Ekonomik bรผyรผmenin รถncรผ gรถstergesi olan imalat sanayi performansฤฑnda en hฤฑzlฤฑ ve gรผvenilir referans kabul edilen ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ (ฤฐSO) Tรผrkiye ฤฐmalat PMI (Satฤฑn Alma Yรถneticileri Endeksi) aฤustosta 54,3 dรผzeyinde gerรงekleลti. Covid-19 salgฤฑnฤฑndan kaynaklฤฑ sert daralmanฤฑn ardฤฑndan, Tรผrk imalat sektรถrรผ bรถylece รผst รผste รผรง ay gรผรงlenen bir performans sergiledi. Bu dรถnemde toplam yeni sipariลlere gรถre yavaล olmakla birlikte yeni ihracat sipariลleri de artฤฑล gรถsterdi.
ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye Sektรถrel PMI aฤustos verilerine gรถre de imalat sanayi sektรถrlerinin รงoฤu aฤustosta toparlanma bรถlgesinde kaldฤฑ ancak farklฤฑ faaliyet alanlarฤฑ arasฤฑnda eฤilimler belirgin ayrฤฑลmalar gรถsterdi. Takip edilen 10 sektรถrรผn sekizi aฤustosta รผretim artฤฑลฤฑ gerรงekleลtirdi. En gรผรงlรผ yรผkseliล, talep koลullarฤฑndaki iyileลmeye baฤlฤฑ olarak rekor bรผyรผme kaydeden kara ve deniz taลฤฑtlarฤฑ sektรถrรผnde gerรงekleลti. Hem gฤฑda รผrรผnleri hem de giyim ve deri รผrรผnleri sektรถrlerinde รผretim, yeniden bรผyรผme bรถlgesine geรงti.
Ekonomik bรผyรผmenin รถncรผ gรถstergesi olan imalat sanayi performansฤฑnda en hฤฑzlฤฑ ve gรผvenilir referans kabul edilen ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ (ฤฐSO) Tรผrkiye ฤฐmalat PMI (Satฤฑn Alma Yรถneticileri Endeksi) anketinin Aฤustos 2020 dรถnemi sonuรงlarฤฑ aรงฤฑklandฤฑ. Eลik deฤer olan 50,0’nin รผzerinde รถlรงรผlen tรผm rakamlarฤฑn sektรถrde iyileลmeye iลaret ettiฤi anket sonuรงlarฤฑna gรถre, temmuzda 56,9 olarak รถlรงรผlen manลet PMI aฤustosta 54,3 dรผzeyinde gerรงekleลti. Ancak endeksin eลik deฤer 50,0’nin belirgin bir ลekilde รผzerinde olmasฤฑ, faaliyet koลullarฤฑnda aylฤฑk bazda gรผรงlรผ iyileลmeye iลaret etti. Koronavirรผs (Covid-19) salgฤฑnฤฑndan kaynaklฤฑ sert daralmanฤฑn ardฤฑndan, Tรผrk imalat sektรถrรผ bรถylece รผst รผste รผรง ay gรผรงlenen bir performans sergiledi.
Geรงtiฤimiz aylarda Covid-19 kฤฑsฤฑtlamalarฤฑnฤฑn gevลetilmesine baฤlฤฑ olarak mรผลteri talebinde iyileลme gรถzlenmiลti. Sรถz konusu eฤilim aฤustosta da devam etti ve yeni sipariลlerde son iki buรงuk yฤฑlฤฑn en yรผksek oranlฤฑ artฤฑลlarฤฑndan biri gerรงekleลti. Bu dรถnemde toplam yeni sipariลlere gรถre yavaล olmakla birlikte yeni ihracat sipariลleri de artฤฑล gรถsterdi.
รretim hacminde devam eden geniลleme, mevcut bรผyรผme trendini รผรงรผncรผ aya taลฤฑdฤฑ. รretim artฤฑลฤฑ, temmuzda son dokuz yฤฑlฤฑ aลkฤฑn bir dรถnemin en yรผksek hฤฑzฤฑnda gerรงekleลtikten sonra bir miktar yavaลlamakla birlikte gรผรงlรผ seyrini korudu. รretim gereksinimlerindeki yรผkseliล, istihdamฤฑn รผst รผste รผรง ay artmasฤฑnฤฑ saฤladฤฑ ve istihdam yaratma hฤฑzฤฑ aฤustos ayฤฑnda da hฤฑzlฤฑ seyretti. Yeni sipariลlerde sรผregelen keskin artฤฑลa raฤmen, operasyonel kapasitedeki geniลleme firmalarฤฑn mevcut iลleri รผzerinde รงalฤฑลmaya devam edebilmesini saฤladฤฑ. Bรถylece temmuzda gรถzlenen artฤฑลฤฑn ardฤฑndan birikmiล iลler genel olarak yatay seyretti. Yeni sipariลlerdeki bรผyรผme, firmalarฤฑ istihdam ve satฤฑn alma faaliyetlerini artฤฑrmaya teลvik etti. รte yandan girdilerin direkt olarak รผretimdeki artฤฑลฤฑ desteklemek iรงin kullanฤฑlmasฤฑ nedeniyle girdi stoklarฤฑndaki artฤฑล รงok hafif dรผzeyde gerรงekleลti. Para birimindeki deฤer kaybฤฑ, ay iรงerisinde girdi maliyetlerinin keskin bir ลekilde ve hฤฑzlanarak artmasฤฑna yol aรงtฤฑ.
Enflasyon oranฤฑ Ekim 2018’den beri en yรผksek dรผzeye รงฤฑktฤฑ. Buna baฤlฤฑ olarak firmalar satฤฑล fiyatlarฤฑnda son 23 ayฤฑn en hฤฑzlฤฑ artฤฑลฤฑnฤฑ gerรงekleลtirdi.
ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye ฤฐmalat PMI anket verileri hakkฤฑnda deฤerlendirmede bulunan IHS Markit Ekonomi Direktรถrรผ Andrew Harker, ลunlarฤฑ sรถyledi: “Tรผrk imalatรงฤฑlarฤฑ, รถnceki ay gรถzlenen gรผรงlรผ bรผyรผme temposunu aฤustosta da bรผyรผk รถlรงรผde sรผrdรผrebildi. Son PMI verileri, Covid-19 kaynaklฤฑ kriz dรถneminde yaลanan รผretim daralmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan sektรถrรผn toparlanmaya devam ettiฤini ortaya koydu. Aฤustosta firmalarฤฑn istihdam yaratmayฤฑ sรผrdรผrmesi, รผretim artฤฑลฤฑnฤฑn devam etmesine yardฤฑmcฤฑ oldu. Diฤer taraftan, enflasyonist baskฤฑlarฤฑn yรผkseldiฤine iliลkin sinyaller dikkat รงekti. Hem girdi maliyetleri hem de รผrรผn fiyatlarฤฑnda yaklaลฤฑk son iki yฤฑlฤฑn en keskin artฤฑลฤฑ gerรงekleลti.”
Sektรถrlerin รงoฤu toparlanma bรถlgesinde kaldฤฑ
ฤฐstanbul Sanayi Odasฤฑ Tรผrkiye Sektรถrel PMI aฤustos ayฤฑ verilerine gรถre de Tรผrk imalat sektรถrlerinin รงoฤu aฤustosta toparlanma bรถlgesinde kaldฤฑ, ancak farklฤฑ faaliyet alanlarฤฑ arasฤฑnda eฤilimler belirgin ayrฤฑลmalar gรถsterdi. Bazฤฑ sektรถrler Covid-19 salgฤฑnฤฑnฤฑn sรผren etkilerine baฤlฤฑ olarak zorlanmaya devam etti, ancak aynฤฑ zamanda dengelenmeye yaklaลtฤฑ.
Anket kapsamฤฑnda takip edilen 10 sektรถrรผn sekizi aฤustosta รผretim artฤฑลฤฑ gerรงekleลtirdi. En gรผรงlรผ yรผkseliล, talep koลullarฤฑndaki iyileลmeye baฤlฤฑ olarak rekor bรผyรผme kaydeden kara ve deniz taลฤฑtlarฤฑ sektรถrรผnde gerรงekleลti. Hem gฤฑda รผrรผnleri hem de giyim ve deri รผrรผnleri sektรถrlerinde รผretim yeniden bรผyรผme bรถlgesine geรงti. รรงรผncรผ รงeyrek ortasฤฑnda รผretimin azaldฤฑฤฤฑ iki sektรถr, aฤaรง ve kaฤฤฑt รผrรผnleri ile metalik olmayan mineral รผrรผnler oldu. On sektรถrรผn altฤฑsฤฑnda yeni sipariลler artarken en gรผรงlรผ artฤฑล ana metal sektรถrรผnde gerรงekleลti.
Diฤer yandan Covid-19 salgฤฑnฤฑnฤฑn uluslararasฤฑ talep รผzerindeki etkisi belirgin ลekilde devam etti ve sektรถrlerin yarฤฑsฤฑnda yeni ihracat sipariลleri azaldฤฑ. รretimdeki bรผyรผmeyi desteklemeye yรถnelik รงabalar sonucunda istihdam genele yaygฤฑn artฤฑล kaydetti. Para birimindeki zayฤฑflฤฑk, takip edilen tรผm sektรถrlerde girdi maliyetlerinin keskin ลekilde artmasฤฑna yol aรงarken 10 sektรถrรผn dokuzunda girdi fiyatlarฤฑ enflasyonu yรผkseldi. Bu artฤฑล รงoฤu sektรถrde 2018 sonlarฤฑndan beri en yรผksek oranda gerรงekleลti. Nihai รผrรผn fiyatlarฤฑ, bir yฤฑldan daha uzun bir sรผredir ilk kez 10 sektรถrรผn tamamฤฑnda arttฤฑ.
