Dow Jones endeksi, ABD’de tarฤฑm dฤฑลฤฑ istihdam artฤฑลฤฑnฤฑn beklentilerin belirgin ลekilde altฤฑnda kalmasฤฑ ve ABD Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (Fed) borรงlanma maliyetlerini sabit bฤฑrakacaฤฤฑ beklentilerinin gรผรง kazanmasฤฑyla haftanฤฑn son iลlem gรผnรผnรผ yรผkseliลle tamamladฤฑ.
New York borsasฤฑnda (S&P 500, Nasdaq, Dow Jones) risk iลtahฤฑnฤฑ artฤฑran makroekonomik verilerin ardฤฑndan Dow Jones endeksi yรผzde 0,49 deฤer kazanarak 51.176,96 puana ulaลtฤฑ. Benzer eฤilimin izlendiฤi S&P 500 endeksi yรผzde 0,73 artฤฑลla 7.722,72 puana, teknoloji hisselerinin aฤฤฑrlฤฑkta olduฤu Nasdaq endeksi ise yรผzde 1,19 kazanรงla 27.190,86 puana รงฤฑktฤฑ.
ฤฐล gรผcรผ piyasasฤฑnฤฑn hฤฑz kestiฤine iลaret eden resmi gรถstergeler, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn para politikasฤฑnda yeni bir sฤฑkฤฑlaลma dรถngรผsรผ yerine faizlerin zirve seviyelerde korunacaฤฤฑ senaryosuna aฤฤฑrlฤฑk vermesini saฤladฤฑ.
Dow Jones endeksi ve hisse piyasalarฤฑnda faiz dengesi
ABD รalฤฑลma Bakanlฤฑฤฤฑnฤฑn yayฤฑmladฤฑฤฤฑ resmi rapora gรถre, tarฤฑm dฤฑลฤฑ istihdam eylรผl ayฤฑnda 29 bin kiลilik artฤฑล kaydederek piyasa beklentilerinin oldukรงa altฤฑnda gerรงekleลti. Aynฤฑ dรถnemde iลsizlik oranฤฑnฤฑn yรผzde 4,2 seviyesine yรผkselmesi, istihdam piyasasฤฑndaki soฤumanฤฑn devam ettiฤini ortaya koydu.
Bakanlฤฑk ayrฤฑca temmuz ve aฤustos aylarฤฑna ait istihdam verilerinde toplam 60 bin kiลilik aลaฤฤฑ yรถnlรผ revizyon yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ duyurdu. Geรงmiล aylara dรถnรผk bu dรผzeltmeler, Amerikan ekonomisinde tรผketim harcamalarฤฑnฤฑn ve kurumsal iลe alฤฑm iลtahฤฑnฤฑn zayฤฑfladฤฑฤฤฑna yรถnelik deฤerlendirmeleri pekiลtirdi. Piyasa analistleri, gelen zayฤฑf verilerin Fed yetkililerinin yaklaลan Federal Aรงฤฑk Piyasa Komitesi (FOMC) toplantฤฑsฤฑnda politika faizini deฤiลtirmeyip mevcut aralฤฑkta tutma ihtimalini gรผรงlendirdiฤini kaydetti.
Faiz artฤฑลฤฑ ihtimalinin zayฤฑflamasฤฑ tahvil piyasasฤฑnda ilk etapta aลaฤฤฑ yรถnlรผ bir tepkiye yol aรงsa da uzun vadeli getiriler gรผn iรงinde yeniden ivme kazandฤฑ. Dรผn 2002 yฤฑlฤฑndan bu yana en yรผksek dรผzeyleri test eden ABD Hazine tahvillerinin getirilerinde dalgalฤฑ bir seyir izlendi. Seans iรงerisinde yรผkseliลini sรผrdรผren ABD 10 yฤฑllฤฑk tahvil faizi 4 baz puanlฤฑk artฤฑลla yรผzde 5,28 seviyesine รงฤฑktฤฑ. ABD 30 yฤฑllฤฑk tahvil faizi de 3 baz puan yรผkselerek yรผzde 5,63 dรผzeyine ulaลtฤฑ. Borรงlanma maliyetlerindeki bu yรผksek seyre raฤmen hisse senedi piyasalarฤฑnda รถzellikle teknoloji ve otomotiv sektรถrleri รถncรผlรผฤรผnde pozitif bir hava korundu.
Teknoloji sektรถrรผnde yarฤฑ iletken รผreticisi Nvidia’nฤฑn hisseleri, yapay zekรข donanฤฑmlarฤฑna yรถnelik kurumsal talebin sรผrdรผฤรผ ortamda yรผzde 1,3 deฤer kazandฤฑ. Elektrikli araรง รผreticisi Tesla’nฤฑn hisseleri ise ลirketin รผรงรผncรผ รงeyrekte kaydettiฤi araรง teslimatlarฤฑnฤฑn piyasa tahminlerini aลmasฤฑyla yaklaลฤฑk yรผzde 5 oranฤฑnda yรผkseldi. Kurumsal tarafta olumsuz ayrฤฑลan spor giyim perakendecisi Nike ise dรผnkรผ seans kapanฤฑลฤฑnฤฑn ardฤฑndan aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ finansal sonuรงlarฤฑnda yฤฑllฤฑk gelirlerinde gerileme รถngรถrdรผฤรผnรผ paylaลtฤฑ. ลirket yรถnetimi, maliyet baskฤฑlarฤฑnฤฑ hafifletmek amacฤฑyla iลten รงฤฑkarmalarฤฑ da iรงerebilecek kapsamlฤฑ bir yeniden yapฤฑlandฤฑrma planฤฑ aรงฤฑkladฤฑ; geliลmelerin ardฤฑndan Nike hisseleri yรผzde 3,6 oranฤฑnda deฤer kaybetti.
Kรผresel enerji hamleleri ve makroekonomik gรถrรผnรผm
Dow Jones dahil hisse piyasalarฤฑndaki faiz odaklฤฑ iyimserliฤin yanฤฑ sฤฑra kรผresel cephede enerji gรผvenliฤine dรถnรผk kritik koordinasyon adฤฑmlarฤฑ takip edildi. G7 รผlkelerinin liderleri, kรผresel enerji piyasalarฤฑndaki fiyat oynaklฤฑฤฤฑnฤฑ dengelemek ve arz endiลelerini dizginlemek amacฤฑyla Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑ (IEA) koordinasyonunda stratejik rezervleri devreye alma kararฤฑ verdi. Alฤฑnan resmi karar doฤrultusunda, รผye รผlkelerin dizel ve diฤer petrol rezervlerinden toplam 100 milyon varilin รถnรผmรผzdeki 4 aylฤฑk dรถnem iรงerisinde kademeli olarak serbest bฤฑrakฤฑlmasฤฑ onaylandฤฑ. Bu stratejik adฤฑm, รถzellikle sanayi ve lojistik sektรถrlerinde maliyet baskฤฑlarฤฑnฤฑ azaltmayฤฑ hedeflerken ham petrol fiyatlarฤฑnda karฤฑลฤฑk bir fiyatlama eฤilimi gรถzlendi.
Uluslararasฤฑ piyasalarda Brent petrolรผn vadeli varil fiyatฤฑ Tรผrkiye Saati ile 23.10 itibarฤฑyla yรผzde 0,5 artฤฑลla 102,84 dolara yรผkselirken, ABD hafif Batฤฑ Teksas tรผrรผ (WTI) ham petrolรผn varil fiyatฤฑ ise aynฤฑ dakikalarda yรผzde 1,5 azalฤฑลla 91,49 dolardan iลlem gรถrdรผ. Enerji maliyetlerindeki bu seyir, manลet enflasyon รผzerindeki risklerin bรผtรผnรผyle ortadan kalkmadฤฑฤฤฑna iลaret ediyor.
Kรผresel รถlรงekte merkez bankalarฤฑnฤฑn sฤฑkฤฑ para politikasฤฑ adฤฑmlarฤฑnฤฑn iktisadi faaliyet รผzerindeki gecikmeli etkileri belirginleลirken, istihdam piyasasฤฑndaki ivme kaybฤฑ piyasalar iรงin iki yรถnlรผ bir anlam taลฤฑyor. ฤฐล gรผcรผ piyasasฤฑnฤฑn zayฤฑflamasฤฑ bir yandan Fed’in ek faiz adฤฑmฤฑ atma baskฤฑsฤฑnฤฑ sฤฑnฤฑrlayarak Dow Jones endeksi gibi ana gรถstergeleri destekliyor; diฤer yandan tรผketici harcamalarฤฑnฤฑn daralmasฤฑyla ลirket kรขrlฤฑlฤฑklarฤฑnฤฑn baskฤฑlanabileceฤi yรถnรผndeki ekonomik durgunluk endiลelerini canlฤฑ tutuyor. Gelecek dรถnemde para politikasฤฑnฤฑn gevลeme hฤฑzฤฑnฤฑ, enerji fiyatlarฤฑnฤฑn genel fiyat dรผzeyine yansฤฑmasฤฑ ile รผcret artฤฑลlarฤฑndaki ivme belirlemeye devam edecek.
