Doğal gaz fiyatlarında küresel çapta yaşanan hareketlilik, Türkiye’deki tüketici faturaları üzerinde “zam” baskısını artırıyor. Orta Doğu’da tırmanan askeri gerilim ve enerji koridorlarındaki tıkanıklık, Avrupa merkezli doğalgaz fiyatlarını son birkaç haftada %50’nin üzerinde yukarı taşıdı.
TEPAV Enerji ve İklim Çalışmaları Merkezi Direktörü Dr. Mühdan Sağlam, mevcut piyasa koşullarının bu şekilde seyretmesi durumunda doğalgaz tarifelerinde Nisan ayında bir düzenleme yapılmasının gündeme gelebileceğini, aksi takdirde Haziran ayının kaçınılmaz bir tarih olacağını vurguladı.
Küresel doğalgaz piyasasının en önemli göstergelerinden biri olan Hollanda merkezli TTF’de nisan vadeli kontratlar, Şubat sonunda megavatsaat başına 31,95 Euro seviyesindeyken, bölgedeki çatışmaların etkisiyle 48,5 Euro seviyelerine kadar tırmandı. Türkiye’nin spot doğalgaz ithalatının yaklaşık %20’sini bu piyasadan gerçekleştirdiğine dikkat çeken uzmanlar, uzun vadeli sözleşmelerin bir kısmının da TTF endeksli olması sebebiyle maliyet artışının BOTAŞ üzerinde ciddi bir yük oluşturduğunu belirtiyor.
Doğal gazda tedarik riski
Sözcü’de yer alan Dr. Mühdan Sağlam’ın değerlendirmelerine göre, zammın arkasındaki en büyük itici güç, Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizlik ve buna bağlı olarak artan navlun ile emtia maliyetleri. Sağlam, bugün taraflar arasında bir anlaşma sağlansa ve sevkiyat rotaları normale dönse bile, piyasalardaki dengelenmenin en az üç haftalık bir süreç gerektirdiğini ifade etti. Bu durum, Mart ayı boyunca yüksek seyreden maliyetlerin önümüzdeki aylardaki tarifelere doğrudan yansıma ihtimalini güçlendiriyor.
BOTAŞ’ın süreci yönetirken maliyet artışlarını ne kadar süre sübvanse edebileceği ise merak konusu. Sanayi ve elektrik üretiminde kullanılan doğalgazın ardından konut aboneleri için de bir fiyat ayarlaması yapılabileceği öngörülüyor. Akaryakıttaki zam dalgasının ardından gözlerin çevrildiği doğal gaz sektörü, küresel enerji krizinin Türkiye ayağındaki en kritik başlık haline gelmiş durumda. Nisan ayı tarifelerinin açıklanacağı ay sonu, milyonlarca abone için belirleyici olacak.