New York borsasında dün değer yitiren ana endeksler (Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq) vadeli kontratları bugün yön değiştirdi. Dow Jones vadeli işlemleri, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasındaki savaşı sona erdirmeye yönelik barış umutlarının yeniden yeşermesiyle çarşamba günkü işlemlerde yukarı yönlü bir seyir izliyor.
Küresel piyasalarda Orta Doğu eksenindeki diplomatik çabalar yakından takip ediliyor. Washington yönetiminin Tahran’a on beş maddelik bir ateşkes planı sunduğu belirtiliyor.
ABD’de doğu saatiyle 04.14 itibarıyla Dow Jones vadeli kontratları 495 puanlık artışla yüzde 1,1 oranında değer kazandı. Eş zamanlı olarak S&P 500 vadeli işlemleri 68 puan yükselerek yüzde 1, Nasdaq 100 vadeli kontratları ise 284 puanlık sıçramayla yüzde 1,2 oranında prim yaptı.
Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq, Amerikan ve İsrail ortak kuvvetleri ile İran arasındaki çatışmaların durma ihtimalinin değerlendirildiği ortamda dünkü seansı düşüşle tamamlamıştı.
Dow Jones’ta jeopolitik gelişmelerin etkisi
Bölgedeki çatışmalar hız kesmeden devam ederken, Washington yönetiminin Orta Doğu coğrafyasına daha fazla askeri birlik sevk ettiği bildiriliyor. Basına yansıyan haberlere göre, Basra Körfezi bölgesindeki bazı müttefik ülkeler ABD Başkanı Donald Trump’ı savaşı sürdürmeye teşvik ediyor.
Tahran yönetimi ise iki taraf arasında gerçekleştiği iddia edilen güçlü müzakere söylemlerini kesin bir dille reddetti. İranlı yetkililer, Amerikan başkanını finansal piyasalardaki dalgalanmaları yatıştırmak amacıyla barış görüşmeleri ihtimalini kullanmakla suçluyor. Piyasa aktörleri, uzayan savaşın muhtemel ekonomik sonuçlarından endişe duymaya devam ediyor.
Mart ayına ait öncü ticari aktivite verileri, söz konusu endişeleri haklı çıkaracak nitelikte sinyaller verdi. S&P Global şirketinin yayımladığı öncü satın alma yöneticileri endeksi, son on bir ayın en düşük seviyesine geriledi. Rapor, savaş kaynaklı enerji şokunun yol açtığı fiyat artışlarının genel büyüme üzerinde yarattığı baskıyı net şekilde ortaya koyuyor.
Savaşın ekonomik etkileri sadece Amerika Birleşik Devletleri sınırlarıyla kısıtlı kalmıyor. Euro Bölgesi için yayımlanan benzer veriler, inatçı enflasyon ve durgunluk eğilimini ifade eden stagflasyon riskine karşı ciddi uyarılarda bulunuyor. Diplomasi trafiğindeki gelişmeler, piyasaların yön bulmasında temel faktör olmayı sürdürüyor.
Türkiye, Mısır ve Pakistan’dan arabulucuların, perşembe gününe kadar Amerikalı ve İranlı yetkililer arasında doğrudan görüşmeler ayarlamaya çalıştığı rapor ediliyor. Washington tarafının savaştan bir çıkış yolu bulmaya istekli olduğu ve Tahran’a on beş maddelik bir barış planı sunduğu belirtiliyor.
Amerikalı yetkililer, İran’ın ana nükleer tesislerini sökmesinin yanı sıra haftalardır tanker trafiğine kapalı olan Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını talep ediyor. Boğazın kapalı kalması enerji fiyatlarını yukarı çekerek dünya genelinde enflasyonist baskıları körüklüyor.
Petrol piyasalarındaki düşüş ve altın fiyatlarındaki toparlanma
Enerji piyasalarında, savaşın çözüme kavuşabileceğine dair iyimserlik fiyatlamalara doğrudan yansıdı. Küresel gösterge niteliğindeki Brent ham petrolünün mayıs vadeli kontratları, yüzde 6,5 oranında sert bir düşüş yaşayarak varil başına 97,68 dolara geriledi. İlgili kontrat, 100 dolarlık kritik eşiğin altına inmiş olsa da, şubat ayı sonlarında savaş patlak vermeden önceki 70 dolar seviyelerinin hala çok üzerinde bulunuyor.
İran tarafının müzakereler için zorlu şartlar öne sürdüğü bildiriliyor. Tahran yönetiminin talepleri arasında, boğazdan geçen gemilerden geçiş ücreti alınması da yer alıyor. Bir İranlı askeri sözcü, Washington yönetiminin sadece kendisiyle müzakere ettiğini söyleyerek acil bir çözüm ihtimalini zayıflatan açıklamalarda bulundu.
Değerli metaller cephesinde ise altın fiyatları, düşen petrol fiyatları ve zayıflayan Amerikan dolarının desteğiyle Avrupa işlemlerinde yükseliş kaydetti. Spot altın yüzde 2 oranında artışla ons başına 4.564,34 dolara çıkarken, ABD altın vadeli işlemleri yüzde 3,7 oranında fırlayarak 4.597,42 dolara ulaştı. Düşük enerji maliyetleri, tahvil getirilerini baskılayarak doların gücünü zayıflatıyor.
Getiri sağlamayan altın gibi varlıklar, düşük faiz ve zayıf dolar ortamından pozitif etkileniyor. Döviz piyasalarında Amerikan dolarının altı majör para birimi karşısındaki değerini ölçen dolar endeksi yüzde 0,2 oranında düşerek 99,21 seviyesine indi.
ING analistleri, müşterilerine gönderdikleri bilgi notunda piyasaların İran haberleriyle yön bulmaya devam ettiğini belirtti. Uzmanlar, krizin erken bir çözüme kavuşacağı yönünde pozisyon almanın tehlikeli olabileceği konusunda uyarıyor. İranlı yetkililerin yüksek enerji fiyatlarını müzakerelerde bir koz olarak kullanmak isteyebileceği ifade ediliyor. Hisse senedi piyasalarında ise yatırımcılar Chewy şirketinin açıklayacağı kazanç raporunu bekliyor.
Çevrimiçi evcil hayvan perakendecisinin hisseleri son bir yıllık dönemde değerinin yüzde 29’undan fazlasını kaybetti. Morgan Stanley analistleri, şirketin dördüncü çeyrekte yaklaşık 3,27 milyar dolar gelir elde etmesini bekliyor. Şirket bilançosunun dördüncü çeyrek performansına dair vereceği sinyaller, yatırımcı güveninin yeniden tesis edilip edilemeyeceğini gösterecek.
