Amerika Birleşik Devletleri, Avrupalı müttefiklerinden kıtanın savunmasında liderliği devralmalarını beklediği tarihi netleştirdi. ABD Savunma Bakanlığı yetkilileri, Avrupa öncülüğünde bir NATO savunma yapısına geçiş için 2027 yılını hedef olarak belirledi. Washington’da Avrupalı diplomatlarla yapılan görüşmelerde iletilen bu mesaj, İttifak içindeki güç dengelerinde köklü bir değişimi işaret etti.
Avrupa savunmasında liderlik değişimi
Pentagon yetkilileri, Washington’ın Avrupa’nın konvansiyonel savunma operasyonlarının büyük kısmını üstlenmesini istediğini kaydetti. Bu talep, istihbarattan füze sistemlerine kadar geniş bir yelpazedeki askeri yeteneklerin kontrolünün Avrupa ülkelerine geçmesini öngörüyor. ABD’nin on yıllardır sürdürdüğü koruyucu şemsiye rolünün değişmesi, transatlantik ilişkilerde yeni bir dönemi başlattı.
Diplomatik kaynaklar, bu hamlenin Washington’ın küresel askeri önceliklerini yeniden düzenleme stratejisinin bir parçası olduğunu vurguladı. Avrupalı delegasyonlara iletilen mesajda, ABD’nin 2027 yılına kadar Avrupa’nın kendi güvenliğini sağlama kapasitesine ulaşmasını beklediği ifade edildi. Yetkililer, bu sürenin dolmasıyla birlikte Amerikan ordusunun bazı koordinasyon mekanizmalarından çekilebileceği uyarısını yaptı.
NATO stratejisinde 2027 hedefi ve riskler
Belirlenen 2027 tarihinin, Rusya’nın Ukrayna işgali sonrası ortaya çıkan yeni güvenlik mimarisiyle doğrudan bağlantılı olduğu belirtildi. Washington yönetimi, Avrupa ülkelerinin 2022 yılından bu yana savunma kapasitelerini artırma konusunda kaydettiği ilerlemeyi yetersiz buldu. Amerikalı yetkililer, müttefiklerin daha hızlı hareket etmesi gerektiğini diplomatik kanallardan iletti.
Söz konusu tarihe kadar hedeflenen kapasiteye ulaşılamaması durumunda, NATO içerisindeki iş birliği mekanizmalarının nasıl şekilleneceği belirsizliğini korudu. Uzmanlar, bu ültimatomun Avrupa başkentlerinde savunma bütçelerini artırma baskısı yaratacağını öngördü. Washington, konvansiyonel savunma yükünü Avrupa’ya devrederek kendi kaynaklarını Hint-Pasifik bölgesine odaklamayı hedefledi.
Trump ve savunma harcamaları tartışması
Trump, başkanlığı döneminde Avrupalı üyelerin savunma harcamalarını artırmaması durumunda ABD’nin korumasını çekeceği tehdidinde bulunmuştu. Beyaz Saray’ın mevcut duruşu, Trump yönetiminin “önce Amerika” politikasının NATO üzerindeki somut yansıması olarak değerlendirildi. Avrupalı liderler ise bu baskı karşısında savunma sanayilerini güçlendirme taahhüdünde bulunmuştu.
Avrupa Birliği daha önce kendi savunma hazırlığını tamamlamak için 2030 yılını hedef olarak belirlemişti. Ancak ABD’nin koyduğu 2027 sınırı, bu süreci üç yıl öne çekerek planlamaları zora soktu. NATO müttefikleri, hava savunması ve mühimmat üretimi gibi kritik alanlardaki eksiklikleri gidermek için zamanla yarışıyor.
