Otomobil ve konutta hฤฑzla artan fiyatlar nedeniyle bankalarฤฑn elindeki haciz stoklarฤฑ neredeyse tamamen tรผkendi. รdeme gรผรงlรผฤรผne dรผลen tรผketiciler, banka ipotekli konut ve aracฤฑnฤฑ haciz aลamasฤฑna gelmeden satarak, kredi borcunu kapatฤฑyor.
Dรผnya’dan Aysel Yรผcel’in haberineย gรถre, yakฤฑn dรถneme kadar sayฤฑlarฤฑ binlerle ifade edilen bankalarฤฑn hacizli gayrimenkul ve araรง stoklarฤฑ, kredinin geri รถdeme dรถneminde yaลanan aลฤฑrฤฑ fiyat artฤฑลlarฤฑyla neredeyse tamamen tรผkendi.
Kredi borcunu รถdeyemeyenler, bankanฤฑn รผzerinde ipoteฤi bulunan araรง ve konutlarฤฑnฤฑ satฤฑลa รงฤฑkararak borcunu kapatma yoluna gidiyor. Bankanฤฑn haczettiฤi az sayฤฑdaki araรง ve konutlar ise, ana para ve faizini birkaรง katฤฑna katlayan fiyatlar nedeniyle oldukรงa kฤฑsa sรผre iรงinde satฤฑlฤฑyor.
Bankalarฤฑn internet sitelerinde satฤฑlฤฑk gayrimenkul ve araรง sayฤฑsฤฑ rekor denecek seviyede azaldฤฑ. Birรงok bankanฤฑn sitesinde satฤฑlฤฑk araรง yer almazken, gayrimenkul satฤฑลlarฤฑnฤฑn ise konuttan ziyade iลyeri ve arsa aฤฤฑrlฤฑklฤฑ olmasฤฑ dikkat รงekiyor. Bazฤฑ bankalarda icralฤฑk araรง sayฤฑsฤฑ sฤฑfฤฑrlanฤฑrken, bazฤฑlarฤฑnda ise 10โu geรงmiyor. En fazla icradan satฤฑlฤฑk araรง ilanฤฑnฤฑn bulunduฤu bankalardan biri olan Ziraatโte sadece 34 araรง satฤฑลta.
Piyasanฤฑn yรผzde 15-20 altฤฑnda fiyatla satฤฑlฤฑyor
Bankalar gayrimenkullerde olduฤu gibi icra yoluyla eline geรงen taลฤฑtlarฤฑ direkt teklif usulรผ ya da e-ihale yoluyla satฤฑyor. Bu satฤฑลlar ya bankalarฤฑn kendi sitelerinde ya da online aracฤฑ kurumlar รผzerinden satฤฑลa sunuluyor. Bu araรง satฤฑล ihalelerinin baลlangฤฑรง bedelleri oldukรงa ekonomik oluyor. รรผnkรผ bankalar bu araรงlarฤฑ satarken, bayi ve galerilere gรถre รงeลitli vergi avantajฤฑna sahip. รoฤunlukla bu araรงlar ihale sonrasฤฑ piyasasฤฑn yรผzde 15-20 oranฤฑnda daha ucuza satฤฑlฤฑyor. Yakฤฑn dรถneme kadar bankalarฤฑn elinde binlerce satฤฑlฤฑk araรง bulunuyordu. ลimdi ise neredeyse tรผm bankalardaki satฤฑlฤฑk araรงlarฤฑn sayฤฑsฤฑ 100โรผ geรงmiyor.
Bankalarฤฑn elinde sฤฑnฤฑrlฤฑ sayฤฑda araรง olmasฤฑnฤฑn iki temel nedeni bulunuyor. รip krizi nedeniyle piyasada arz-talep makasฤฑ aรงฤฑlฤฑrken otomobil fiyatlarฤฑnฤฑn hฤฑzla yรผkselmesi otomobili daha deฤerli bir รผrรผn haline getirdi. Bulunurluk sorunu nedeniyle ikinci el otomobil fiyatฤฑnฤฑn sฤฑfฤฑra yaklaลmasฤฑ hatta bazฤฑ durumlarda sฤฑfฤฑrฤฑ geรงmesi, otomobili en cazip yatฤฑrฤฑm araรงlarฤฑndan birine dรถnรผลtรผrdรผ. Konuลtuฤumuz sektรถr temsilcileri, ลu anki piyasada hiรงbir tรผketicinin 100 bin-200 bin TL kredi borcu iรงin otomobilini haczettirmeyeceฤini sรถylรผyor. รรผnkรผ sadece bir yฤฑl รถnce 300 bin TLโye alฤฑnan bir aracฤฑn fiyatฤฑ iki katฤฑndan fazla artmฤฑล durumda. Dolayฤฑsฤฑyla kredisini รถdemekte zorlanan biri aracฤฑnฤฑ bankaya kaptฤฑrmaktansa satarak borcunu kapatmayฤฑ tercih ediyor. Diฤer yandan, icraya dรผลen araรงlar da piyasadaki arz sorunu nedeniyle eskiden daha hฤฑzlฤฑ satฤฑlฤฑyor. Benzer durum konut tarafฤฑnda da yaลanฤฑyor.
