Bank Of America Merrill Lynch tarafından yayınlanan raporda İran’ın 5+1 olarak bilinen ülkelerle sağladığı nükleer anlaşmanın İran ve gelişmekte olan piyasalara olan muhtemel etkileri ele alındı.
Raporda, anlaşmadan, Türkiye, BAE ve Güney Kafkasya’nın fayda sağlayacağı ancak Rusya’nın zarar görebileceği belirtildi.
İran ve P5+1 arasında imzalanan anlaşmanın tarihi bir değişim olduğunu belirten BOFA ML, iran’ın 36 yıldır yaşadığı izolasyuon sürecinin yakında sona ereceğine inandığını bekirtti ve yaptırımlart kademeli bir şekilde kaldırılırken, bunun gelişen piyasalardaki diğer ülkelere olan muhntemel etkileri irdelendi.
Rapor şöyle devam ediyor:
İran ekonomisi Suudi Arabistan ekonomisini yakalayabilir
İran satın alma gücü açısındna dünyanın en büyük 18. ülkesi, MENA ülkeleri içinde İran’ın hidro karbon zengini ekonomisi Suudi Arabistan’ın ardından ikinci sırada yer alıyor. Nüfus açısından ise Mısır’la yarışıyor. Yaptırımların kademeli ve parçalı bir şekilde kaldırılması İran’da yerel talebin hızlı bir sıçrama yaşamasına yardımcı olabilir. Özellikle de petrol ihracatı 2012 öncesi seviyelere yükselirse bu durum kendini hissettirecektir. Bizim analizlerimizi İran ekonomisinin yaptırımların kalkması halinde Suudi Arabistan ekonomisini yakalayacağına işaret ediyor. Anlaşmanın İran’a makro açıdan 3 aşamada fayda sağlayacağını düşünüyoruz: nakit, ticaret ve yatırım
İran kaynaklı arz petrol fiyatlarını 5-10 dolar düşürebilir
İran’ın üretiminin önümüzdeki 12 aylık dönemde günlük olarak 0.7 milyon varil artması geleceğe dönük petrol fiyatlarında varil başına 5 ila 10 dolarlık düşüş getirebilir. Emtia araştırmaları bölümümüzün görüşü bu yönde oluşuyor. Onların temel senaryolarında yaptırımların kaldırılması ve Ulusal İran Petrol Şirketinin üretimini 2020 yılına kadar günlük 4.5 milyon varil seviyesine yani 2012 öncesine çıkarması mümkün görünüyor. Emtia Araştırmaları birimimiz, orta vadeli fiyat dengesinin halen 60 ila 80 dolar aralığında olacağına inanıyor.
Fayda ve zarar görecek ülkeler
İran’da yaptırımların kademeli olarak kaldırılması halen 80 milyar dolar seviyesinde olan dış kaynaklı petrol talebini 2020 yılına kadar 200 milyar dolara çıkarabilir. Bizim inancımız İran’ın ticaret hacmindeki artıştan en çok fayda sağlayabilecek olan ülkelerin Türkiye ve Birleşik Arap Emirlikleri olduğu yönünde. Bu anlaşma ayrıca Güney Kafkasya bölgesine de daha özgür ticaret sayesinde fayda getirecek. Ancak düşük petrol fiyatları ve artan rekabet Rusya için olumsuz koşullar getirebilir.
