Boeing‘in hikayesi tam bir Hollywood dramasฤฑ: Zirveden รงรถkรผลe ve ลimdi de “kurtuluล”a… Yฤฑllar sรผren mรผhendislik hatalarฤฑ, kurumsal รงรผrรผme ve finansal tรผrbรผlansฤฑn ardฤฑndan, yeni CEO Kelly Ortberg enkazฤฑ kaldฤฑrmaya รงalฤฑลฤฑyor. Piyasa ise nefesini tutmuล bu geri dรถnรผลรผn gerรงek olup olmayacaฤฤฑnฤฑ izliyor.
Bir zamanlar havacฤฑlฤฑk sektรถrรผnรผn ve nakit akฤฑลฤฑnฤฑn devi olarak gรถrรผlen Boeing (BA), 2018 ve 2019’daki iki รถlรผmcรผl 737 MAX kazasฤฑyla baลlayan ve mรผhendislikten รงok finansa รถncelik veren bir kurum kรผltรผrรผyle derinleลen yedi yฤฑllฤฑk bir kriz dรถnemine girdi. Ancak, Temmuz 2024’te CEO’luฤa getirilen mรผhendis kรถkenli Kelly Ortberg‘in liderliฤinde, ลirketin bir kurtuluล hikayesi yazmaya baลladฤฑฤฤฑ ve hisselerinin yeniden yatฤฑrฤฑm yapฤฑlabilir hale geldiฤi belirtiliyor.
Ortberg’in gรถreve gelmesinden bu yana Boeing hisseleri yรผzde 7 deฤer kazandฤฑ. ลirketin รarลamba gรผnรผ aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ ve 777X programฤฑndaki gecikmeler nedeniyle beklenenden daha yรผksek zarar iรงeren รผรงรผncรผ รงeyrek sonuรงlarฤฑ hisselerde dรผลรผลe neden olsa da, Ortberg’in attฤฑฤฤฑ adฤฑmlar toparlanmanฤฑn gerรงek olabileceฤini gรถsteriyor.
Boeing’in yฤฑllar sรผren dรผลรผลรผ ve kรผltรผrel deฤiลim
Boeing’in sorunlarฤฑ, 1997’de McDonnell Douglas ile birleลmesiyle baลlayan ve mรผhendislikten finansal mรผhendisliฤe doฤru kayan bir kรผltรผrle baลladฤฑktan sonra derinleลti. 2001’de merkezin Seattle’dan Chicago’ya taลฤฑnmasฤฑ, yรถnetimi รผretimden ayฤฑrdฤฑ. 2011-2019 arasฤฑnda Boeing, Ar-Ge ve tesislere satฤฑลlarฤฑnฤฑn yaklaลฤฑk yรผzde 6,2’sini ayฤฑrฤฑrken, rakibi Airbus bu oranฤฑ yรผzde 9,4’te tuttu. Boeing, aynฤฑ dรถnemde yaklaลฤฑk 59 milyar dolarฤฑ hissedarlarฤฑna geri รถdedi.
Bu finansal odaklanma, Airbus A320neo’ya hฤฑzla yanฤฑt vermek iรงin mevcut 737 platformunun deฤiลtirilmesiyle geliลtirilen 737 MAX’ฤฑn yaratฤฑlmasฤฑna yol aรงtฤฑ. ฤฐki รถlรผmcรผl kazanฤฑn ardฤฑndan uรงak dรผnya รงapฤฑnda yere indirildi ve ลirketin nakit akฤฑลฤฑ dibe vurdu. Ocak 2024’te bir 737 MAX 9’un kapฤฑ tapasฤฑnฤฑn patlamasฤฑ ise CEO Dave Calhoun’un ayrฤฑlฤฑลฤฑnฤฑ hฤฑzlandฤฑrdฤฑ.
Yeni CEO Ortberg’in kurtuluล hamleleri
Temmuz 2024’te gรถreve baลlayan Kelly Ortberg, รถnceki yรถnetimin kararlarฤฑnฤฑ hฤฑzla tersine รงevirmeye baลladฤฑ. Yรถnetimi รงalฤฑลanlarฤฑn yakฤฑnฤฑna, Seattle’a geri taลฤฑdฤฑ. Hisse senedi ve dรถnรผลtรผrรผlebilir tahvil ihracฤฑyla nakit topladฤฑ ve Digital Aviation Solutions’ฤฑn bir kฤฑsmฤฑnฤฑ 10 milyar dolardan fazlaya sattฤฑ. Ayrฤฑca, ลirketin odaฤฤฑnฤฑ yakฤฑn vadeli hedeflere รงevirmek iรงin X-66 gibi uzak hedefli projeleri durdurdu.
Vertical Research Partners analisti Rob Stallard, “รok daha az kibirli bir รผslup gรถrรผyoruz,” derken, yeni Finans Direktรถrรผ Jay Malave’nin de atanmasฤฑnฤฑn olumlu olduฤunu belirtti. AeroDynamic Advisory’den Richard Aboulafia ise, savunma ve ticari uรงak geliลtirme birimlerine yapฤฑlan yeni atamalarฤฑn, Ortberg’in “yetenekli kimseyi korkutmadฤฑฤฤฑnฤฑ” gรถsterdiฤini ifade etti.
Boeing iรงin iyileลme belirtileri ve riskler
Boeing’in รถnรผnde hala sorunlar var. ลirketin 2025 yฤฑlฤฑnda da kรขr etmesi beklenmiyor, bu da รผst รผste yedi yฤฑl zarar anlamฤฑna geliyor. St. Louis’deki 3.200 savunma iลรงisinin grevi de sรผrรผyor.
Ancak iyileลme belirtileri de gรผรงlรผ. ลirketin 6.600’den fazla yerine getirilmemiล sipariลi bulunuyor. Sorun, bu talebi karลฤฑlayacak รผretimi yapabilmek. FactSet’e gรถre, 2025’teki teslimatlarฤฑn 2024’teki 350’den az sayฤฑdan 600 jete yรผkselmesi bekleniyor. FAA, 737 MAX รผretim sฤฑnฤฑrฤฑnฤฑ ayda 38’den 42’ye yรผkseltti ve Boeing’in hedefi 2026’da ayda 50’ye ulaลmak.
ลirket, รผรงรผncรผ รงeyrekte hisse baลฤฑna 7,14 dolar zarar aรงฤฑklasa da (beklenti 5 dolar zarardฤฑ), gelirler 17,8 milyar dolardan 23,3 milyar dolara yรผkseldi. Ticari jet teslimatฤฑ 116’dan 160 adede รงฤฑktฤฑ ve ลirket 2023’ten bu yana ilk kez pozitif serbest nakit akฤฑลฤฑ bildirdi.
BofA Securities analisti Ron Epstein, “Daha fazla uรงak teslim edebilirse, daha fazla nakit รผretebilir,” diyerek durumu รถzetliyor. Analistler, Boeing’in 777X, 737 MAX 7 ve MAX 10 sertifikasyonlarฤฑnฤฑ almasฤฑ ve yeni bir uรงak tasarฤฑmฤฑyla pazar payฤฑnฤฑ geri kazanmasฤฑ durumunda hisse senedinin mevcut 200 dolar seviyelerinden 270 ila 300 dolar aralฤฑฤฤฑna yรผkselebileceฤini รถngรถrรผyor.
