Tรผrkiye’de bir yฤฑldฤฑr uygulanan baลkanlฤฑk sisteminde bazฤฑ deฤiลiklikler olacaฤฤฑ yรถnรผnde gรผรงlรผ sinyal ve aรงฤฑklamalar รงฤฑkmaya baลladฤฑ. ฤฐktidar partisi ve ortaฤฤฑ ile muhalefette รถzellikle yerel seรงimlerden sonra bu konuda bazฤฑ aรงฤฑklamalar yapฤฑlmฤฑลtฤฑ.
Son olarak AKP Grup Baลkanฤฑ Naci Bostancฤฑ “Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’ne iliลkin bir รงalฤฑลma yapฤฑlฤฑyor; rehabilite etmek aklฤฑn gereฤi,” derken, Erdoฤan ile Bahรงeli’nin Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’ndeki aksaklฤฑklarฤฑ gรถrรผลecekleri ileri sรผrรผldรผ.
AKP Grup Baลkanฤฑ Naci Bostancฤฑ, Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’nin 1’inci yฤฑlฤฑ ile ilgili, “Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’ne iliลkin bir รงalฤฑลma yapฤฑlฤฑyor. O bize daha nesnel bir fikir verecektir. Biz bunu bir siyasi mesele olarak gรถrmeyiz. Sistemi rehabilite etmek aklฤฑn gereฤidir. Rehabilite konusunda รงalฤฑลmalar sรผrรผyor” dedi.
Bostancฤฑ, Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’nin ilk 1 yฤฑlฤฑnฤฑ Demirรถren Haber Ajansฤฑ’na (DHA) deฤerlendirdi. Sistem deฤiลikliฤiyle ilgili referanduma gidilirken, teorik planda tartฤฑลmalar yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ hatฤฑrlatan Bostancฤฑ, “Temel yaklaลฤฑm ลuydu; parlamenter sistem iรงerisinde etkin, hฤฑzlฤฑ bir ลekilde yรผrรผtmenin hฤฑzlฤฑ รงalฤฑลmasฤฑ mรผmkรผn olmuyor. Yรผrรผtme daha etkin bir ลekilde yรผrรผyor. Yasama, yรผrรผtme ve yargฤฑ birbirinden nispeten ayrฤฑlmฤฑล gรถrรผnรผyor. Diฤer taraftan da Meclis, yasamaya iliลkin her tรผr mรผzakerenin yapฤฑldฤฑฤฤฑ temel konularฤฑn, yasalarฤฑn konuลulduฤu parlamento olma hรผviyetini sรผrdรผrรผyor. Bu hรผviyeti daha da gรผรงlendirmiล bir ลekilde sรผrdรผrรผyor” dedi.
Bostancฤฑ, Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemiโnin rehabilite edilerek yola devam edilmesi gerektiฤine iลaret ederek ลรถyle konuลtu:
“Yeni sistemler, sรผreรง iรงerisinde rehabilite edilerek, ilerlemek durumunda. Baลlangฤฑรงta her ลeyi รถngรถremezsiniz. Pratikte kimi problemler, aksamalar yaลanฤฑr. Bunlarฤฑ iyileลtirerek yola devam etmek durumunda olursunuz. Bir dรถnem bakanlฤฑk sayฤฑsฤฑ 40’tฤฑ, ลimdi 16’ya indi. 1 yฤฑllฤฑk uygulama รงerรงevesinde buna bakmak lazฤฑm, bakanlฤฑklarฤฑn iลleyiลini deฤerlendirmek lazฤฑm, bรผrokrasinin performansฤฑnฤฑ deฤerlendirmek lazฤฑm. Sahada bir etkinlik olduฤunu gรถrรผyoruz. Bรผrokrasinin kendi iรง iลleyiลi bakฤฑmฤฑndan problemleri var mฤฑ? Gรถrรผlmesi gereken hususlardan biri budur. Bir diฤeri yasalar yapฤฑlฤฑrken, yรผrรผtmenin etki analizleri ile yasamanฤฑn milletin aklฤฑna ve beklentisine dayalฤฑ parametrelerini birleลtirme iลi รงok รถnemli. Yasalarฤฑ Meclis yapฤฑyor. Yasama yaparken yรผrรผtmenin tecrรผbesinden, beklentilerinden faydalanmak durumundayฤฑz. Yasama ile yรผrรผtme selamsฤฑz, sabahsฤฑz iki gรผce dรถnรผลmรผล durumda deฤil.”
“Problemler masaya yatฤฑrฤฑlฤฑyor”
AK Parti Grup Baลkanฤฑ Bostancฤฑ, 1 yฤฑlฤฑn ardฤฑndan sistemle ilgili problemlerin รงรถzรผmรผ noktasฤฑnda รงalฤฑลmalarฤฑn yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek, “Bir yฤฑllฤฑk tecrรผbeyi masaya yatฤฑrฤฑp, deฤerlendirerek, nerede problemler gรถrรผyoruz, gerรงek bir analiz ile nerelerde rehabilite edilmeli, nerelerde mukayeseli bir รผstรผnlรผฤรผ var, bunlarฤฑ gรถrรผp yola devam edeceฤiz. Birtakฤฑm tartฤฑลma ve mรผzakereler var.
Bunlarฤฑn anlamฤฑnฤฑ gรถrebilmek iรงin daha derinlemesine konuลmak lazฤฑm. Esasen รถyle bir รงalฤฑลma da yapฤฑlฤฑyor. Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’ne iliลkin bir รงalฤฑลma yapฤฑlฤฑyor. O bize daha nesnel bir fikir verecektir. Biz bunu bir siyasi mesele olarak gรถrmeyiz. Sistemi rehabilite etmek, aklฤฑn gereฤidir. Rehabilite konusunda รงalฤฑลmalar sรผrรผyor. Neticeye baktฤฑktan sonra neler yapฤฑlacak daha net ortaya รงฤฑkacak” dedi.
Erdoฤan ile Bahรงeli sistemdeki aksaklฤฑklarฤฑ gรถrรผลecek
รte yandan Cumhurbaลkanฤฑ ve AKP Genel Baลkanฤฑ Erdoฤan ve MHP Genel Baลkanฤฑ Devlet Bahรงeli Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’ndeki aksaklฤฑklarฤฑ gรถrรผลeceฤi ileri sรผrรผldรผ
Cumhuriyet’ten Selda Gรผneysu’nun haberine gรถre, Erdoฤan, Devlet Denetleme Kuruluโna (DDK) Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi’ndeki aksaklฤฑklarฤฑn araลtฤฑrฤฑlmasฤฑ iรงin talimat verdi.
Erdoฤanโฤฑn, G-20 zirvesi dรถnรผลรผnde de MHP Genel Baลkanฤฑ Devlet Bahรงeli ile sistemle ilgili DDKโn raporu ve ‘yeni sistemin aksaklฤฑklarฤฑ, dรผzeltilmesi gereken yanlarฤฑnฤฑ birlikte ele almak รผzere gรถrรผลmek istediฤi’ kaydedildi. Her iki parti liderinin de sistemin devamฤฑndan yana olduฤunun altฤฑ รงizilirken, amacฤฑn sistemin gรผรงlendirilmesi, yasama ve yรผrรผtmeyi gรผรงlรผ kฤฑlabilmek iรงin baลta Meclis ฤฐรง Tรผzรผฤรผ olmak รผzere uyum yasalarฤฑyla ilgili de gรถrรผล alฤฑลveriลinde bulunacaฤฤฑ ifade edildi.
23 Haziran’da gerรงekleลtirilen ฤฐstanbul seรงiminin ardฤฑndan muhalefet cephesinden gelen parlamenter sisteme dรถnรผล ve anayasa deฤiลikliฤi รงaฤrฤฑlarฤฑnฤฑn yapฤฑlmasฤฑnฤฑn da masaya yatฤฑrฤฑlacaฤฤฑ kaydediliyor. MHP kanadฤฑnda 31 Mart seรงimleri รถncesinde Bahรงeliโnin “Bu sadece bir yerel seรงim deฤil. Yerel yรถnetimlerle merkezi yรถnetim arasฤฑnda birlik olmalฤฑ. Aksi halde yeniden parlamenter sistem tartฤฑลmalarฤฑ baลlarโ dediฤi anฤฑmsatฤฑlฤฑrken, Bahรงeliโnin bu sรถyleminde ‘haklฤฑ รงฤฑktฤฑฤฤฑ’ da ifade ediliyor.
Kฤฑlฤฑรงdaroฤlu รงaฤrฤฑda bulunmuลtu
CHP Genel Baลkanฤฑ Kemal Kฤฑlฤฑรงdaroฤlu partisinin ilk grup toplantฤฑsฤฑnda parlamenter sisteme dรถnรผล ve anayasa deฤiลikliฤi รงaฤrฤฑsฤฑnda bulunmuลtu.
