Tรผrkiye Petrol Rafinerileri Aล (TรPRAล), Tรผrkiye’nin en bรผyรผk 500 ลirketinin belirlendiฤi Fortune 500’de, 34,8 milyar liralฤฑk net satฤฑล geliriyle birinci oldu.
Finansal kurumlar ve holding ลirketleri dฤฑลฤฑndaki tรผm sektรถrleri kapsayan Fortune 500 Tรผrkiye araลtฤฑrmasฤฑnฤฑn sonuรงlarฤฑ Fortune Tรผrkiye yetkililerinin katฤฑlฤฑmฤฑyla dรผzenlenen toplantฤฑda aรงฤฑklandฤฑ.
Tรผrkiye’de imalat, ticaret, hizmet ve inลaat sektรถrlerini kapsayan Fortune 500 Tรผrkiye รงalฤฑลmasฤฑ, son dokuz yฤฑlda olduฤu gibi, bu yฤฑl da CRIF ve kardeล kuruluลu Dun & Bradstreet Tรผrkiye ile birlikte hazฤฑrlandฤฑ.
Sonuรงlara iliลkin bilgi veren Fortune Tรผrkiye Yayฤฑn Direktรถrรผ Cรผneyt Toros, TรPRAล’ฤฑn 34,8 milyar liralฤฑk net satฤฑล geliri ile listenin ilk sฤฑrasฤฑnda yer aldฤฑฤฤฑnฤฑ duyurdu. Toros, TรPRAล’ฤฑn hemen arkasฤฑndan Enerji Piyasalarฤฑ ฤฐลletme Aล’nin (EPฤฐAล) 32,9 milyar liralฤฑk net satฤฑลla ikinci, OMV Petrol Ofisi’nin de 30,7 milyar lira satฤฑล geliri ile รผรงรผncรผ sฤฑrada yer aldฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Fortune 500’de ihracatฤฑn hฤฑzฤฑ yavaลladฤฑ
Sonuรงlara gรถre, geรงen yฤฑl listenin ilk sฤฑrasฤฑnda bulunan BOTAล ise 29,6 milyar liralฤฑk net satฤฑลla dรถrdรผncรผ sฤฑrada yer aldฤฑ. Listede yer alan 500 ลirketin toplam net satฤฑลlarฤฑ yรผzde 9,4’lรผk artฤฑลla 930 milyar 885 milyon liraya yรผkseldi. 250,3 milyar lira satฤฑล gelirine sahip Fortune 500 Tรผrkiye’nin ilk 10 ลirketinin sektรถrel aฤฤฑrlฤฑฤฤฑ geleneฤi bozmayarak petrol ve enerji sektรถrรผ oldu. Listenin 500’รผncรผ sฤฑrasฤฑnda bulunan ลirketin net satฤฑลฤฑ 315,1 milyon lirayฤฑ buldu.
Fortune 500 Tรผrkiye ลirketlerinin net karฤฑ yรผzde 48,5 artarak 42 milyar 548 milyon liraya yรผkseldi. ลirketlerin esas faaliyet karฤฑ yรผzde 30,24’lรผk artฤฑลla 71 milyar 240 milyon liraya รงฤฑkarken, finansal giderleri yรผzde 10,43’lรผk artฤฑลla 50 milyar 317 milyon lira oldu.
Tรผrkiye’nin en bรผyรผk ลirketlerinin toplam ihracatฤฑ yรผzde 6,74 artarak 220 milyar 752 milyon lira oldu. ฤฐhracat TL bazฤฑnda artmasฤฑna raฤmen dolar bazฤฑnda yรผzde 3,86 dรผลรผล kaydetti.
Listede yer alan 393 ลirket ihracat yaparken, 107 ลirketin satฤฑลlarฤฑnฤฑn tamamฤฑnฤฑ yurt iรงinden elde etti. En fazla ihracat gerรงekleลtiren ilk beล ลirkete bakฤฑldฤฑฤฤฑnda Tรผrk Hava Yollarฤฑ (THY) listenin hazฤฑrlandฤฑฤฤฑ 10 yฤฑlda hep ilk sฤฑradaki yerini korurken, THY 2016 yฤฑlฤฑnda 24,9 milyar liralฤฑk hizmet ihracatฤฑ gerรงekleลtirdi.
Listede 12,2 milyar liralฤฑk ihracatla Ford Otomotiv ikinci, 11,2 milyar liralฤฑk ihracatla Arรงelik รผรงรผncรผ sฤฑrada yer aldฤฑ. Tofaล, 9,8 milyar lira ihracatla dรถrdรผncรผ, Polimeks ฤฐnลaat ise 8,6 milyar liralฤฑk ihracatla listede beลinci sฤฑranฤฑn sahibi oldu.
“Satฤฑล gelirleri 10 milyar liranฤฑn รผzerindeki ลirket sayฤฑsฤฑ 20’ye yรผkseldi”
Listedeki 500 ลirketin aktifleri yรผzde 25,4’lรผk artฤฑลla 1,049 milyar liraya, รถz kaynaklarฤฑ ise yรผzde 19,2’lik yรผkseliลle 405,1 milyar liraya รงฤฑktฤฑ. Verilen bilgiye gรถre, listeye bu yฤฑl 79 yeni ลirket gelirken, listede bulunan 183 ลirketin satฤฑล geliri 1 milyar lira sฤฑnฤฑrฤฑnฤฑ aลtฤฑ.
Geรงen yฤฑl satฤฑล gelirleri 10 milyar liranฤฑn รผzerinde olan ลirket sayฤฑsฤฑ 17 iken, bu yฤฑl sayฤฑ 20’ye รงฤฑktฤฑ. Listede 268 รผretim, 123 ticaret, 81 hizmet, 28 inลaat ลirketi bulunuyor.
“10 yฤฑlda Turkcell ve Tรผrk Telekom ilk 10 listesinden dรผลtรผ”
ฤฐlk defa 2007 yฤฑlฤฑnda aรงฤฑklanan listede 10 yฤฑllฤฑk rakamlarda yaลanan deฤiลimlere iliลkin bir analiz yapan Cรผneyt Toros, 10 yฤฑlda Tรผrkiye’nin en bรผyรผk ลirketlerinin net satฤฑล gelirlerini yรผzde 18,6 artฤฑrฤฑrken, Apple’ฤฑn 10 yฤฑlda dolar bazฤฑndaki ciro artฤฑลฤฑnฤฑn yรผzde 776,4 artฤฑrdฤฑฤฤฑna iลaret etti.
Bu anlamda inovasyon ve dijital dรผnyaya uyumun รถnemine dikkati รงeken Toros, ลirket bazฤฑnda bakฤฑldฤฑฤฤฑnda 10 yฤฑllฤฑk sรผreรงte majรถr deฤiลikliklerden bahsedilemese de yaลanan deฤiลimi ลรถyle รถzetledi:
“Sektรถrel bazda bakฤฑldฤฑฤฤฑnda 2007 yฤฑlฤฑnda 5 tane petrol ve enerji ลirketi, 2 bilgi iletiลim ลirketi, motorlu kara taลฤฑtlar, otomotiv, elektrikli ev aletleri ลirketlerimiz vardฤฑ ilk 10’da. Bu seneye baktฤฑฤฤฑmฤฑzda petrol ve enerji ลirketlerinin sayฤฑsฤฑ 7’ye รงฤฑktฤฑ. 5 sektรถrde faaliyet gรถsterirken 4 sektรถre dรผลtรผ ilk 10’daki ลirketlerin daฤฤฑlฤฑmฤฑ. Petrol ve enerji ลirketlerinin aฤฤฑrlฤฑฤฤฑ daha fazla artarken, en hฤฑzlฤฑ bรผyรผyen ลirketler hikayesinde BฤฐM var. Turkcell, Tรผrk Telekom gibi ลirketler de ilk 10 listesinden dรผลtรผler, ikinci 10’a indiler.”
“ฤฐstihdam yeniden artฤฑล trendine dรถndรผ”
Toros, bu yฤฑlki listede รผretim ลirketlerinin cirosunun geรงen yฤฑla gรถre yรผzde 6,4 arttฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek, รผretim dฤฑลฤฑ ลirketlerin cirosunun ise yรผzde 11,6 yรผkseldiฤini sรถyledi. ฤฐhracatฤฑn TL bazฤฑnda yรผzde 6,74 artmasฤฑna raฤmen dolar bazฤฑnda yรผzde 3,86 azalฤฑล kaydedildiฤine dikkati รงeken Toros, istihdama iliลkin ลu bilgiyi verdi:
“2016 yฤฑlฤฑnda bir รถnceki yฤฑla gรถre istihdamda artฤฑล saฤlandฤฑ. 2014 yฤฑlฤฑndan 2015 yฤฑlฤฑna Fortune 500 ลirketlerinin istihdamฤฑnda bir dรผลรผล vardฤฑ ama 2016 yฤฑlฤฑnda bu yeniden artฤฑลa dรถndรผ. 1 milyon 117 bin kiลiyi istihdam ediyor ลirketler, bu da yรผzde 3’lรผk bir artฤฑลฤฑ ifade ediyor. ฤฐstihdamda yeniden artฤฑล trendine dรถndรผฤรผmรผzรผ sรถyleyebiliriz.
Fortune 500 firmalarฤฑnฤฑn รผretim sektรถrรผnde faaliyet gรถsterenlerinin istihdamฤฑ yรผzde 3,47 daralฤฑrken, ticarette yรผzde 2,40, hizmette yรผzde 9,43 artฤฑล var. ฤฐstihdamda asฤฑl artฤฑลฤฑ getiren inลaat sektรถrรผ. ฤฐnลaat sektรถrรผnรผn istihdam artฤฑลฤฑ yรผzde 14,79. ฤฐnลaatta istihdam artฤฑyor ama รผretimde ne yazฤฑk ki dรผลรผyor. ”
Lig ลampiyonu karda da ipi gรถฤรผsledi
Bu yฤฑl ki listede Fenerbahรงe รผรง bรผyรผk kulรผp arasฤฑnda 548 milyon 229 bin liralฤฑk net satฤฑล geliri ile birinci olurken, Galatasaray 508 milyon 853 bin lira ile ikinci sฤฑrada, Beลiktaล ise 407 milyon 548 bin lira ile รผรงรผncรผ sฤฑrada yer aldฤฑ.
Buna raฤmen faiz ve vergi รถncesi kar-zararda Beลiktaล 37,3 milyon lira kar ile birinci, Galatasaray 35,3 milyon lira ile ikinci sฤฑrada yer alฤฑrken Fenerbahรงe ise 22,6 milyon lira zarar aรงฤฑkladฤฑ. En fazla istihdam saฤlayan kulรผp ise 627 kiลi ile Galatasaray oldu, net satฤฑลlarฤฑnฤฑ en รงok artฤฑran kulรผp de yรผzde 82,9’luk artฤฑล ile Beลiktaล oldu.
