Dar gelirli kadฤฑnlarฤฑn kรผรงรผk sermayelerle kendi iลini kurmasฤฑnฤฑ desteklemek amacฤฑyla son 15 yฤฑlda 160 binden fazla kadฤฑna 675 milyon liralฤฑk mikrokredi kullandฤฑrฤฑlฤฑrken, sรถz konusu tutarฤฑn yaklaลฤฑk yรผzde 50’si doฤu bรถlgelerindeki kadฤฑn giriลimcilere aktarฤฑldฤฑ.
Dรผnyada sรผrdรผrรผlebilir kalkฤฑnmanฤฑn saฤlanmasฤฑ iรงin yoksulluฤun giderilmesi gerektiฤi konusunda gรถrรผล birliฤi bulunurken, bu doฤrultuda istihdam piyasasฤฑnฤฑn dengeye kavuลmasฤฑ ve kadฤฑnฤฑn iล gรผcรผne katฤฑlฤฑmฤฑnฤฑn รถnemi de giderek artฤฑyor.
Tรผrkiye’nin dรผnyanฤฑn รถnde gelen ekonomileri arasฤฑnda yer alma hedefini gerรงekleลtirmede de รถnemli bir rol oynayacak kadฤฑnฤฑn iล gรผcรผne katฤฑlฤฑmฤฑ konusunda birรงok รงalฤฑลma yapฤฑlฤฑrken, baลta hรผkรผmet olmak รผzere dernekler ve sivil toplum kuruluลlarฤฑ da รงeลitli teลvik mekanizmalarฤฑ geliลtiriyor.
Bu kapsamda, Tรผrkiye ฤฐsrafฤฑ รnleme Vakfฤฑ (TฤฐSVA) bรผnyesinde yรผrรผtรผlen Tรผrkiye Grameen Mikrofinans Programฤฑ ile de finansal sฤฑkฤฑntฤฑnฤฑn azaltฤฑlmasฤฑ ve Tรผrkiye’de yoksullarฤฑn kรผรงรผk bir sermayeye ulaลmasฤฑnฤฑ saฤlamak amacฤฑyla mikrokredi faaliyeti gerรงekleลtiriliyor.
Mikrokredinin รถncรผsรผ ve Nobel Barฤฑล รdรผlรผ Sahibi Prof. Dr. Muhammed Yunus’un kurduฤu Grameen Bank ile yoksulluฤun azaltฤฑlmasฤฑna katkฤฑ saฤlamak รผzere geliลtirilen programda, teminat ve kefalet gerekmeden, dar gelirli kadฤฑnlara gelir getirici faaliyette bulunmalarฤฑnฤฑ saฤlayacak ลekilde tamamen gรผvene dayalฤฑ mikrokredi veriliyor.
Mikrokrediye en fazla talep doฤu bรถlgelerindeki kadฤฑnlardan
TฤฐSVA’dan alฤฑnan bilgiye gรถre, Tรผrkiye genelinde 67 ilde 98 ลubede faaliyetlerin yรผrรผtรผldรผฤรผ Tรผrkiye Grameen Mikrofinans Programฤฑ ile 2003’ten bu yana 160 binden fazla dar gelirli kadฤฑna ulaลฤฑlarak 675 milyon liralฤฑk mikrokredi daฤฤฑtฤฑldฤฑ. Sรถz konusu tutarฤฑn yรผzde 50’sine yakฤฑnฤฑ, doฤu illerinde yaลayan dar gelirli kadฤฑn giriลimcilere aktarฤฑldฤฑ.
En fazla mikrokredi verilen 3 il Diyarbakฤฑr, Kahramanmaraล ve ลanlฤฑurfa ลeklinde sฤฑralandฤฑ. Diyarbakฤฑr’da 17 bin 128, Kahramanmaraล’ta 15 bin 138 ve ลanlฤฑurfa’da 8 bin 513 dar gelirli kadฤฑna ulaลฤฑlฤฑrken, sรถz konusu 3 ilde toplamda 178 bin 408 liralฤฑk finansman desteฤi saฤlandฤฑ.
Program ile 2017’de verilmesi beklenen mikrokredi tutarฤฑ 150 milyon lira dรผzeyinde bulunurken, 2018’de 200 milyon liralฤฑk mikrokredi daฤฤฑtฤฑlmasฤฑ hedefleniyor.
Mikrokredi uygulamasฤฑnda, dar gelirli kadฤฑnlarฤฑn รงoฤunlukla ev iลleriyle ilgilenmesine aynฤฑ zamanda da bir iล yaparak gelir getirici bir faaliyette bulunmasฤฑna imkan tanฤฑyan el iลi รผrรผnleri รผretimi aฤฤฑrlฤฑklฤฑ oldu. Bรถylece kadฤฑnlarฤฑn kullandฤฑฤฤฑ mikrokrediler, yรผzde 34,7 ile en fazla “iลlem ve รผretim” sektรถrรผnde deฤerlendirildi.
Mikrokredilerin diฤer kullanฤฑm alanlarฤฑna bakฤฑldฤฑฤฤฑnda, yรผzde 33,8 ile ticaret, yรผzde 20,3 ile iลletme sahipliฤi, yรผzde 7,2 ile hayvancฤฑlฤฑk, yรผzde 2,1 ile hizmetler, yรผzde 1,9 ile de tarฤฑm sektรถrรผ รถne รงฤฑktฤฑ.
“Mikrokredide ‘Ne kadar aza sahipsen, o kadar fazla รถnceliฤin var’ anlayฤฑลฤฑ hakim”
AA muhabirine konuya iliลkin deฤerlendirmelerde bulunan TฤฐSVA Mรผtevelli Heyeti Baลkanฤฑ Prof. Dr. Aziz Akgรผl, Tรผrkiye’de yoksulluฤun azaltฤฑlmasฤฑnda uygulanan ana stratejinin hibe ลeklindeki yardฤฑmlar olduฤunu, bu yardฤฑmlarฤฑn, รงalฤฑลamayacak durumda bulunan yaลlฤฑ, engelli ve hastalara sฤฑnฤฑrlฤฑ yapฤฑlmasฤฑ gerektiฤini sรถyledi.
รalฤฑลabilecek durumda olan yoksullara ise hibe yardฤฑmlarฤฑ yerine, onlarฤฑn yoksulluk sฤฑnฤฑrฤฑnฤฑn รผzerine รงฤฑkarฤฑlmasฤฑna katkฤฑda bulunacak ลekilde mikrokredi verilerek gelir getirici faaliyetlerde bulunmalarฤฑnฤฑn saฤlanmasฤฑ gerektiฤini belirten Akgรผl, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Mikrokredi programฤฑnda, hiรงbir varlฤฑฤฤฑ olmayan yoksul kadฤฑnlar kredi almada diฤerlerine gรถre daima รถnceliklidir. Ticari bankalar, teminat ve kefalete, yani saฤlanan gรผvenceye gรถre kredi verirken mikrokredi programฤฑnda sadece bir iล fikri olan yoksul kadฤฑnlara kredi verilmesi esas alฤฑnmaktadฤฑr. Kredi alฤฑrken, ticari bankalarda ‘ne kadar fazla teminatฤฑnฤฑz varsa, o kadar fazla kredi alฤฑrsฤฑnฤฑz’, mikrokredide ise ‘ne kadar aza sahipsen, o kadar fazla รถnceliฤin vardฤฑr’ anlayฤฑลฤฑ hakim.
Mikrokredi uygulama modelinde, 5 kiลilik grup dinamiฤi uygulanฤฑyor ve yoksul kiลinin beyanฤฑ dฤฑลฤฑnda hiรงbir evrak istenmiyor. Grubun oluลturulmasฤฑnฤฑn temel sebebi ise gruptaki kiลilerin birbirlerine yardฤฑmcฤฑ olmalarฤฑ ve dayanฤฑลmasฤฑnฤฑ saฤlamaktฤฑr. Gelir getirici bir iล fikri olan 5 kadฤฑndan oluลan grupta, bir menfaat oluลmamasฤฑ iรงin yakฤฑn akrabalar yer alamฤฑyor.”
Akgรผl, รผyelere, yaptฤฑklarฤฑ iลin durumuna ve geliลimine gรถre en az bin liralฤฑk, en fazla 5 bin liralฤฑk finansman desteฤi verildiฤini, ilk defa kredi alacak olan kadฤฑnlarฤฑn ise bir yฤฑl vadeli ve haftalฤฑk taksitlerle รถdeyecekleri ลekilde maksimum bin lira kredi kullanabileceฤini bildirdi.
“Mikrokredi programฤฑ yoksulluฤun azaltฤฑlmasฤฑna รถnemli katkฤฑ saฤlayacak”
Aziz Akgรผl, mikrokredi uygulamasฤฑnda, รถncellikle ihtiyaรง sahibi dar gelirli kadฤฑnlara ulaลmaya yรถnelik stratejiler geliลtirilmesi gerektiฤini ancak yeterli finansman olmamasฤฑ nedeniyle bu stratejinin hฤฑzlฤฑ bir ลekilde oluลturulamadฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
Halen 20 binden fazla yoksul kadฤฑnฤฑn kendi iลini kurmak veya geliลtirmek iรงin mikrokredi almayฤฑ beklediฤini ifade eden Akgรผl, ลรถyle devam etti:
“Hedeflenen daฤฤฑtฤฑm tutarlarฤฑna ve รผye sayฤฑsฤฑna ulaลabilmek iรงin ilave fon bulunmasฤฑ ve baฤฤฑล desteฤi รงok bรผyรผk รถnem arz etmektedir. Fon desteฤinin artmasฤฑ durumunda Tรผrkiye’de iล fikri olan tรผm yoksul kadฤฑnlara ulaลฤฑlmasฤฑ รถngรถrรผlmektedir. Ancak fon desteฤinin yetersizliฤi durumunda yoksul kadฤฑnlarฤฑmฤฑz, mikrokredi desteฤi alamayacaklarฤฑ iรงin aile bรผtรงelerine katkฤฑda da bulamayacaklardฤฑr. Yoksul kadฤฑnlarฤฑn desteklenmediฤi bir ortamda, รถncelikle aileler ve dolayฤฑsฤฑyla tรผm Tรผrkiye, sosyoekonomik yรถnden olumsuz bir ลekilde etkilenmiล olacaktฤฑr.”
Akgรผl, dar gelirli kadฤฑnlara mikrokredi verilmek รผzere yeterli finansman bulunmasฤฑnฤฑn, yoksulluฤun azaltฤฑlmasฤฑna รถnemli katkฤฑ saฤlayacaฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
