Kamu kurumlarฤฑna ithalat, dรถviz geliri olmayan kรผรงรผk firmalara ise dรถvizle borรงlanma yasaฤฤฑ getiren hรผkรผmet ลimdi de bรผyรผk ลirketleri adeta dรถviz ablukasฤฑna aldฤฑ. Yฤฑlda 15 milyon dolar ve daha รผzerinde dรถviz kredisi kullanan tรผm ลirketler bundan sonra aldฤฑklarฤฑ borcu kuruลu kuruลuna Merkez Bankasฤฑโna bildirecekler. Merkezโe bilgi vermeyen ลirketlere ceza yaฤacak. Yeni uygulamadan 2 bin 118 bรผyรผk ลirketin etkileneceฤi hesaplandฤฑ.
25 Ocak 2018’de รงฤฑkarฤฑlan Bakanlar Kurulu kararฤฑyla dรถviz geliri olmayan kรผรงรผk ve orta รถlรงekli yaklaลฤฑk 23 bin firmanฤฑn dรถviz kredisi kullanmasฤฑna yasak getirilmiลti. Bu kararฤฑn ardฤฑndan 16 ลubat’ta ikinci dรถviz operasyonu kamuya yapฤฑldฤฑ. Kamu kurum ve kuruluลlarฤฑnฤฑn yurt dฤฑลฤฑndan dรถvizle mal alฤฑmฤฑ Ekonomi Bakanlฤฑฤฤฑ’nฤฑn iznine baฤlandฤฑ. Bu yolla yฤฑllฤฑk yaklaลฤฑk 12 milyar dolarlฤฑk kamu ithalatฤฑnฤฑn frenleneceฤi รถngรถrรผldรผ. Bu iki kararฤฑn ardฤฑndan รผรงรผncรผ adฤฑm bรผyรผk ลirketlerin dรถviz borรงlanmalarฤฑ iรงin atฤฑldฤฑ.
รร AYDA BฤฐR KONTROL
Dรถviz kredisi kullanan bรผyรผk firmalarฤฑn yaptฤฑklarฤฑ tรผm borรงlanmalarฤฑ Merkez Bankasฤฑ’na bildirmelerini zorunlu hale getiren Merkez Bankasฤฑ yรถnetmeliฤi yayฤฑmlandฤฑ. Yeni yรถnetmeliฤe gรถre, yurt iรงinden ve yurt dฤฑลฤฑndan saฤlanan yabancฤฑ para nakdi krediler ile dรถvize endeksli kredilerinin toplamฤฑ 15 milyon dolar ve รผstรผnde olan tรผm firmalar, bu borรงlarฤฑnฤฑ Merkez Bankasฤฑ’na bildirmek zorunda olacak. Firmalarฤฑn borรงlarฤฑnฤฑ bildirip bildirmediฤini denetim ลirketleri rapor edecek. Borรงlarฤฑn bildirilmesinden hem ลirket yรถnetimi hem de denetim ลirketi sorumlu olacak. Borรง bildirimi mart, haziran ve eylรผl sonlarฤฑndaki ara dรถnemlerle aralฤฑk sonunda yฤฑllฤฑk yapฤฑlacak. Yฤฑllฤฑk bildirim en geรง 3 ay iรงerisinde tamamlanacak. Bildirim yapmayan ya da yanlฤฑล bilgi veren ลirketlerle denetim ลirketlerine para cezalarฤฑ kesilecek.
2 BฤฐN 118 ลฤฐRKET VAR
Bรผyรผk ลirketlerin dรถvizle borรงlanmalarฤฑna ลimdilik bir sฤฑnฤฑrlama ya da yasak getirilmedi. Ancak Merkez Bankasฤฑ’na ulaลacak borรง bilgilerine gรถre gerekirse ileride yeni รถnlemler devreye sokulacak. Bu kapsamda รถrneฤin ลirket borรงlanmalarฤฑnda riskli bir tฤฑrmanฤฑลฤฑn yaลanmasฤฑ ya da belli bazฤฑ ลirketlerin borรง riskinin artmasฤฑ durumunda genel ya da ลirket bazlฤฑ รถnlemler devreye sokulabilecek. Baลbakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Mehmet ลimลek, bu kapsama giren ลirket sayฤฑsฤฑnฤฑn 2 bin 118 olduฤunu ve bu ลirketlerin toplam ลirket borรงlanmalarฤฑnฤฑn yรผzde 84’รผnรผ yaptฤฑklarฤฑnฤฑ aรงฤฑklamฤฑลtฤฑ.
Yeni dรผzenlemeyle birlikte Merkez Bankasฤฑ bรผnyesinde firma bazฤฑnda yabancฤฑ para pozisyonu, nakit akฤฑmฤฑ ve tรผrev รผrรผn kullanฤฑmฤฑnฤฑn izlenmesini saฤlayacak kapsamlฤฑ bir veri tabanฤฑ oluลturulacak. Elde edilen veriler รผzerinden ayrฤฑntฤฑlฤฑ ve รงok boyutlu analizler yapฤฑlarak risk haritalarฤฑ oluลturulacak. Dรถvize yรถnelik alฤฑnan tรผm bu รถnlemlerle olasฤฑ dรถviz risklerinin azaltฤฑlmasฤฑnฤฑn yanฤฑ sฤฑra borรงlanma maliyetlerinin de dรผลebileceฤi ifade ediliyor. (Sรถzcรผ)
