2021 yฤฑlฤฑnฤฑn ilk yarฤฑsฤฑnda 13,3 milyar dolar olan cari aรงฤฑk 2022โnin aynฤฑ dรถneminde 32,4 milyar dolarla tarihteki en yรผksek ikinci seviyeye ulaลฤฑrken, kaynaฤฤฑ belirsiz para giriลindeki rekor dikkat รงekti.
Merkez Bankasฤฑโnฤฑn (TCMB) bugรผn aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ verilere gรถre, kaynaฤฤฑ belirsiz para giriล ve รงฤฑkฤฑลlarฤฑnฤฑ gรถsteren โnet hata ve noksanโ kaleminde haziranda 4 milyar dolarlฤฑk yรผksek giriล kaydedildi.
Sรถzcรผ’nรผn haberine gรถre bรถylece 2022โnin ilk altฤฑ ayฤฑndaki kaynaฤฤฑ belirsiz para giriลleri toplamda 17,5 milyar dolara ulaลtฤฑ. Bu rakam, 6 aylฤฑk bazda rekor olarak kayฤฑtlara geรงti. ย Geรงen senenin ilk altฤฑ ayฤฑnda kaynaฤฤฑ belirsiz giriลler 6,8 milyar dolar olmuลtu.
Yฤฑllฤฑk bazda net hata noksan kaleminde giriล rekoru, 22,7 milyar dolarla 2018 yฤฑlฤฑnda gรถrรผlmรผลtรผ. 2017’de ise 8,8 milyar dolarla en yรผksek รงฤฑkฤฑล kaydedilmiลti.
Haziranda 3,5 milyar dolarlฤฑk cari aรงฤฑk ve finas hesabฤฑndaki 2,5 milyar dolarlฤฑk รงฤฑkฤฑล 4 milyar dolarlฤฑk net hata ve noksan giriลi ve 2 milyar dolarlฤฑk rezervle finanse edildi.
ฤฐlk 6 aydaki 32,4 milyar dolarlฤฑk aรงฤฑk ise 2,6 milyar dolarlฤฑk finans hesabฤฑ giriลi, 17,5 milyar dolarlฤฑk net hata ve noksan giriลi ve 12,3 milyar dolarlฤฑk rezervle finans edildi.
TCMB metinlerinde โnet hata noksan’ kalemi iรงin โVerilerin deฤiลik kaynaklardan elde edilmesi, deฤerleme, รถlรงme ve kayฤฑt zamanฤฑ farklฤฑlฤฑklarฤฑ yaratmakta; sonuรง itibarฤฑyla oluลan farklar Net Hata ve Noksan (NHN) kalemine โkalฤฑntฤฑ’ ลeklinde yansฤฑmaktadฤฑr. Bu kalem, finans hesabฤฑndan, cari iลlemler hesabฤฑ ve sermaye hesabฤฑnฤฑn รงฤฑkarฤฑlmasฤฑyla elde edilmektedirโ ifadeleri yer alฤฑyor.
รdemeler dengesi istatistikleri ve dolayฤฑsฤฑyla net hata ve noksan kalemi de, hem geรงici nitelikteki verilerin zaman iรงinde kesinleลmesi hem de yeni bir kaynaktan veri derlenmeye baลlanmasฤฑ nedeniyle geriye dรถnรผk olarak gรผncelleniyor.
ฤฐthalat ve ihracattaki gรผmrรผk ve banka kayฤฑtlarฤฑndaki farklฤฑlฤฑklarฤฑn yanฤฑ sฤฑra turizm gelir ve giderlerinin izlenebilmesi iรงin yรผrรผtรผlen anket รงalฤฑลmalarฤฑ sonucunda hesaplanan gelir veya gider, bankalarฤฑn dรถviz varlฤฑklarฤฑna artฤฑล veya azalฤฑล olarak yansฤฑmamฤฑลsa, aradaki fark โnet hata noksan’ kalemine yansฤฑtฤฑlฤฑyor.
Yastฤฑk altฤฑnda saklanan para ve deฤerli metallerin sisteme giriล ve รงฤฑkฤฑลlarฤฑ da kaynaฤฤฑ belirsiz giriล ve รงฤฑkฤฑลlar olarak kayda geรงiyor.
Sermaye giriลlerinin zayฤฑfladฤฑฤฤฑ, TL’de deฤer kayฤฑplarฤฑnฤฑn yaลandฤฑฤฤฑ, vergi ve varlฤฑk barฤฑลฤฑ olduฤu dรถnemlerde yerleลiklerin yurtdฤฑลฤฑ mevduat kaynaklฤฑ sermaye hareketlerinin artmasฤฑ da net hata ve noksan kaleminde rakamlarฤฑ artฤฑrฤฑyor.
Tรผrkiye’de yerleลik kiลilerin yurtdฤฑลฤฑ mevduat verilerinin kapsanmasฤฑndaki eksiklikler ve Tรผrk sahipli yabancฤฑ bayraklฤฑ gemiler ve navlun verileri de net hata ve noksan kaleminde etkili oluyor.
