Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan‘ฤฑn “Her iki รผlkenin de terรถr รถrgรผtlerine karลฤฑ aรงฤฑk, net bir tavrฤฑ sรถz konusu deฤil.” diyerek Finlandiya ve ฤฐsveรง’in NATO รผyeliฤi baลvurularฤฑna ‘evet’ demeyeceklerini aรงฤฑklamasฤฑnฤฑn ardฤฑndan NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Dฤฑลiลleri Bakanฤฑ Mevlรผt รavuลoฤlu ile telefon gรถrรผลmesi yaptฤฑ.
Sosyal medya hesabฤฑndan aรงฤฑklama yapan Stoltenberg, gรถrรผลmede Finlandiya ve ฤฐsveรง’in NATO รผyeliฤine baลvurma kararlarฤฑnฤฑn ele alฤฑndฤฑฤฤฑnฤฑ belirti; “Tรผrkiye deฤerli bir mรผttefik ve gรผvenlik endiลeleri giderilmeli.” ifadesini kullandฤฑ.
Stoltenberg, “bรถyle tarihi bir zamanda” birlikte olunmasฤฑ gerektiฤini de aรงฤฑklamasฤฑna ekledi.
BBC Tรผrkรงe’nin haberine gรถre Cezayir Cumhurbaลkanฤฑ Abdรผlmecid Tebbun’un ziyaretinin ardฤฑndan ortak basฤฑn aรงฤฑklamasฤฑ yapan Cumhurbaลkanฤฑ Recep Tayyip Erdoฤan, bir soru รผzerine, Finlandiya ve ฤฐsveรง’in NATO รผyeliฤi konusunda “NATO’ya girmelerine biz ‘evet’ demeyiz” demiลti.
“Her iki รผlkenin de terรถr รถrgรผtlerine karลฤฑ aรงฤฑk, net bir tavrฤฑ sรถz konusu deฤil. Bu sรผreรง iรงerisinde bu terรถr รถrgรผtlerine biz karลฤฑyฤฑz deseler bile, teslim etmeleri gereken bazฤฑ terรถristleri teslim etmeyeceklerine dair aรงฤฑklamalarฤฑ var.”
“ฤฐsveรง, terรถr รถrgรผtlerinin kuluรงka merkezi. PKK yanlฤฑsฤฑ terรถristler var parlamentolarฤฑnda. Biz bunlarฤฑn neyine gรผveneceฤiz?”
“Pazartesi gรผnรผ Tรผrkiye’ye geleceklermiล. Bizi ikna etmeye mi gelecekler? Kusura bakmasฤฑnlar, hiรง yorulmasฤฑnlar.”
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn geรงen hafta da bu iki รผlkenin NATO รผyeliฤi konusunda “Olumlu bir dรผลรผnce iรงinde deฤiliz” aรงฤฑklamasฤฑ รผzerine, ฤฐsveรง Savunma Bakanฤฑ Peter Hultqvist, gรถrรผลmeler yapmak รผzere Tรผrkiye’ye bir heyet gรถndereceฤini aรงฤฑklamฤฑลtฤฑ.
ฤฐsveรง Devlet Televizyonu SVT’ye konuลan Hultqvist, “(Sorunun) ne olduฤunu ve nasฤฑl รงรถzรผlebileceฤini anlamak รผzere gรถrรผลmeler yapmak iรงin Tรผrkiye’ye diplomatlardan oluลan bir heyet gรถndereceฤiz” demiลti.
Erdoฤan, Tรผrkiye’nin savunma sanayine yรถnelik yaptฤฑrฤฑmlara da deฤinerek “Tรผrkiye’ye yaptฤฑrฤฑm uygulayan รผlkelerin, bir gรผvenlik รถrgรผtรผ olan NATO’ya girmelerine biz ‘evet’ demeyiz. Bir sokulduฤumuz yerden bir daha sokulamayฤฑz, kusura bakmasฤฑnlar.” dedi.
Tรผrkiye’nin 2019’da Suriye’de Fฤฑrat Nehri’nin doฤusunda baลlattฤฑฤฤฑ (Barฤฑล Pฤฑnarฤฑ Harekatฤฑ) operasyonun ardฤฑndan, ฤฐsveรง ve Finlandiya da dahil bazฤฑ Batฤฑlฤฑ รผlkeler Ankara’ya silah satฤฑลฤฑnฤฑ kฤฑsmen veya tamamen durdurmuลtu.
ฤฐsveรง ve Finlandiya’nฤฑn NATO รผyeliฤini de Rusya da tepki gรถsteriyor
Pazar gรผnรผ Finlandiya Cumhurbaลkanฤฑ Sauli Niinisto, resmi olarak NATO รผyeliฤine baลvuracaklarฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ.
ฤฐsveรง Baลbakanฤฑ Magdalena Andersson da, Pazartesi gรผnรผ hรผkรผmetinin NATO รผyeliฤi iรงin resmi baลvuruda bulunma kararฤฑ aldฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ.
Andersson, “ฤฐsveรง ve ฤฐsveรง halkฤฑ iรงin en iyi ลey NATO’ya katฤฑlmaktฤฑr” ifadesini kullandฤฑ, ancak รผlkesinin topraklarฤฑnda kalฤฑcฤฑ NATO รผsleri veya nรผkleer silahlar istemediฤini sรถyledi.
Rusya’nฤฑn Ukrayna’yฤฑ iลgal giriลiminin en รถnemli sonuรงlarฤฑndan biri de askeri olarak tarafsฤฑz statรผde olan bu iki ฤฐskandinav รผlkesinin olasฤฑ bir Rus saldฤฑrฤฑsฤฑna karลฤฑ NATO’ya katฤฑlmayฤฑ gรผndemlerine almasฤฑ oldu.
Rusya Devlet Baลkanฤฑ Vladimir Putin ise รผlkesinin Finlandiya ve ฤฐsveรง ile herhangi bir sorunu olmadฤฑฤฤฑnฤฑ, bu รผlkelerin NATO’ya katฤฑlmalarฤฑnฤฑn kendi baลฤฑna Rusya’ya doฤrudan bir tehdit olmayacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Vladimir Putin, askeri altyapฤฑnฤฑn geniลletilmesi halinde ise Rusya’nฤฑn tepki gรถstereceฤi uyarฤฑsฤฑnda bulundu.
Putin, NATO’nun Rusya’nฤฑn gรผvenliฤini tehdit edecek ลekilde ABD tarafฤฑndan yapay olarak geniลletildiฤini sรถylรผyor.
Pazar gรผnรผ Berlin’de yapฤฑlan NATO dฤฑลiลleri bakanlarฤฑ toplantฤฑsฤฑ รถncesinde Finlandiyalฤฑ mevkidaลฤฑ Sauli Niinistรถ ile telefonda gรถrรผลen Putin, “Finlandiya’nฤฑn tarafsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ kaybetmesinin hata olacaฤฤฑnฤฑ” sรถylemiล, ancak alฤฑnacak tutumla ilgili detay vermemiลti.
Rusya Dฤฑลiลleri Bakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ’ndan ise aynฤฑ gรผn, NATO birliklerinin ve silahlarฤฑnฤฑn nereye konuลlandฤฑrฤฑlacaฤฤฑ ve kapsamฤฑna baฤlฤฑ olarak savunma รถnlemleri alฤฑnacaฤฤฑ aรงฤฑklamasฤฑ gelmiลti.
รavuลoฤlu ABD’ye gidiyor
Beyaz Saray Sรถzcรผsรผ Jen Psaki, Erdoฤan’ฤฑn aรงฤฑklamalarฤฑnฤฑn ardฤฑndan Cuma gรผnรผ gerรงekleลtirdiฤi basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda, Washington’ฤฑn “Tรผrkiye’nin pozisyonunu netleลtirmeye รงalฤฑลtฤฑฤฤฑnฤฑ” sรถyledi.
Bu aรงฤฑklamalarla aynฤฑ gรผnlerde Dฤฑลiลleri Bakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Sedat รnal da Washington’daydฤฑ. รnal, ABD Dฤฑลiลleri Bakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Wendy Sherman’la gรถrรผลtรผ. ABD tarafฤฑndan yapฤฑlan aรงฤฑklamada Tรผrkiye ile ABD’nin “stratejik iliลkisinin ve birรงok alandaki iลbirliฤinin รถnemine vurgu yapฤฑldฤฑฤฤฑ” belirtildi. Sherman’ฤฑn รnal’a Tรผrkiye’nin Ukrayna’ya verdiฤi destek iรงin teลekkรผr ettiฤi de belirtilen aรงฤฑklamada, “Rusya’nฤฑn Ukrayna saldฤฑrฤฑsฤฑ karลฤฑsฤฑnda NATO mรผttefiklerinin birlikteliฤine olan ihtiyacฤฑn konuลulduฤu” bilgisine yer verildi.
Dฤฑลiลleri Bakanฤฑ Mevlรผt รavuลoฤlu da, “Uluslararasฤฑ Gรถรง Gรถzden Geรงirme Forumu”na katฤฑlmak รผzere New York’ta.
ฤฐki gรผn sรผrecek olan ziyaretinde รavuลoฤlu’nun ABD’li mevkidaลฤฑ Antony Blinken’la da “Tรผrkiye-ABD Stratejik Mekanizmasฤฑ” kapsamฤฑnda gรถrรผลmesi planlanฤฑyor.
Bu gรถrรผลmede Tรผrkiye’nin ฤฐsveรง ve Finlandiya’nฤฑn NATO รผyeliฤine yaklaลฤฑmฤฑnฤฑn da masaya yatฤฑrฤฑlmasฤฑ bekleniyor. ฤฐki bakan, cumartesi gรผnรผ Berlin’de yapฤฑlan NATO dฤฑลiลleri bakanlarฤฑ toplantฤฑsฤฑnda bu konuyu gรถrรผลmรผลtรผ.
