Google Brezilya’da karbon gideriminde en büyük anlaşmasını imzaladı

Google, Brezilya merkezli geliştirici Terradot ile bugüne kadarki en büyük karbon giderim anlaşmasını imzaladı. Şirket yöneticileri Reuters’a yaptıkları açıklamada, projenin hem çeltik tarımından kaynaklanan metan emisyonlarını azaltmayı hem de atmosferden karbondioksit gidermeyi hedeflediğini belirtti. Brezilya’nın güneyindeki Rio Grande do Sul eyaletinde 200 bin hektardan geniş bir alanı kapsayan proje, bugüne kadar gerçekleştirilen en büyük geliştirilmiş kaya ayrışması girişimi olarak öne çıkıyor.

Google’ın desteklediği proje neyi hedefliyor

Proje, belirli kayaçların atmosferden karbondioksit emmesini sağlayan doğal süreci hızlandırmayı amaçlıyor. Google‘ın karbon giderimi biriminin başındaki Randy Spock, girişimin gelecekteki projeler için bir örnek teşkil etmesini umduklarını ifade etti. Spock, bu ölçekte metan azaltımı ile karbon giderimini birleştiren ilk girişim olduğunu vurguladı. Atmosferi karbondioksitten daha hızlı ısıtan bir “süper kirletici” olarak tanımlanan metanla mücadelenin küresel ısınmayı yavaşlatmaya yardımcı olduğunu, ancak yüzyıllardır biriken emisyonları ele almak için karbondioksit gideriminin de zamanla gerekli olduğunu kaydetti. Spock, “Her ikisini de yapmamız gerekiyor. Tüm kaynaklarımızı kısa ömürlü süper kirleticilerin peşinden gitmeye ya da tamamen uzun vadeli karbon giderimini ölçeklendirmeye ayırma lüksümüz yok” dedi.

Metan azaltımı ve karbon giderimi kredileri nasıl hesaplanacak

Proje, 2030 yılına kadar 1 milyon ton metan azaltım kredisi, 2040 yılına kadar ise 1 milyon ton karbon giderim kredisi üretecek. Bu iki kredi kategorisi ayrı ayrı üretilip doğrulanacak. Anlaşmanın karbon giderimi bölümü, önceki kaya ayrışması projelerinin 10 katı büyüklüğünde. Birleşmiş Milletler Çevre Programı’nın 2021 tarihli değerlendirmesine göre çeltik tarlaları, küresel metan emisyonlarının yüzde 10 ila yüzde 12’sini oluşturuyor. Metan konusunda harekete geçilmesinin, bu yıl Türkiye’de düzenlenecek COP31 iklim müzakerelerinin merkezinde yer alması bekleniyor.

Büyük teknoloji şirketleri neden karbon giderimine yöneliyor

Büyük teknoloji şirketleri, yapay zeka odaklı veri merkezlerinin yol açtığı emisyonları dengelemek amacıyla temiz enerji ve karbon giderimi yatırımlarını artırma baskısı altında bulunuyor. Google, 2024 yılında Terradot’a hisse yatırımı yaparak şirketin ortağı hâline gelmişti. Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli, dünyanın iklim hedeflerine ulaşabilmesi için karbon gideriminin gerekli olduğunu belirtiyor. Ancak eleştirmenler, bu tür uygulamaların şirketlerin kirletmeye devam etmesine imkân tanıyabileceğini ifade ediyor. Şirketler, modelin zaman içinde Brezilya’nın 1,5 milyon hektarlık çeltik tarlalarına yayılabileceğini ve Hindistan ile Vietnam gibi diğer çeltik yetiştirilen bölgelerde de tekrarlanabileceğini açıkladı. Terradot, 2026 yılında birden fazla ülkede pilot uygulamalar başlatmayı, 2028 yılında ise ticari ölçekte büyümeyi planlıyor.

Karbon giderim kredisinin maliyeti ne kadar

Google ve Terradot, anlaşmanın kredi fiyatını açıklamadı. Ancak 2024 yılında kamuya açıklanan ve Terradot’tan 90 bin ton karbon giderimini kapsayan bir başka anlaşma, ton başına yaklaşık 300 dolarlık bir fiyat ima etmişti. Bu rakam, birçok geliştiricinin daha geniş talebi teşvik etmek için hedeflediği ton başına 100 dolarlık eşiğin oldukça üzerinde bulunuyor. Terradot’un CEO’su James Kanoff, yeni projenin önceki anlaşmalara kıyasla daha düşük maliyetli olacağını, ton başına 100 dolar seviyesine henüz ulaşılamasa da bu hedefe doğru önemli bir adım attıklarını belirtti. Terradot, doğrulama sürecinin geliştirilmiş kaya ayrışması maliyetlerine ton başına 100 doların üzerinde ek yük getirebildiğini, yeni projede ise karbonun daha uzun süre birikmesine izin verilerek üçüncü taraf doğrulamasının bu maliyeti azaltmaya yardımcı olacağını açıkladı.

Google’ın Brezilya’daki karbon giderim projesi ne zaman tamamlanacak?

Proje, 2030 yılına kadar 1 milyon ton metan azaltım kredisi, 2040 yılına kadar ise 1 milyon ton karbon giderim kredisi üretmeyi hedefliyor. Terradot, 2026’da pilot uygulamalar başlatacak, ticari ölçekte büyüme ise 2028’de planlanıyor.

Google neden karbon giderim projelerine yatırım yapıyor?

Google, yapay zeka odaklı veri merkezlerinin yol açtığı emisyonları dengelemek amacıyla temiz enerji ve karbon giderimi yatırımlarını artırma baskısı altında bulunuyor. Şirket, 2024 yılında Terradot’a hisse yatırımı yaparak proje ortağı olmuştu.

Haber Merkezi

Tüm Yazıları

Borsatek, Türkiye ve dünya piyasalarındaki gelişmeleri yakından izleyen bir finans haber platformudur. Hisse, döviz, altın ve kripto piyasalarına dair analizlerle yatırımcılara rehberlik eder.