ihracatฤฑ 18 milyon 519 bin dolardan, 20 milyon 262 bin dolara yรผkseldi. ฤฐlk 3 aylฤฑk ihracat artฤฑลฤฑ ise daha dรผลรผk oldu. Geรงen yฤฑlฤฑn ilk 3 ayฤฑndaki 49 milyon 280 bin dolarlฤฑk sofralฤฑk zeytin ihracatฤฑ, bu yฤฑl 50 milyon 227 bin dolara รงฤฑktฤฑ.
