Petrol fiyatlarฤฑ perลembe gรผnรผ yรผzde 1’in รผzerinde dรผลtรผ. Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar, Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndan geรงen gemilere yรถnelik saldฤฑrฤฑlarฤฑn arz รผzerindeki risklerini, ABD‘nin yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ gevลeterek petrol taลฤฑmacฤฑlฤฑฤฤฑ maliyetlerini dรผลรผrme รงabalarฤฑyla karลฤฑlaลtฤฑrdฤฑ. Brent petrol vadeli iลlemleri, TSฤฐ 09.25 itibarฤฑyla varil baลฤฑna 1,76 dolar, yani yรผzde 1,7 gerileyerek 104,3 dolara indi. ABD tipi hafif ham petrol WTI vadeli iลlemleri ise 1,06 dolar, yani yรผzde 1,1 dรผลรผลle 94,03 dolara geriledi ve bir รถnceki seanstaki kazanรงlarฤฑnฤฑ geri verdi.
Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki saldฤฑrฤฑlar petrol fiyatlarฤฑnฤฑ nasฤฑl etkiledi
WTI, bir รถnceki seansta รผรง haftanฤฑn en yรผksek seviyesine yรผkselmiลti. Bu yรผkseliลin ardฤฑnda, ฤฐran destekli Yemenli Husilerin Suudi Aramco’nun merkezine dรผzenlediฤi saldฤฑrฤฑ ve Tahran’ฤฑn Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki gemileri hedef almak ve petrol fiyatlarฤฑnฤฑ yรผksek tutmak iรงin yeni taktikler uyguladฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑklamasฤฑ yer aldฤฑ. Denizcilik yetkilileri, son 24 saat iรงinde boฤaz yakฤฑnฤฑnda bir konteyner gemisi ile bir dรถkme yรผk gemisinin ayrฤฑ olaylarda mermilerle vurularak battฤฑฤฤฑnฤฑ รงarลamba gรผnรผ bildirdi. Boฤaz รงevresindeki saldฤฑrฤฑlar son 10 gรผnde belirgin biรงimde arttฤฑ. ฤฐran, ABD’nin limanlarฤฑna uyguladฤฑฤฤฑ ablukaya ve geรงen ay getirilen daha sert yaptฤฑrฤฑmlara karลฤฑlฤฑk olarak saldฤฑrฤฑlarฤฑnฤฑ yoฤunlaลtฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti.
ฤฐran ile sรผren savaลฤฑn deniz taลฤฑmacฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ aksatmasฤฑ ve navlun maliyetlerini rekor seviyelere รงฤฑkarmasฤฑ รผzerine, Trump yรถnetimi Rusya, ฤฐran ve Venezuela gibi รผlkelerden petrol ve petrol รผrรผnleri taลฤฑyan “gรถlge filo” gemilerine uygulanan yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ gevลetmeyi deฤerlendiriyor. Bir ABD yetkilisi รงarลamba gรผnรผ bu deฤerlendirmenin fiyatlarฤฑ yatฤฑลtฤฑrmaya yardฤฑmcฤฑ olmayฤฑ amaรงladฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ. Yetkili, yeni gรถrรผลmelerin ABD’nin daha รถnce yaptฤฑrฤฑm uygulanan gemilerde “yasal petrol” taลฤฑnmasฤฑna izin verme olasฤฑlฤฑฤฤฑ etrafฤฑnda ลekillendiฤini kaydetti.
Arz artฤฑลฤฑ ve stok verileri petrol piyasasฤฑnฤฑ nasฤฑl ลekillendiriyor
Rusya ve Orta Doฤu’dan gelen artan รผretim fiyatlar รผzerinde baskฤฑ oluลturmaya devam ediyor. Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑ’nฤฑn (IEA) รงarลamba gรผnรผ aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ verilere gรถre, Rusya’nฤฑn ham petrol รผretimi eylรผl ayฤฑnda gรผnlรผk 65 bin varil artarak 8,43 milyon varile ulaลtฤฑ; ancak bu rakam yฤฑllฤฑk bazda 870 bin varil gerilemiล durumda. IEA ayrฤฑca Orta Doฤu Kรถrfez รผreticilerinden yapฤฑlan ham petrol ihracatฤฑnฤฑn eylรผlde gรผnlรผk 4,4 milyon varil artarak savaล รถncesi seviyelerin yaklaลฤฑk yรผzde 75’ine ulaลtฤฑฤฤฑnฤฑ bildirdi.
Phillip Nova piyasa analizi baลkanฤฑ Priyanka Sachdeva, mรผลterilere gรถnderdiฤi notta yakฤฑn vadede somut bir barฤฑล anlaลmasฤฑna dair az kanฤฑt bulunduฤunu, ancak petrolรผn alternatif gรผzergahlar ve lojistik dรผzenlemeler yoluyla alฤฑcฤฑlara ulaลmaya devam ettiฤini belirtti. Sachdeva, bu geรงici รงรถzรผmlerin daha ciddi bir arz ลokunu รถnlemeye yardฤฑmcฤฑ olduฤunu, ancak bunun daha yรผksek maliyetle geldiฤini ve kรผresel akฤฑลlarฤฑ yeni kesintilere karลฤฑ kฤฑrฤฑlgan bฤฑraktฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
ABD’de ham petrol ve distilat stoklarฤฑ geรงen hafta dรผลtรผ, benzin stoklarฤฑ ise yรผkseldi. Piyasa kaynaklarฤฑ รงarลamba gรผnรผ Amerikan Petrol Enstitรผsรผ (API) verilerine dayanarak bu bilgiyi paylaลtฤฑ. Ham petrol stoklarฤฑ 9 Ekim’de sona eren haftada 11,1 milyon varil geriledi; bu dรผลรผล, Reuters anketine katฤฑlan analistlerin beklentisinin oldukรงa รผzerinde gerรงekleลti. Haitong Futures perลembe gรผnkรผ notunda, sert stok dรผลรผลรผne raฤmen petrol fiyatlarฤฑnฤฑn neredeyse tepki vermediฤini, olumlu veriye raฤmen fiyatlarฤฑn yรผkselmemesinin yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn mevcut seviyelerde fiyatlarฤฑ yukarฤฑ taลฤฑmaya temkinli yaklaลtฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsterdiฤini kaydetti. ABD Enerji Bilgi ฤฐdaresi’nin (EIA) resmi verileri, Pazartesi gรผnkรผ Columbus Gรผnรผ tatili nedeniyle bir gรผn gecikmeyle TSฤฐ 19.00’da aรงฤฑklanacak.
| Gรถsterge | Seviye | Deฤiลim |
|---|---|---|
| Brent petrol | 104,3 dolar/varil | -1,76 dolar (%1,7) |
| WTI petrol | 94,03 dolar/varil | -1,06 dolar (%1,1) |
| Rusya ham petrol รผretimi (eylรผl) | 8,43 milyon varil/gรผn | +65.000 varil/gรผn (aylฤฑk) |
| ABD ham petrol stoklarฤฑ (haftalฤฑk) | – | -11,1 milyon varil |
Petrol fiyatlarฤฑ neden dรผลtรผ?
Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki saldฤฑrฤฑlara raฤmen ABD’nin gรถlge filo gemilerine uygulanan yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ gevลetme olasฤฑlฤฑฤฤฑ, Rusya ve Orta Doฤu’dan artan รผretimle birleลince arz endiลelerini hafifletti ve petrol fiyatlarฤฑ รผzerinde aลaฤฤฑ yรถnlรผ baskฤฑ oluลturdu.
Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki gerginlik petrol arzฤฑnฤฑ nasฤฑl etkiliyor?
ฤฐran destekli gruplarฤฑn bรถlgedeki gemilere yรถnelik saldฤฑrฤฑlarฤฑ son 10 gรผnde arttฤฑ; iki gemi batฤฑrฤฑldฤฑ. Buna karลฤฑn petrol, alternatif gรผzergahlar ve lojistik dรผzenlemeler sayesinde alฤฑcฤฑlara ulaลmaya devam ediyor.
