Hırvatistan ve Sırbistan arasında ‘Tesla’ kavgası

Sözcü’nün haberine göre Hırvatistan’ın ünlü mucit Nikola Tesla’nın resmini banknotların üstüne basacağı yönündeki haberler, Sırbistan Merkez Bankası’nı ayağa kaldırdı. Tesla’nın hangi ülkenin ulusal simgesi olduğuna dair İki ülke arasında tartışma bulunuyor.

1856 ve 1943 arası yaşamış olan Sırp kökenli ve Hırvatistan doğumlu mucit Nikola Tesla, iki ülkenin merkez bankaları arasında kavga çıkardı. Büyük bir mucit olduğu için iki ülkenin de ulusal simge olarak sahiplenmek istediği Tesla, Sırpların bazı banknotlarında da halihazırda yer alıyor.

HIRVATLAR TESLA’YI İSTİYOR

2013’te AB’ye giren Hırvatistan’ın 2023’te AB’nin ortak para birimi olan Euro’ya katılması ve yeni paralar basması gerekecek. Bu nedenle, Temmuz ayında Hırvatistan Merkez Bankası tarafından düzenlenen bir ankette Hırvat halkı, madeni paraların üstüne Tesla’nın resminin basılması yönünde oy verdi.

Bu hamle 340 milyon Avrupalının Tesla resimli Eurolarla işlem yapabileceği anlamına geliyor. Bu da ülkenin Tesla üzerindeki iddiasını artırmasına neden olacak.

SIRP MERKEZ BANKASI BAŞKANI’NDAN AÇIKLAMA

Haberin ardından Hırvatistan Merkez Bankası’na tepki gösteren Sırp para politikası yürütücüleri ise konu ile ilgili temaslarda bulunacaklarını açıkladı.

Anketin ardından karşı açıklamada bulunan Sırbistan Merkez Bankası Başkanı Jorgovanka Tabakovic, Avrupa Komisyonu ile bu konuyu görüşeceğine ve konu ile ilgili gereken adımları atacağına dair söz verdi.

Tabakovic konu ile ilgili açıklamasında, “Sırp halkının kültürel ve bilimsel mirasını korumaya devam edeceğiz. Çünkü ünlü bilim adamının yaşamı boyunca kendini bir Sırp olarak ilan ettiği tartışılmaz bir gerçek” dedi.

Tabakovic ayrıca Tesla’nın akrabalarının diğer Sırplarla birlikte İkinci Dünya Savaşı sırasında Hırvat askerleri tarafından öldürüldüğünü iddia etti.

Tabakovic, Yugoslavya’nın dağılma döneminde yaşanan iç savaşta Hırvat savaşçıların Tesla heykellerini havaya uçurduğu iddialarını da dile getirdi.

100 DİNARDA RESMİ VAR

Şuanda Sırbistan’da 100 dinar üzerinde Tesla’nın resmi bulunuyor. Ayrıca ölüm yıldönümlerinde de hatıra paraları basıldı.

Hırvatistan Kültür ve Medya Bakanı Nina Obuljen Korzinek konu ile ilgili bir tartışma bulunmadığını söyledi. Korzinek, “Hırvatlar Tesla’nın etnik kökenini kabul ediyor ancak Sırplar onun doğum yeri ile ilgili gerçekleri dile getirmiyor” dedi.

NİKOLA TESLA KİMDİR?

Nikola Tesla 10 Temmuz 1856 doğdu. Mühendislik ve fizik alanında ileri bir eğitim aldı.

Günümüzde alternatif akım (AC) elektrik kaynağı sistemine verdiği katkılarla tanınmaktadır.

1884 yılında Amerika Birleşik Devletleri’ne göç etti. New York’ta kısa bir süre kendi yoluna koyulmadan önce Edison Machine Works’te çalıştı.

1887 Kasım ve Aralık aylarında Tesla, buluşlarına toplam yedi adet ABD patenti aldı. 1886’da çok fazlı sistemler için patent aldı. Bu yılın sonuna kadar 18 patent daha aldı. Ardından birçok Avrupa patenti aldı ve şimdiki Adı IEEE olan o günkü AIEE de konferans verip dünya mühendislerine tek ve çok fazlı akım sistemlerini anlattı.

Nikola Tesla, iyonosfer ile ilgili çok fazla araştırma yaparak ilk radyo yayın merkezi ve kablosuz elektrik taşıma merkezi olan Wardenclyffe Kulesi’ni Long Island’da 1901 ile 1905 yılları arasında inşa etti.

Nikola Tesla, 7 Ocak 1943 tarihinde 86 yaşındayken ABD’de öldü.

Selim Soydan

Tüm Yazıları

İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunu. 2010 yılından Türkiye'nin önde gelen gazetelerinin dijital servislerinde teknoloji ve finans konularında yazı haberlere imza attı