Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ (TCMB) Baลkanฤฑ ลahap Kavcฤฑoฤlu, yฤฑlฤฑn 3. enflasyon raporunu sundu. Nisan ayฤฑnda gerรงekleลen bir รถnceki toplantฤฑda banka yรผzde 23,2’lik yฤฑl sonu enflasyon tahminini yรผzde 42,8’e yรผkseltmiลti. Bu toplantฤฑda ise enflasyon tahmini yรผzde 42,8’den yรผzde 60,4’e yรผkseltildi. Bรถylece TCMB enflasyon tahmininde 17,6 puanlฤฑk revizeye gitmiล oldu.
Kavcฤฑoฤlu, enflasyonun 2023 yฤฑl sonunda yรผzde 19,2, 2024 yฤฑl sonunda ise yรผzde 8,8 olarak gerรงekleลeceฤini tahmin ettiklerini belirtti. 2022 yฤฑlฤฑnda gฤฑda enflasyonu beklentisi ise yรผzde 71,3 oldu. Kavcฤฑoฤlu, piyasa faizlerinin, TCMB faizinden yรผksek olmasฤฑna iliลkin olarak ” Tรผm faizlerin politika faizine yakฤฑnsamasฤฑ iรงin gereken adฤฑmlarฤฑ atmaya devam edeceฤiz” dedi.
Enflasyonun atalete dรถnรผลmemesi iรงin sert tedbirler alฤฑndฤฑฤฤฑnฤฑ ve bu tedbirlerin devam edeceฤine iลaret eden Kavcฤฑoฤlu “Yapฤฑลkanlฤฑฤฤฑn รถnรผne geรงmeye รงalฤฑลฤฑyoruz, aldฤฑฤฤฑmฤฑz ve alacaฤฤฑmฤฑz kararlarla yฤฑl sonundan sonra enflasyonun aลaฤฤฑ doฤru geleceฤini bekliyoruz” diye konuลtu. Tรผrk Lirasฤฑ’nda yaลanan deฤer kaybฤฑna da deฤinen Kavcฤฑoฤlu “Dรผnyadaki geliลmeler bizi etkiliyor, son 10 gรผnรผ รงฤฑkardฤฑฤฤฑmฤฑzda son bir ayda en az deฤer kaybeden para birimi Tรผrk lirasฤฑ” ifadelerini kullandฤฑ.
Kavcฤฑoฤlu’nun konuลmasฤฑnda รถne รงฤฑkanlar ลรถyle:
“Tรผrkiye ekonomisi รผretim, ihracat ve istihdamฤฑ artฤฑrmayฤฑ merkeze alan bir yapฤฑsal dรถnรผลรผm sรผrecindedir”
” Yฤฑlฤฑn ikinci รงeyreฤinde gerรงekleลen jeopolitik riskler ile pandemiden kaynaklanan aksamalar kรผresel iktisadi faaliyeti olumsuz etkilemektedir.
Para politikasฤฑ kararlarฤฑ kรผresel ekonomide belirgin yavaลlama olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ gรผรงlendirdi. Emtia fiyatlarฤฑ bir miktar geriledi, tedarik sรผreleri kฤฑsalmaya baลladฤฑ.
Tรผrkiye ekonomisi รผretim, ihracat ve istihdamฤฑ artฤฑrmayฤฑ merkeze alan bir yapฤฑsal dรถnรผลรผm sรผrecindedir. Tรผrkiye ekonomisi 2004 yฤฑlฤฑndan bu yana ilk defa ve รผst รผste cari fazla vermiลtir. Kรผresel emtia fiyatlarฤฑ normalleลme eฤilimine girdiฤinde, ekonomimiz cari fazla verme kapasitesine ulaลmฤฑล olacaktฤฑr.
รzellikle sanayi รผretimi รถncรผsรผ olan makine teรงizat yatฤฑrฤฑmlarฤฑ istikrarlฤฑ bรผyรผmeye iลaret etmektedir. (Makine-Teรงhizat) 2022 yฤฑlฤฑnฤฑn ilk รงeyreฤi itibarฤฑyla milli gelir iรงindeki payฤฑ yรผzde 18 ile tarihsel olarak en yรผksek seviyesine ulaลmฤฑลtฤฑr. Toplam istihdam edilen kiลi sayฤฑsฤฑ tarihsel yรผksek seviyelere ulaลmฤฑลtฤฑr. ฤฐstihdamdaki artฤฑล emsal รผlkelere oranla oldukรงa yรผksek seviyededir.
“ฤฐhracattaki artฤฑลฤฑn yรผzde 29’u yeni pazar giriลlerinden kaynaklandฤฑ”
ฤฐhracat artฤฑลฤฑnda salgฤฑn sonrasฤฑ kรผresel ticaretin yeniden ลekillenmesinde Tรผrkiye’nin sahip olduฤu avantajlar, ihracatรงฤฑlarฤฑmฤฑzฤฑn deฤiลen koลullara uyum saฤlama kapasitesi, finansal sistemimizin รผlke ekonomisi iรงin ihracatรงฤฑmฤฑza saฤladฤฑฤฤฑ uygun koลullar etkili oldu. ฤฐhracatฤฑmฤฑzฤฑn รผrรผn ve pazar รงeลitliliฤi son dรถnemde hฤฑzlanmak suretiyle istikrarlฤฑ bir ลekilde artmaktadฤฑr. 2015-2022 arasฤฑnda ihracatฤฑmฤฑzdaki artฤฑลฤฑn yaklaลฤฑk yรผzde 29’u yeni para giriลleri ile gerรงekleลmiลtir.
Ticari kredilerin kullanฤฑmฤฑnฤฑ yakฤฑndan seyrediyoruz.6 ay รถncesine gรถre kredi artฤฑล miktarฤฑ 3,9 katฤฑna, 2021 tamamฤฑnฤฑn ise 2,5 katฤฑna รงฤฑkmฤฑลtฤฑr.
“Enflasyon nisanda รถngรถrdรผฤรผmรผz patikanฤฑn รผzerinde kalmฤฑลtฤฑr”
ฤฐkinci รงeyrekte kรผresel emtia fiyatlarฤฑndaki gรผรงlรผ artฤฑลlar, tedarik zincirindeki aksaklฤฑklarฤฑn neden olduฤu arz kฤฑsฤฑtlarฤฑ ve dรถviz kurlarฤฑ tรผketici fiyatlarฤฑ รผzerinde baskฤฑ oluลturmaya devam etmiล, enflasyondaki artฤฑลฤฑn temel belirleyici olmuลtur. Enflasyon nisanda รถngรถrdรผฤรผmรผz patikanฤฑn รผzerinde kalmฤฑลtฤฑr.
Yฤฑlฤฑn 2. รงeyreฤinde ithalat birim deฤer endeksi รถzellikle enerji fiyatlarฤฑndaki artฤฑลa baฤlฤฑ olarak yรผkselmiล ve enflasyonu yukarฤฑ รงeken unsurlardan biri olmuลtur. Enflasyonda talep koลullarฤฑnฤฑn etkisi sฤฑnฤฑrlฤฑ.
“Tรผm faizlerin politika faizine yakฤฑnsamasฤฑ iรงin gereken adฤฑmlarฤฑ atmaya devam edeceฤiz”
Politika bileลenlerini etkin ลekilde kullanmaktayฤฑz. Liralaลma perspektifi ile araรงlarฤฑmฤฑzฤฑ etkin olarak kullandฤฑk ve kullanmaya devam edeceฤiz. Ekonominin potansiyeli ile uyumlu bir parasal bรผyรผmeyi gรถzeterek, tรผm faizlerin politika faizine yakฤฑnsamasฤฑ iรงin gereken adฤฑmlarฤฑ atmaya devam edeceฤiz.
“Yฤฑl sonu enflasyon tahminini yรผzde 60,4’e yรผkselttik”
Kรผresel enflasyondaki artฤฑลa baฤlฤฑ olarak รถnรผmรผzdeki dรถnemde finansal koลullarฤฑn bir รถnceki rapor dรถneminde รถngรถrรผlenden daha sฤฑkฤฑ olacaฤฤฑnฤฑ varsaydฤฑk. Enflasyonun 2022 yฤฑl sonunda yรผzde 60,4 olarak gerรงekleลeceฤini tahmin ediyoruz. Enflasyonun 2023 yฤฑl sonunda yรผzde 19,2, 2023 yฤฑl sonunda yรผzde 19,2 olarak gerรงekleลeceฤini tahmin ediyoruz. 2022 yฤฑl sonu gฤฑda enflasyonu tahmini yรผzde 71,3 olarak tahmin ediyoruz.”
Soru-cevap
Kavcฤฑoฤlu toplantฤฑnฤฑn soru cevap kฤฑsmฤฑnda ise ลunlarฤฑ sรถyledi:
“Son 10 gรผn hariรง, son 1 ayda en az deฤer kaybeden para TL”
“Dรผnyada resesyonun konuลulmadฤฑฤฤฑ tek รผlke Tรผrkiye. Enflasyonun atalete dรถnรผลmemesi iรงin รงok yoฤun ve sert tedbirlerle bu sรผreci kฤฑsa sรผrede terse รงevirmek iรงin kararlar almaya devam ediyoruz.
Enflasyonda ataletin, yapฤฑลkanlฤฑฤฤฑn รถnรผne geรงmeye รงalฤฑลฤฑyoruz, aldฤฑฤฤฑmฤฑz ve alacaฤฤฑmฤฑz kararlarla yฤฑl sonundan sonra enflasyonun aลaฤฤฑ doฤru geleceฤini bekliyoruz. Dรผnyadaki geliลmeler bizi etkiliyor, son 10 gรผnรผ รงฤฑkardฤฑฤฤฑmฤฑzda son bir ayda en az deฤer kaybeden para birimi Tรผrk lirasฤฑ.
“Kurun enflasyona etkisi geรงmiลe gรถre daha az”
Kurun enflasyona etkisi geรงmiล dรถneme gรถre daha az. Liralaลma iรงin gerekirse ek tedbirler alฤฑrฤฑz.
Swap iรงin gรถrรผลtรผฤรผmรผz รผlkeler var, รงalฤฑลmalarฤฑmฤฑzฤฑ belirli noktaya getirdiฤimiz รผlkeler var, bittiฤinde hepsini aรงฤฑklarฤฑz, kiminle รถnce bitirirsek onu aรงฤฑklarฤฑz.
Rezervlerimiz geรงen yฤฑl da aynฤฑ seviyedeydi, bu yฤฑl da aynฤฑ seviyelerde, enerji maliyeti arttฤฑ, tรผm รถdemelerini rahatlฤฑkla รถdรผyor, รถdeyecek, bunlar iรงin yeterli rezervlerimiz, gรผcรผmรผz var, รงok iyi durumda, rezerv erimesi deฤil rezerv deฤiลtirmesi var.
Sadece Rusya ile deฤil, swap anlaลmasฤฑ yaptฤฑฤฤฑmฤฑz tรผm รผlkelerle yerel para ile ticaret gรถrรผลmelerini sรผrรผyor.
Dijital para ile ilgili gรผzel haberleri en kฤฑsa sรผrede vereceฤiz, geri adฤฑm yok, รงalฤฑลmalarฤฑmฤฑz baลarฤฑlฤฑ ve yoฤun bir ลekilde devam ediyor, sona doฤru geliyoruz, bu yฤฑl iรงinde, yฤฑl sonuna doฤru, tam tarihi daha sonra vereceฤiz.
“Tรผrkiye haksฤฑz bir CDS primiyle karลฤฑ karลฤฑya”
รnรผmรผzdeki dรถnemde rezervlerdeki artฤฑลฤฑ gรถreceฤiz, YUVAM’da hedeflediฤimiz yฤฑl sonu rakamฤฑna doฤru yaklaลฤฑyoruz
Birรงok รผlkenin yaลadฤฑฤฤฑ ekonomik ve siyasi, finansal sektรถrรผndeki sฤฑkฤฑntฤฑlar ile kฤฑyaslanmayacak kadar iyi olan Tรผrkiye, haksฤฑz bir CDS ile karลฤฑ karลฤฑya, tedbirler alฤฑyoruz, gรถrรผลmeler yapฤฑyoruz, Tรผrkiye’yi anlatmaya รงalฤฑลฤฑyoruz. Bunu kabul etmiyoruz. Ekonomik olduฤu kadar siyasi olduฤunu da dรผลรผnรผyorum.
Evet birรงok รผlke faiz artฤฑrฤฑyor, kim doฤru yapฤฑyor, kim yanlฤฑล yapฤฑyor, zaman gรถsterir, kendi รผlkemizin ลartlarฤฑ iรงerisinde uyguladฤฑฤฤฑmฤฑz politikalar รงerรงevesinde her ay PPK olarak toplanฤฑp karar veriyoruz
Aktif birimlerimizin, piyasa aฤฤฑrlฤฑklฤฑ bรถlรผmlerimizin รงoฤu ฤฐstanbul’da, halihazฤฑrda yรผzde 50 taลฤฑnmฤฑล durumda, kalan bรถlรผmรผ Eylรผl sonunda taลฤฑmayฤฑ bitirmeyi planlฤฑyoruz, ama bir sonraki enflasyon raporu sunumunu ฤฐstanbul’da yapabiliriz.”
