Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (TCMB) kapsamฤฑnฤฑ yฤฑl baลฤฑnda geniลlettiฤi kamu iktisadi teลebbรผslerine (KฤฐT) dรถviz satฤฑลฤฑ ลubat ayฤฑnda 5.37 milyar dolar ile rekor seviyeye รงฤฑktฤฑ.
TCMB verilerine gรถre sadece son 4 ayda bรผyรผk bรถlรผmรผ BOTAล’ฤฑn oluลturduฤu KฤฐT’lerin dรถviz talebinin 15.1 milyar dolarฤฑ piyasaya girmeden doฤrudan TCMB rezervlerinden karลฤฑlanmฤฑล oldu.
TCMB 2022 itibarฤฑyla kamu iktisadi teลebbรผslerinin dรถviz ihtiyacฤฑnฤฑn gerekli gรถrรผlen kฤฑsmฤฑ Hazine ve Maliye Bakanlฤฑฤฤฑ ile TCMB tarafฤฑndan piyasa koลullarฤฑna gรถre doฤrudan karลฤฑlayabileceฤini aรงฤฑkladฤฑ.
Artan enerji maliyetleri ve uygulanan kur politikasฤฑnda TCMB’nin belirleyici rolรผ ile birlikte ise bu imkan kullanฤฑmฤฑ rekor seviyelere ulaลtฤฑ.
Daha รถnce TCMB rezervlerinden, neredeyse tamamฤฑ BOTAล’a ait olan enerji ithalatรงฤฑsฤฑ KฤฐT’lerin dรถviz ihtiyaรงlarฤฑ karลฤฑlanฤฑyordu.
Bรถylece TCMB doฤrudan mรผdahalede bulunmasa bile rezerv maliyetine raฤmen piyasaya gelecek dรถviz talebini azaltฤฑyor.
Tรผrkiye’nin enerji faturasฤฑ aylฤฑk 8 milyar dolarฤฑn รผzerine รงฤฑkarak rekor kฤฑrarken tutarฤฑn her ay bu tutarฤฑn Merkez Bankasฤฑ rezervlerinden karลฤฑlanan miktarฤฑ da artฤฑyor.
Artan enerji maliyeti ve bunun rezervlerle karลฤฑlanacak olmasฤฑ Tรผrkiye’nin cari fazlaya odaklฤฑ ekonomi politikasฤฑna yรถnelik endiลeleri ise tetikliyor.
TCMB Ocak ayฤฑ itibarฤฑyla dรถviz rezervlerinde hem dรผลรผล, hem artฤฑล yรถnlรผ etki eden daha aktif bir kur politikasฤฑ izlemeye baลladฤฑ. Analistler yeni dรผzeni kamu kontrolรผnรผn daha รงok olduฤu bir kur politikasฤฑ olarak tanฤฑmlฤฑyor.
Hรผkรผmet bu yฤฑl iรงin cari fazla beklediฤini aรงฤฑklamฤฑล olsa da ekonomistler cari aรงฤฑk tahminlerini dรผzenli olarak yukarฤฑ revize ediyorlar. Revizyonlarฤฑn petrol fiyatlarฤฑnda neredeyse her gรผn devam eden yรผkseliลle รถnรผmรผzdeki dรถnemde de devam etmesinden endiลe ediliyor.
ABD ve Avrupa’nฤฑn Rusya’nฤฑn petrol ihracatฤฑna yaptฤฑrฤฑm getirmeyi deฤerlendirmesi ve ฤฐran mรผzakerelerinin uzamasฤฑ arz sorunlarฤฑ endiลelerini kuvvetlendirirken Brent petrolรผnรผn fiyatฤฑ 139.13 dolara kadar yรผkseldikten sonra 130 dolar civarฤฑnda iลlem gรถrรผyor.
Aralฤฑk’ta 65 dolara kadar gerileyen brent petroldeki bugรผnkรผ gรผnlรผk yรผkseliล %10 civarฤฑnda oluลtu. Brent geรงen hafta %21 yรผkselmiลti.
