Merkez Bankasฤฑ beklentilerin รผstรผnde รงฤฑkan haziran ayฤฑ enflasyonuna iliลkin deฤerlendirmesini yayฤฑnladฤฑ. Gฤฑda grubu รผrรผnlerde yaz aylarฤฑnda beklenen fiyat dรผลรผลlerinin sฤฑnฤฑrlฤฑ kalmasฤฑ nedeniyle tรผketici fiyatlarฤฑndaki dรผลรผลรผn sฤฑnฤฑrlฤฑ kaldฤฑฤฤฑnฤฑn vurgulandฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada ลunlara yer verildi: “Haziran ayฤฑnda tรผketici fiyatlarฤฑ yฤฑllฤฑk enflasyonu yรผzde 9,16โya gerilemiลtir. Gฤฑda grubunun yรผksek seyri tรผketici fiyatlarฤฑndaki dรผลรผลรผ sฤฑnฤฑrlamฤฑลtฤฑr. Bu dรถnemde, Tรผrk lirasฤฑndaki deฤer kaybฤฑnฤฑn birikimli etkileri hafiflerken รงekirdek gรถstergelerde yฤฑllฤฑk enflasyon nispeten yatay bir seyir izlemiลtir.
Haziran ayฤฑnda tรผketici fiyatlarฤฑ yรผzde 0,31 oranฤฑnda artmฤฑล ve yฤฑllฤฑk enflasyon yรผzde 9,16โya gerilemiลtir. Bu dรถnemde yฤฑllฤฑk artฤฑล oranฤฑ รKTG-H endeksinde yรผzde 10,17 ile yatay seyrederken รKTG-I endeksinde sฤฑnฤฑrlฤฑ bir dรผลรผลle yรผzde 9,65โe gerilemiลtir. Alt gruplarฤฑn yฤฑllฤฑk tรผketici enflasyonuna katkฤฑlarฤฑ incelendiฤinde, gฤฑda grubunun katkฤฑsฤฑ 0,36 puan dรผลmรผล, enerji ve hizmet gruplarฤฑnฤฑn katkฤฑsฤฑ da sฤฑnฤฑrlฤฑ miktarda gerilemiลtir.
Diฤer alt gruplarฤฑn katkฤฑsฤฑnda belirgin bir deฤiลiklik gรถzlenmemiลtir. Haziran ayฤฑnda hizmet fiyatlarฤฑ aylฤฑk bazda yรผzde 0,88 oranฤฑnda artmฤฑล ve grup yฤฑllฤฑk enflasyonu ลofรถr kurs รผcretlerindeki bazฤฑn da etkisiyle yรผzde 8,18’e gerilemiลtir. Gฤฑda enflasyonundaki seyir yemek hizmetleri fiyatlarฤฑnฤฑ olumsuz yรถnde etkilemeye devam etmiลtir. Bu doฤrultuda lokanta -otel grubunda yฤฑllฤฑk enflasyon, hizmet alt kalemleri arasฤฑnda en yรผksek seviye olan, yรผzde 13,22 oranฤฑna yรผkselmiลtir. Bu dรถnemde kira yฤฑllฤฑk enflasyonu yรผzde 6,80 ile yukarฤฑ yรถnlรผ seyrini sรผrdรผrmรผลtรผr.
รte yandan, hizmet grubu diฤer alt kalemlerinde ฤฑlฤฑmlฤฑ seyir korunmuลtur. Mevsimsellikten arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล veriler hizmet grubu enflasyonu ana eฤiliminin yavaลlamakla birlikte yรผksek seviyesini koruduฤuna iลaret etmiลtir. Temel mal grubu yฤฑllฤฑk enflasyonu Haziran ayฤฑnda yรผzde 11,4 ile yatay bir seyir izlemiลtir. Dayanฤฑklฤฑ tรผketim mallarฤฑ fiyatlarฤฑ Tรผrk lirasฤฑnฤฑn Nisan ve Mayฤฑs aylarฤฑnda sergilediฤi deฤerlenme eฤilimi sonucunda Mayฤฑs ayฤฑnฤฑn ardฤฑndan bu dรถnemde de aylฤฑk bazda gerilemiลtir. Buna karลฤฑlฤฑk, dรถviz kuru etkilerinin daha gecikmeli bir ลekilde hissedildiฤi giyim ve dayanฤฑklฤฑ dฤฑลฤฑ temel mal fiyatlarฤฑndaki artฤฑล eฤilimi sรผrmรผลtรผr. Giyim fiyatlarฤฑnda ise Haziran ayฤฑ indirimlerinin bir รถnceki yฤฑla kฤฑyasla daha sฤฑnฤฑrlฤฑ kalmasฤฑ ile grup yฤฑllฤฑk enflasyonu yรผzde 8,5 dรผzeyine yรผkselmiลtir. Sonuรง olarak, temel mal fiyatlarฤฑ bir รถnceki aya benzer bir gรถrรผnรผm sergilemiล, dayanฤฑklฤฑ tรผketim mal fiyatlarฤฑ azalฤฑล gรถsterirken diฤer gruplar รผzerinde Tรผrk lirasฤฑndaki birikimli deฤer kaybฤฑnฤฑn gecikmeli etkileri yavaลlamakla birlikte sรผrmรผลtรผr.
Bu doฤrultuda, mevsimsellikten arฤฑndฤฑrฤฑlmฤฑล veriler grup enflasyonunun ana eฤiliminde belirgin bir iyileลmeye iลaret etmiลtir. Haziran ayฤฑnda enerji fiyatlarฤฑ yรผzde 0,40 oranฤฑnda yรผkselmiลtir. Bu dรถnemde uluslararasฤฑ petrol fiyatlarฤฑndaki gรถrรผnรผme baฤlฤฑ olarak yurt iรงi akaryakฤฑt fiyatlarฤฑ yรผzde 1,42 oranฤฑnda artarken katฤฑ yakฤฑt ve tรผp gaz kalemlerinde fiyat dรผลรผลleri gรถrรผlmรผลtรผr. Bu geliลmelerle yฤฑllฤฑk enerji enflasyonu yรผzde 4,25โe gerileyerek ฤฑlฤฑmlฤฑ seyrini korumuลtur. Gฤฑda ve alkolsรผz iรงecekler grubunda yฤฑllฤฑk enflasyon yaklaลฤฑk 1,6 puanlฤฑk dรผลรผลle yรผzde 12,47โye gerilemiลtir. ฤฐลlenmemiล gฤฑda grubu fiyatlarฤฑ sebze ve beyaz et fiyatlarฤฑ kaynaklฤฑ olarak dรผลmรผล ve grup yฤฑllฤฑk enflasyonu baz etkisiyle yรผzde 12,7โye gerilemiลtir.
Bu dรถnemde endekse yeni giren taze meyve fiyatlarฤฑnฤฑn yรผksek seyri iลlenmemiล gฤฑda fiyatlarฤฑndaki azalฤฑลฤฑ sฤฑnฤฑrlamฤฑลtฤฑr. รte yandan iลlenmiล gฤฑda fiyatlarฤฑ arz yรถnlรผ sorunlara baฤlฤฑ olarak yukarฤฑ yรถnlรผ seyrini sรผrdรผrmรผลtรผr. Bu grupta yฤฑllฤฑk enflasyon alt gruplar geneline yayฤฑlan artฤฑลlarla yรผzde 12,2โye yรผkselmiลtir. Ekmek ve tahฤฑllar alt grubu fiyatlarฤฑndaki artฤฑล eฤilimi yurt iรงi buฤday fiyatlarฤฑndaki yรผkseliล paralelinde bu dรถnemde de sรผrmรผลtรผr. Diฤer iลlenmiล gฤฑda grubunda ise et ve sรผt รผrรผnleri ile รงay ve ลeker fiyatlarฤฑndaki artฤฑลlarla beraber yรผkseliล eฤilimi devam etmiลtir.
Yurt iรงi รผretici fiyatlarฤฑ Haziran ayฤฑnda nispeten yatay seyretmiล ve grup yฤฑllฤฑk enflasyonu yรผzde 9,75โe gerilemiลtir. Bu dรถnemde uluslararasฤฑ emtia fiyatlarฤฑndaki artฤฑลa paralel olarak petrol รผrรผnleri yรผzde 1,72, ana metal sanayi fiyatlarฤฑ ise yรผzde 0,61 oranฤฑnda yรผkselmiลtir. Petrol ve ana metal hariรง imalat sanayi fiyatlarฤฑ yatay seyretmiล ve grup yฤฑllฤฑk enflasyonu yรผzde 12 seviyesine gerilemiลtir. Ana sanayi gruplarฤฑna gรถre incelendiฤinde, Haziran ayฤฑnda dayanฤฑksฤฑz tรผketim mallarฤฑ fiyatlarฤฑnda azalฤฑล kaydedilirken diฤer ana gruplarda fiyatlar sฤฑnฤฑrlฤฑ oranda yรผkselmiลtir. Dayanฤฑksฤฑz tรผketim mallarฤฑ grubunda yฤฑllฤฑk enflasyon bรผyรผk รถlรงรผde gฤฑda imalatฤฑ fiyatlarฤฑ kaynaklฤฑ olarak yรผzde 13 seviyesine gerilemiลtir. Yฤฑllฤฑk enflasyon dayanฤฑklฤฑ tรผketim mallarฤฑnda yatay seyrederken ara ve sermaye mallarฤฑnda gerilemeye devam etmiลtir. Sonuรง olarak, imalat sanayi fiyatlarฤฑ son aylarda yatay bir seyir izleyerek tรผketici fiyatlarฤฑ รผzerinde maliyet yรถnlรผ baskฤฑlarฤฑn hafiflediฤine iลaret etmiลtir.”
