ลimลek, Washington’da dรผzenlenen IMF-Dรผnya Bankasฤฑ Yฤฑllฤฑk Toplantฤฑlarฤฑ kapsamฤฑndaki JP Morgan Chase Yatฤฑrฤฑmcฤฑ Semineri’nde, Tรผrkiye ekonomisine iliลkin sorularฤฑ yanฤฑtladฤฑ.
Tรผrkiye’nin gayrisafi yurt iรงi hasฤฑlasฤฑnฤฑn (GSYH) bu yฤฑl yรผzde 3,1 geniลlemesinin beklendiฤini kaydeden ลimลek, bรผyรผmedeki yavaลlamada Rusya ile yaลanan gerilimler nedeniyle dรผลen turizm gelirlerinin รถnemli rol oynadฤฑฤฤฑnฤฑ dile getirdi.
ลimลek, cari aรงฤฑฤฤฑn GSYH’ye oranฤฑnฤฑn bu yฤฑl yine turizm sektรถrรผndeki zayฤฑflama nedeniyle yรผzde 3 hedefinin รผstรผne รงฤฑkmasฤฑna karลฤฑn yรถnetilebilir seviyelerde kalacaฤฤฑnฤฑ anlattฤฑ.
Bรผyรผme ve cari aรงฤฑk รผzerindeki olumsuz etkilerin bir bรถlรผmรผnรผn Rusya ile iliลkilerin dรผzelmesiyle gelecek yฤฑl kaybolacaฤฤฑna iลaret eden ลimลek, “Rusya ile iliลkilerin dรผzelmesi sadece turizmi deฤil, diฤer sektรถrleri de olumlu etkileyecek. Tarฤฑmsal ihracatฤฑmฤฑzฤฑn รถnemli bir bรถlรผmรผ Rusya’ya yapฤฑldฤฑฤฤฑ iรงin ambargolarฤฑn kalkmasฤฑ, tarฤฑm sektรถrรผnรผn iyileลmesine yardฤฑm edecek. รzetle, Rusya ile iliลkilerin dรผzelmesinin net etkisi pozitif ve oldukรงa bรผyรผk olacak.” deฤerlendirmesini yaptฤฑ.
Tรผrkiye’nin diฤer รผlkeleri Rusya’nฤฑn alternatifi olarak gรถrmediฤini vurgulayan ลimลek, Orta Doฤu ve Avrupa รผlkeleriyle yakฤฑn iliลkilerin devam edeceฤini bildirdi.
“Mali pozisyonumuz รงok gรผรงlรผ”
ลimลek, Tรผrkiye ekonomisini etkileyen bir baลka faktรถrรผn sฤฑฤฤฑnmacฤฑ sorunu olduฤuna dikkati รงekerek, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Tรผrkiye, dรผnyada en fazla sฤฑฤฤฑnmacฤฑya ev sahipliฤi yapan รผlke. 3 milyonun รผzerinde Suriyeli ve Iraklฤฑ sฤฑฤฤฑnmacฤฑ Tรผrkiye’de yaลฤฑyor. Bu insanlar hayatlarฤฑnฤฑ kurtarmak iรงin kaรงฤฑyorlar ve รงok bรผyรผk bir insani trajedi yaลanฤฑyor. Bu trajediye รงรถzรผm bulmak bizim sorumluluฤumuz ve biz bunu yerine getiriyoruz fakat Tรผrkiye bu konuda hak ettiฤi itibarฤฑ gรถrmรผyor. Oysa ki mรผlteci krizi sadece Tรผrkiye’nin deฤil, kรผresel bir sorun.”
Mehmet ลimลek, ayrฤฑca Tรผrkiye’nin sฤฑฤฤฑnmacฤฑlarฤฑn รผlkeye adaptasyonu bakฤฑmฤฑndan baลarฤฑlฤฑ olmasฤฑ durumda, kฤฑsa vadeli ekonomik etkisi negatif olan bu sorunun, uzun vadede pozitif bir faktรถre dรถnรผลebileceฤini ifade etti.
Avrupalฤฑlarฤฑn aksine sฤฑฤฤฑnmacฤฑlar konusunda รงok endiลeli olmadฤฑklarฤฑna deฤinen ลimลek, “Biz sฤฑฤฤฑnmacฤฑlarฤฑn sadece bir yรผk deฤil, bir deฤer olduฤuna inanฤฑyoruz รงรผnkรผ her ลeyden รถnce demografi รถnemli bir etken ve hayatlarฤฑ iรงin kaรงmak zorunda olan bu insanlarฤฑn รงoฤu kadฤฑn ve รงocuklardan oluลuyor. Biz onlara iyi bir okul eฤitimi, iล baลฤฑ eฤitimi veriyoruz ve รงalฤฑลma izni tanฤฑyoruz.” diye konuลtu.
Sฤฑฤฤฑnmacฤฑlarฤฑn ana dilinin Arapรงa olmasฤฑnฤฑn Tรผrkiye’nin bรถlge รผlkeleriyle iliลkilerine olumlu yansฤฑyacaฤฤฑna iลaret eden ลimลek, Tรผrkiye’nin tรผm komลularฤฑyla gรถrรผล ayrฤฑlฤฑklarฤฑ yaลansa bile iyi iliลkiler kurmak istediฤini belirtti.
ลimลek, bir baลka soru รผzerine, Tรผrkiye ekonomisinin tรผm siyasi, ekonomik ve jeopolitik sorunlara raฤmen direncini koruduฤunu anlatarak, ลรถyle devam etti:
“Mali pozisyonumuz รงok gรผรงlรผ, yatฤฑrฤฑmcฤฑlar iรงin cรถmert teลviklerimiz var. Ayrฤฑca, aฤustos ayฤฑnda tasarruflarฤฑ destekleyecek รงok รถnemli bir reformu Meclis’ten geรงirmeyi baลardฤฑk. รok gรผรงlรผ bir Bireysel Emeklilik Sistemimiz var ve yaklaลฤฑk 6,5 milyon yeni mรผลteri kayฤฑt oldu. Ayrฤฑca, araลtฤฑrma ve geliลtirme reformunu Ekim 2015’te geรงirdik. Bu mayฤฑs ayฤฑnda da iล gรผcรผ piyasasฤฑna yรถnelik reform programฤฑmฤฑzฤฑn en az yarฤฑsฤฑnฤฑ tamamladฤฑk.”
Yapฤฑsal sorunlara yapฤฑsal รงรถzรผmler
Seminerin ardฤฑndan basฤฑn mensuplarฤฑnฤฑn sorularฤฑnฤฑ yanฤฑtlayan ลimลek, ABD’de buluลtuฤu yatฤฑrฤฑmcฤฑlarla Tรผrkiye ile ilgili birรงok konuyu gรถrรผลtรผklerini aktardฤฑ.
Tรผrkiye’nin, yapฤฑsal sorunlarฤฑna yapฤฑsal รงรถzรผmler รผreterek, yapฤฑsal reformlarla รงรถzรผmรผ noktasฤฑndaki iradesi, gรถรง ve terรถr meselesinin zaman zaman gรผndeme gelen konular olduฤunu sรถyleyen ลimลek, “Tรผrkiye’nin orta vadeli hedefleri, bu hedeflerin nasฤฑl gerรงekleลtirileceฤi hususu da konuลtuฤumuz konular.” ifadesini kullandฤฑ.
ลimลek, yaลanan tรผm olumsuzluklara raฤmen Tรผrkiye’nin รถnรผnรผn aรงฤฑk olduฤunu yatฤฑrฤฑmcฤฑlara anlattฤฑklarฤฑnฤฑ bildirdi.
Tรผrkiye’nin yakฤฑn dรถnemde zor bir sรผreรงten geรงtiฤini hatฤฑrlatan ลimลek, “Yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn temkinli yaklaลฤฑmฤฑnฤฑ kฤฑsmen anlฤฑyorum ancak bizim iลimiz tabii ki Tรผrkiye’nin temellerini daha da saฤlamlaลtฤฑrmak ve Tรผrkiye’ye yatฤฑrฤฑmcฤฑ ilgisini daha da gรผรงlรผ kฤฑlmak. Bu toplantฤฑya katฤฑlan yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn sayฤฑsฤฑndan ve sorularฤฑndan, Tรผrkiye’ye gรผรงlรผ ilginin devam ettiฤini sรถylemek mรผmkรผn.” deฤerlendirmesinde bulundu.
Terรถr รถrgรผtleriyle mรผcadelede saฤlanan baลarฤฑ
Mehmet ลimลek, Tรผrkiye’nin Rusya ve ฤฐsrail ile iliลkilerini yoluna koymasฤฑnฤฑn yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑ etkileyen faktรถrlerden biri olduฤunu anlatarak, DAEล, PKK gibi terรถr รถrgรผtleriyle mรผcadelede saฤlanan baลarฤฑnฤฑn da Tรผrkiye’nin risk primini dรผลรผreceฤini vurguladฤฑ.
IMF’nin bรผyรผme beklentilerine de deฤinen ลimลek, bu sene iรงin aรงฤฑklanan yรผzde 3,3 bรผyรผme tahminini gerรงekรงi bulduฤunu belirtti. Buna karลฤฑn gelecek seneye iliลkin yรผzde 3,2’lik bรผyรผme tahmine katฤฑlmadฤฑฤฤฑnฤฑ kaydeden ลimลek, ลรถyle konuลtu:
“Gelecek sene iรงin biz IMF’den daha iyimseriz. Tabii gelecek sene bizim รถngรถrรผmรผz, รถzel sektรถr yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑn biraz toparlanacaฤฤฑ, turizmin Rusya’yla dรผzelen iliลkiler รงerรงevesinde yeniden toparlanacaฤฤฑ varsayฤฑmฤฑ รผzerine dayanฤฑyor. Biraz da reform tabii. IMF’nin rakamlarฤฑnฤฑn arka planฤฑnฤฑ onlara sormak lazฤฑm. Bizim 2017’ye iliลkin bรผyรผme beklentilerimiz, genel makro beklentilerimiz IMF’ye gรถre daha iyimser รงรผnkรผ biz yapacaฤฤฑmฤฑz reformlarla, yakฤฑn coฤrafyamฤฑzdaki รผlkelerle geliลtireceฤimiz iliลkilerle ekonomiye yansฤฑmalarฤฑnฤฑn daha iyi olacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnรผyoruz.”
