Greenpeace Akdeniz, incelediฤi 90 adet sebzenin 14โรผnde kullanฤฑlmasฤฑ yasak pestisit, 46โsฤฑnda ise hormonal sistem รผzerinde etkili pestisit/pestisitler tespit etti.
Greenpeace Akdenizโin, Gฤฑda Mรผhendisi Bรผlent ลฤฑk ile 90 adet domates, salatalฤฑk ve biber รถrneฤini inceleyerek hazฤฑrladฤฑฤฤฑ โSoframฤฑzdaki Tehlike: Pestisitโ raporunda son derece รงarpฤฑcฤฑ veriler elde edildi. Raporda 2019 yฤฑlฤฑ Aฤustos, Ekim ve Kasฤฑm aylarฤฑnda Tรผrkiyeโde faaliyet gรถsteren beล bรผyรผk market ve bir semt pazarฤฑndan alฤฑnan 30โar adet domates, yeลil biber ve salatalฤฑk olmak รผzere toplam 90 รถrnek incelendi. Gฤฑda รถrneklerinde 620 farklฤฑ รงeลit pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑ incelendi, pestisit analizleri konusunda uluslararasฤฑ akreditasyona sahip bir laboratuvarda analiz ettirildi.
Rapordan รถne รงฤฑkan dikkat รงekici bulgular ลรถyle:
90 adet domates, yeลil biber ve salatalฤฑk รถrneklerinin yรผzde 15,6โsฤฑnda (yaklaลฤฑk 14โรผnde) รผrรผnlerde kullanฤฑlmasฤฑ yasak pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑ tespit edildi.*
Aฤustos ayฤฑnda alฤฑnarak incelenen domates, yeลil biber ve hฤฑyar รถrneklerinde tespit edilen pestisit sayฤฑsฤฑ toplamda 56 iken, bu sayฤฑnฤฑn sebzelerin yetiลtikleri mevsim dฤฑลฤฑnda alฤฑnฤฑp incelenen รถrneklerde arttฤฑฤฤฑ gรถrรผldรผ. Ekim ayฤฑnda sayฤฑnฤฑn neredeyse iki katฤฑna (96) ve Kasฤฑm ayฤฑnda ise yaklaลฤฑk รผรง katฤฑna (139) รงฤฑktฤฑฤฤฑ tespit edildi.
90 รถrneฤin yarฤฑsฤฑnda (yรผzde 52) hormonal sistem รผzerinde etkili bir ya da birden fazla sayฤฑda pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑ tespit edildi.
90 รถrneฤin yarฤฑsฤฑnda (yรผzde 49) sucul canlฤฑlar, arฤฑlar, algler ve faydalฤฑ bรถcekler aรงฤฑsฤฑndan รงok zararlฤฑ olan pestisitlerin kalฤฑntฤฑsฤฑ tespit edildi.
Marketlerden alฤฑnan รถrneklerin pestisit kalฤฑntฤฑlarฤฑ aรงฤฑsฤฑndan pazarlardan alฤฑnan รถrneklere kฤฑyasla yรผzde 14 farkla daha fazla risk iรงerdiฤi gรถrรผldรผ.
90 adet gฤฑda รผrรผnรผnรผn yaklaลฤฑk yarฤฑsฤฑnฤฑn (yรผzde 42) doฤal hayatta biyolojik birikime neden olan, toksik etkisi รงok uzun sรผre kalฤฑcฤฑ pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑ iรงerdiฤi belirlendi.
90 รถrneฤin รผรงte birinde (yรผzde 33,3) pestisit uygulayฤฑcฤฑlarฤฑ aรงฤฑsฤฑndan sorun teลkil eden pestisit kalฤฑntฤฑlarฤฑ tespit edildi.
Aฤustos ayฤฑnda alฤฑnan รถrneklerin hiรงbirinde 5 ve 5โten fazla pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑ iรงeren รถrnek tespit edilmedi. Ekim ayฤฑnda alฤฑnan 30 รถrneฤin 4โte 1โinde; Kasฤฑm ayฤฑnda alฤฑnan 30 adet รถrneฤin ise yaklaลฤฑk yarฤฑsฤฑnda 5 ve 5โten fazla pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑna rastlandฤฑ.
Kasฤฑm ayฤฑnda sadece bir yeลil biber รถrneฤinde tam 14 adet farklฤฑ pestisit kalฤฑntฤฑsฤฑ bulundu. Bir pestisitin tek baลฤฑna sahip olduฤu toksik etki diฤer pestisitlerle bir arada olduฤunda โkokteyl etkisiโ denen daha fazla olumsuz etkiye sahip olabiliyor.
Greenpeace 2016 yฤฑlฤฑnda pestisitleri saฤlฤฑฤa etkilerine gรถre sฤฑnฤฑflandฤฑrarak bir โKara Listeโ hazฤฑrlamฤฑลtฤฑ. Yeni araลtฤฑrmada incelenen 90 รผrรผnรผn yรผzde 77โsindeki pestisit kalฤฑntฤฑlarฤฑnฤฑn โKara Listeโdeki memelilere toksisite ve รงevresel toksisite iรงinde yer alan kriterlerin birine ya da birkaรงฤฑna aykฤฑrฤฑ olduฤu tespit edildi.
Greenpeace Akdeniz Gฤฑda ve Tarฤฑm Proje Sorumlusu Berkan รzyer ลรถyle konuลtu:
โSoframฤฑzda zehir var. Yasaklanan, piyasadan toplanmasฤฑ ve kullanฤฑlmamasฤฑ gereken kimyasal maddeleri รงocuklarฤฑmฤฑza ve sevdiklerimize yediriyoruz. Mutfaฤฤฑmฤฑzฤฑn en temel malzemelerine yรถnelik yaptฤฑฤฤฑmฤฑz bu analizin sonuรงlarฤฑ acilen harekete geรงilmesi gerektiฤini gรถsteriyor. Zehirli kimyasal kullanmadan, ithal girdiye baฤฤฑmlฤฑ olmadan sofralarฤฑmฤฑzda temiz ve saฤlฤฑklฤฑ gฤฑda tรผketebilmeliyiz. Bunun yolu da Greenpeace olarak savunduฤumuz โekolojik tarฤฑmโ modelinden geรงiyor. Bu modelin uygulanmasฤฑ ve denetimin saฤlanmasฤฑ iรงin gรผรงlรผ tarฤฑm politikalarฤฑna ihtiyaรง var. Ekolojik tarฤฑm modeliyle hem รงiftรงileri pestisit รงฤฑkmazฤฑndan kurtarabilir hem de saฤlฤฑklฤฑ gฤฑdaya eriลim saฤlayabiliriz. รiftรงilerin emeklerinin karลฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ alabilmesi de burada kilit bir รถneme sahip. รretici ve tรผketicilerin doฤrudan buluลmasฤฑ, tedarik zincirinin kฤฑsalmasฤฑ gerekiyor. Bunun da yolu dรผzenli olarak denetlenen รผretici pazarlarฤฑndan geรงiyor.โ
