Bloomberg HT’nin haberine gรถre bankadan mรผลterilerine gรถnderilen notta, Tรผrk Lirasฤฑ bazlฤฑ yeni algoritmik iลlemlerin kabul edilmeyeceฤi belirtilirken varolan TL algoritmik iลlemlerin de kฤฑsa sรผre iรงinde sonlandฤฑrฤฑlmasฤฑ yรถnรผnde รงaฤrฤฑda bulunuldu.
ABD merkezli uluslararasฤฑ yatฤฑrฤฑm bankasฤฑ JP Morgan, bu kararฤฑna gerekรงe olarak TL’deki oynaklฤฑฤฤฑ gรถsterdi.
Cari pozisyonlar iรงin kรขr alฤฑmlarฤฑnฤฑn normal iลlem sรผreรงleri dahilinde sรผrdรผrรผleceฤi de ayrฤฑca aktarฤฑldฤฑ.
Tรผrk Lirasฤฑ’nฤฑn son dรถnemde dolara karลฤฑ tarihi bir dรผลรผล yaลamasฤฑ ve kurdaki oynaklฤฑk, uzmanlarฤฑn TL cinsi iลlemlerin uluslararasฤฑ piyasalarda gerรงekleลtirilmesinde sorunlarฤฑn yaลanabileceฤi uyarฤฑsฤฑ yapmasฤฑna neden oluyordu.
Bu konuda en son yaลanan geliลmelerden biri, UBS’in TL ile ilgili rapor yayฤฑnlamayฤฑ sonlandฤฑrmasฤฑ oldu.
BBC Tรผrkรงe’ye konuลan ekonomist Murat Gรผlkan, daha รถnce Tรผrkiye’nin parasal egemenliฤini yitirme tehlikesiyle karลฤฑ karลฤฑya kaldฤฑฤฤฑ uyarฤฑsฤฑnda bulunmuลtu.
Dolar/TL kuru sadece sรผrekli yeni bir rekor kฤฑrmakla kalmฤฑyor, aynฤฑ zamanda TL cinsinden iลlemlerde gรถrรผlen oynaklฤฑฤฤฑn da tarihi dรผzeylerde seyretmesi piyasalarda belirsizliฤin ortaya รงฤฑkmasฤฑna neden oluyor.
Ekonomist Gรผlkan’a gรถre TL’nin bir para biriminin yerine getirmesi gereken iลlevlerden bazฤฑlarฤฑnฤฑ halihazฤฑrda gerรงekleลtirememesi, Tรผrkiye’de parasal egemenliฤin tartฤฑลฤฑlmasฤฑna yol aรงmฤฑล vaziyette.
Gรผlkan, bu durumu, “TL, bir alฤฑลveriล aracฤฑ olma รถzelliฤini bile kฤฑsmen yitirmiล durumda, TL ile vadeli ticaret ลu anda pek yapฤฑlamฤฑyor. Piyasaya gidin, demir รงelik satฤฑn almak istiyorum deyin, size vadeli dolar fiyatฤฑ veriliyor. Bu gidiลat kontrol altฤฑna alฤฑnmazsa รงok aฤฤฑr bedelleri olacak” sรถzleriyle รถzetlemiลti.
Gรผlkan’ฤฑn bahsettiฤi bu durum, yabancฤฑ kurumlar cephesinde kendini gรถstermeye baลladฤฑ.
ฤฐsviรงre bankasฤฑ UBS, bundan sonra TL ile ilgili rapor yayฤฑmlamayacaklarฤฑnฤฑ belirterek yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn TL ile ilgili son raporlarฤฑnฤฑ dikkate almamalarฤฑnฤฑ istedi.
Bloomberg HT’nin haberine gรถre UBS Analisti Tilmann Kolb, Kasฤฑm ayฤฑnฤฑn sonundaki raporunda TL’deki deฤer kaybฤฑnฤฑn para politikasฤฑnฤฑn enflasyonla mรผcadelede yetersiz kalmasฤฑnฤฑn sonucu olduฤunu, bu nedenle daha fazla deฤer kaybฤฑ gรถrรผlebileceฤini belirtmiลti.
Cuma gรผnรผ Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ (TCMB) dolar/TL kurunun 17’yi aลarak rekor tazelemesiyle birlikte bu ayki beลinci mรผdahalesini gerรงekleลtirdi.
Bloomberg HT, doฤrudan dรถviz satฤฑล yรถntemiyle yapฤฑlan mรผdahalenin tutarฤฑnฤฑn yaklaลฤฑk 2 milyar dolar olduฤunu aktardฤฑ.
Perลembe gรผnรผ TCMB, faizi yรผzde 15’ten yรผzde 14’e dรผลรผrmรผลtรผ.
Bu kararฤฑn ardฤฑndan TL’deki deฤer kaybฤฑ hฤฑzlandฤฑ.
Diฤer yandan bugรผne kadar dolar artฤฑkรงa yรผkseliล kaydeden Borsa ฤฐstanbul’un BIST 100 endeksi de Cuma gรผnรผ yรผzde 9’a kadar deฤer kaybฤฑ yaลadฤฑ.
Borsada yaลanan bu sert satฤฑลlarฤฑn ardฤฑndan haftanฤฑn son iลlem gรผnรผnde iki kere devre kesici uygulandฤฑ.
Tรผrk Lirasฤฑ sadece dolara karลฤฑ deฤer kaybetmiyor; bu yฤฑlฤฑn baลฤฑndan beri bitcoin de TL’ye karลฤฑ yรผzde 255 deฤer kazandฤฑ.
Kรผresel finans haber sitesi Investing’e konuลan risk sermayesi ลirketi Digital Currency Group’un CEO’su Barry Silber, “TL’de รงรถkรผล insanฤฑn aฤzฤฑnฤฑ aรงฤฑk bฤฑrakan cinsten. Bitcoinin icat edilmesinin sebebi de tam olarak bu” yorumunda bulundu.
Bir araลtฤฑrma ลirketi olan Medley Advisors’ฤฑn geliลmekte olan piyasalar direktรถrรผ Nick Stadtmiller ise Cuma gรผnรผ borsada yaลanan kaybฤฑn Tรผrkiye’deki yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn hissiyatฤฑndaki dรถnรผลรผm aรงฤฑsฤฑndan bir milat olabileceฤi gรถrรผลรผnde:
“Tรผrk hisse senetleri, bรผyรผk deฤer kaybฤฑna raฤmen yรผkselmekteydi. Ancak ลimdi Tรผrklerin hisse senedi piyasasฤฑndan รงekilmesi รผlkedeki yerel sermayenin kaรงฤฑsฤฑnฤฑn hฤฑzlandฤฑฤฤฑnฤฑn bir gรถstergesi olabilir.”
Algo iลlemler nedir?
Algo iลlemler, son yฤฑllarda dรผnyanฤฑn dรถrt bir yanฤฑnda รงok sฤฑk kullanฤฑlan bir yatฤฑrฤฑm aracฤฑ.
Piyasalarda gรถrรผlen akฤฑmlar รผzerinden otomatik alฤฑm-satฤฑm emirleri vererek iลlem yapmanฤฑzฤฑ saฤlayan bir sistem.
Yatฤฑrฤฑm ลirketleri, geliลtirdikleri robotlar ve algoritmik hesaplamalar sayesinde otomatik olarak piyasalarda iลlem yapmanฤฑzฤฑ saฤlฤฑyor.
