Elektronik sigaralar, klasik sigara iรงimini azalttฤฑฤฤฑ algฤฑsฤฑyla piyasaya sunulmak istenirken saฤlฤฑk otoriteleri ve uzmanlarca bu รผrรผnlerin saฤlฤฑฤa zararlฤฑ olmasฤฑnฤฑn yanฤฑ sฤฑra ortaya atฤฑldฤฑฤฤฑ gibi klasik sigara iรงimini de azaltmadฤฑฤฤฑ belirtiliyor.
Geรงen yฤฑl yayฤฑmlanan Cumhurbaลkanฤฑ Kararฤฑ’yla sigara, sarmalฤฑk kฤฑyฤฑlmฤฑล, pipoluk, nargilelik tรผtรผn mamulleriyle puro ve sigarillo haricindeki tรผtรผn mamulleri, ฤฑsฤฑtฤฑlarak ya da yakฤฑlarak tรผketilenler ve nikotin iรงeriฤine bakฤฑlmaksฤฑzฤฑn tรผtรผn mamulรผnรผ taklit eder tarzda kullanฤฑlan elektronik sigara ve elektronik nargile dahil her tรผrlรผ mamul ve bunlarฤฑn tรผketiminde kullanฤฑlan elektronik cihaz, aksam, yedek parรงa ve solรผsyonlarฤฑnฤฑn ithali yasaklanmฤฑลtฤฑ.
Bununla birlikte kiลileri ve gelecek nesilleri tรผtรผn รผrรผnlerinin zararlarฤฑndan, bunlarฤฑn alฤฑลkanlฤฑklarฤฑnฤฑ รถzendirici reklam, tanฤฑtฤฑm ve teลvik kampanyalarฤฑndan koruyucu tertip ve tedbirleri iรงeren, herkesin temiz hava soluyabilmesinin saฤlanmasฤฑ yรถnรผnde dรผzenlemeleri kapsayan 4207 sayฤฑlฤฑ Tรผtรผn รrรผnlerinin Zararlarฤฑnฤฑn รnlenmesi ve Kontrolรผ Hakkฤฑnda Kanun รงerรงevesinde de sรถz konusu รผrรผnlerin elektronik ortamda satฤฑลฤฑna yasak getirilmiลti.
Bu dรผzenlemelere karลฤฑn Tรผrkiye’de elektronik ticaret pazarฤฑnda รถnde gelen bazฤฑ alฤฑลveriล platformlarฤฑnda dahi elektronik sigara ham maddesi, aksesuarฤฑ, cihaz parรงalarฤฑ halen satฤฑlmaya devam ediyor.
Elektronik alฤฑลveriล imkanlarฤฑyla, kredi kartฤฑ veya kapฤฑda รถdeme gibi seรงeneklerle yaล sฤฑnฤฑrฤฑ gรถzetilmeksizin yasa dฤฑลฤฑ olarak herkes sรถz konusu รผrรผnlere ulaลabiliyor.
Elektronik sigaralarฤฑn renkli ve รงeลitli aksesuarlarฤฑ รผrรผnlere merak uyandฤฑrฤฑyor
รzellikle ฤฑsฤฑtฤฑlan kartuลlu tรผtรผn รผrรผnlerinin kullanฤฑldฤฑฤฤฑ elektronik sigara aksesuarlarฤฑnฤฑn รงeลitli renk ve รงeลitlerde birรงok alฤฑลveriล sitesinde satฤฑlฤฑp reklamฤฑnฤฑn yapฤฑlฤฑyor olmasฤฑ, genรงlerin hatta รงocuklarฤฑn sรถz konusu รผrรผnlere ilgisinin artmasฤฑna yol aรงฤฑyor.
Saฤlฤฑฤa Evet Derneฤince yapฤฑlan araลtฤฑrmaya gรถre, Tรผrkiye’de bu kategorideki รผrรผnlerde รถnde gelen bir marka adฤฑna aรงฤฑlan 16 internet sitesinden 15’inde anฤฑlan รผrรผnlerin satฤฑลฤฑ yapฤฑlฤฑyor.
Bunlar arasฤฑnda 8 site aรงฤฑk adresini dahi iletiลim bilgilerinde paylaลฤฑrken bazฤฑ sitelerde bu satฤฑลฤฑn aรงฤฑkรงa yasal olmadฤฑฤฤฑ ibaresi bile yer alฤฑyor.
Araลtฤฑrmada sรถz konusu รผrรผn cihazlarฤฑnฤฑn ve likitlerinin hem kaรงak yolla KKTC, Malezya, Romanya, Sฤฑrbistan, Ukrayna, Almanya ve Rusya’dan Tรผrkiye’ye girebildiฤi hem de รผrรผn parรงalarฤฑnฤฑn veya ham maddelerinin merdiven altฤฑ รผretilerek piyasaya sรผrรผldรผฤรผ belirtiliyor.
Sรถz konusu temin ve satฤฑลlara yรถnelik ilgili kurumlar, satฤฑล yapฤฑldฤฑฤฤฑ tespit edilen internet sitelerini kapatma yรถnรผndeki tedbirlerini sรผrdรผrรผrken รผrรผnlerin yurda kaรงak olarak giriลinin engellenmesi iรงin gรผmrรผk muhafaza ekipleri denetimlerine devam ediyor.
“Genรงlerin sevdiฤi aromalar ekleniyor”
Saฤlฤฑฤa Evet Derneฤi Baลkanฤฑ Prof. Dr. Elif Daฤlฤฑ, dรผnyada eriลkinler arasฤฑnda tรผtรผn kullanฤฑmฤฑ azalฤฑrken ergenler ve genรงler arasฤฑnda arttฤฑฤฤฑna iลaret ederek, ergenlerin kullandฤฑฤฤฑ tรผtรผn ve nikotin รผrรผnlerinin oldukรงa รงeลitlendiฤini sรถyledi.
Klasik sigaralarฤฑn yerini aromalar katฤฑlmฤฑล kฤฑsa sigaralar, elektronik sigaralar, ฤฑsฤฑtฤฑlmฤฑล tรผtรผn รผrรผnlerinin aldฤฑฤฤฑna dikkati รงeken Daฤlฤฑ, bu รผrรผnlerin รงoฤuna ergenlerin sevdiฤi tatlandฤฑrฤฑcฤฑ aromalar eklendiฤini dile getirdi.
Daฤlฤฑ, yeni nesil รผrรผnlerin en az eski sigaralar kadar saฤlฤฑฤa zararlฤฑ olduklarฤฑnฤฑn araลtฤฑrmalarla ortaya konulduฤunu belirterek, “ฤฐnsan beyni 21 yaลฤฑna kadar geliลmesini sรผrdรผrmektedir. Beyin oluลumu ve geliลmesi sฤฑrasฤฑnda hรผcrelerin nikotin ve marihuana (esrar) gibi kimyasallar ile karลฤฑlaลmasฤฑ halinde dikkat, dรผrtรผ kontrolรผ, hafฤฑza etkilenmektedir. Bu yaลlarda nikotin ve esrar kullanฤฑmฤฑnฤฑn ลizofreni ve bipolar bozuklukla iliลkisi de gรถsterilmiลtir.” dedi.
E-sigaralar ve ฤฑsฤฑtฤฑlmฤฑล tรผtรผn รผrรผnlerine katฤฑlan aromalarฤฑn zararlฤฑ etkilerini araลtฤฑran bilim insanlarฤฑnฤฑn, bu ay iรงinde yapฤฑlan Avrupa Solunum Kongresi’ne bulgular sunduklarฤฑnฤฑ bildiren Daฤlฤฑ, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Buna gรถre yeni nesil รผrรผnlerde 250 deฤiลik sฤฑvฤฑ kullanฤฑlmaktadฤฑr. Bunlardan birรงok รผrรผnde ortak bulunmakta olan 150’sinin zehirli, tahriล edici, yakฤฑcฤฑ, รงevreye zarar verici olduฤu bulunmuลtur. Kullanฤฑcฤฑnฤฑn dฤฑลarฤฑ verdiฤi buhar zannedilen รงฤฑktฤฑnฤฑn aerosol sprey olarak havada asฤฑlฤฑ kaldฤฑฤฤฑ saptanmฤฑลtฤฑr. E-sigaralarda sฤฑk olarak kullanฤฑlan tarรงฤฑn aromasฤฑnฤฑn solunum sisteminde ana baฤฤฑลฤฑklฤฑk hรผcrelerinin รงalฤฑลmasฤฑnฤฑ durdurduฤu bulunmuลtur. E-sigara iรงen genรงlerde 5 kat, e-sigara ve klasik sigarayฤฑ birlikte iรงenlerde 7 kat daha fazla Kovid-19 saptanmฤฑลtฤฑr. Elektronik sigara ve benzer yeni nesil รผrรผnler, ergen ve genรงlerin beyin geliลmesini olumsuz etkilemekte, kullanฤฑcฤฑlarฤฑn hepsinde solunum hรผcrelerinde hasar oluลturmaktadฤฑr. Bu รผrรผnlerin yasal veya el altฤฑndan satฤฑลฤฑ kabul edilemez. Bu satฤฑลtan gelir elde etmek etik olamaz.”
