Petrol fiyatlarฤฑndaki hฤฑzlฤฑ yรผkseliลin, en bรผyรผk maliyet kalemi yakฤฑt olan taลฤฑmacฤฑlara bรผyรผk darbe vurduฤu, havayolu ลirketlerinin sefer sayฤฑlarฤฑnฤฑ azaltabileceฤi belirtildi.
Dรผnya gazetesinden Aysel Yรผcel’in haberine gรถre, yakฤฑt maliyeti yรผzde 30โa yakฤฑn artan birรงok ลirket kฤฑล seferlerinin sayฤฑsฤฑnฤฑ azaltmaya hazฤฑrlanฤฑyor. Bilet fiyatlarฤฑna zam da ลirketlerin gรผndeminde. Kara ve deniz taลฤฑmacฤฑlฤฑฤฤฑnda da benzer durum yaลanฤฑyor. Nakliyecilerin yakฤฑt maliyeti yรผzde 40 artarken, armatรถrler de gemilerin gรผnlรผk gelirlerinde yรผzde 20โye yakฤฑn kayฤฑp yaลฤฑyor.
Global ลirketler gibi Tรผrkiyeโnin havayolu ลirketleri de artan yakฤฑt maliyeti nedeniyle bรผyรผk sฤฑkฤฑntฤฑ yaลฤฑyor. รzellikle iรง hatlarda gelirlerin TL, giderlerin ise dรถviz olmasฤฑ ลirketler รผzerinde baskฤฑ yaratฤฑyor.
ATLASGLOBAL: MALฤฐYETฤฐMฤฐZ YรZDE 45’E YAKLAลTI
Atlasglobal Yรถnetim Kurulu Baลkanฤฑ Murat Ersoy, รถzellikle iรง hatlarda en bรผyรผk maliyet kalemlerinin akaryakฤฑt olduฤuna dikkat รงekerek, maliyet artฤฑลฤฑnฤฑn kฤฑล aylarฤฑnda sektรถrde bรผyรผk sฤฑkฤฑntฤฑ yaratacaฤฤฑnฤฑ, seferlerde azalmaya neden olabileceฤini dile getirdi. Bu artฤฑลฤฑn fiyatlara yansฤฑmasฤฑnฤฑn ise 2019โun yazฤฑndan รถnce gerรงekleลmesinin zor olduฤunu belirten Ersoy, โFiyatlarฤฑndaki artฤฑลla รถzellikle iรง hatta yรผzde 35 olan yakฤฑt maliyetimiz yรผzde 45โe yaklaลtฤฑ. Dรถvizin artmasฤฑ da sektรถrรผ รงok olumsuz etkiledi. รรผnkรผ gelirimiz TL, gider ise dรถviz. Ekonomi sฤฑnฤฑfฤฑnda ลu anda tavan fiyat 358 TL olarak belirlenmiล durumda. Dolayฤฑsฤฑyla fiyata bir ลey yapamayฤฑz. Ama asฤฑl sorun kฤฑลฤฑn olacak. Baลlangฤฑรง ve tavan arasฤฑndaki makas iyice aรงฤฑlacak. Seferler azalabilir. Bu maliyet artฤฑลฤฑnฤฑ ancak 2019โun yaz ayฤฑnda fiyata yansฤฑtabiliriz. Kฤฑลฤฑn zaten iลler dรผลรผk oluyor. Dฤฑล hatlarda ise maliyet yรผzde 7โye yakฤฑn arttฤฑโ dedi.
PEGASUS ZAM YAPABฤฐLฤฐR
Pegasus Hava Yollarฤฑ Genel Mรผdรผrรผ Mehmet Nane de petrol fiyatlarฤฑ ve dolardaki artฤฑลฤฑn รถzellikle TL ile fiyatlanan yurtiรงi maliyetleri รถnemli oranda artฤฑrdฤฑฤฤฑna dikkat รงekerek, โHenรผz bu artฤฑลlar fiyatlarฤฑmฤฑza yansฤฑmadฤฑ. Fiyatlarฤฑmฤฑza en son artฤฑล, geรงen sene ocak ayฤฑ sonunda yapฤฑlmฤฑล ve aynฤฑ yฤฑl nisan ayฤฑnda uygulamaya alฤฑnmฤฑลtฤฑ. รnรผmรผzdeki dรถnemlerde bu konuda bir deฤiลiklik beklenebilirโ dedi.
‘EKONOMฤฐK ZORLUKLAR DAHA DA AฤIRLAลIYOR’
Uluslararasฤฑ Nakliyeciler Derneฤi ฤฐcra Kurulu Baลkanฤฑ Recai ลen, sektรถrรผn ana gider kaleminin akaryakฤฑt maliyetleri olduฤunu belirterek ลรถyle konuลtu:
โYakฤฑt fiyatlarฤฑndaki her artฤฑล ise mevcut giderlerin yรผkselmesine ve kar marjฤฑnฤฑn gerilemesine neden oluyor. Dรผnya piyasalarฤฑndaki gerileme, korumacฤฑ politikalar ve bu doฤrultuda yaลanan ekonomik krizin etkileri sektรถrรผmรผzde faaliyet gรถsteren taลฤฑmacฤฑ firmalarฤฑmฤฑzฤฑ zorlarken, yakฤฑt fiyatlarฤฑndaki artฤฑล ile mevcut ekonomik zorluklar daha da aฤฤฑrlaลฤฑyor. Devletin ihracata destek iรงin hayata geรงirdiฤi sฤฑnฤฑr kapฤฑlarฤฑnda vergisiz akaryakฤฑt satฤฑลฤฑ uygulamasฤฑ kapsamฤฑnda รผlkemiz ihracat yรผkรผnรผ taลฤฑyan รงekicilere ilgili sฤฑnฤฑr kapฤฑlarฤฑnda 900 litre vergisiz yakฤฑt satฤฑลฤฑ yapฤฑlฤฑyor. Yakฤฑt satฤฑลฤฑ yapฤฑlan sฤฑnฤฑr kapฤฑ sayฤฑsฤฑnฤฑn son yapฤฑlan mevzuat deฤiลikliฤi ile artฤฑrฤฑlmasฤฑ sektรถrรผmรผz aรงฤฑsฤฑndan รถnemli bir geliลme oldu. Ancak, akaryakฤฑt satฤฑล fiyatlarฤฑndaki yรผkseliล sฤฑnฤฑr kapฤฑlarฤฑnda satฤฑlan vergisiz yakฤฑtฤฑn fiyatฤฑnฤฑ da yรผkseltti ve sektรถrรผn yakฤฑt maliyetleri de arttฤฑ. Kapฤฑkule Sฤฑnฤฑr Kapฤฑsฤฑโnda 1 Ocak 2018 tarihinde 2.532 TL olan vergisiz akaryakฤฑt fiyatฤฑ, 25 Temmuz 2018 tarihi itibariyle yรผzde 40โdan fazla artฤฑล ile 3.570 TLโye yรผkseldi. Buna gรถre bir taลฤฑmacฤฑ an itibari ile litre baลฤฑna 1.038 TL daha fazla รถdeme yapฤฑyor, 900 litre รผzerinden ise 934 TLโlik bir fazladan yakฤฑt masrafฤฑna katlanฤฑyor. Sadece batฤฑ kara kapฤฑlarฤฑndan รงฤฑkฤฑล yapan 129 bin Tรผrk รงekicisinin oluลan fiyat artฤฑลฤฑ รผzerinden katlandฤฑฤฤฑ ilave maliyet ise 120 milyon TL.”
‘ARMATรRLER BรYรK BASKI ALTINDA’
Armatรถrlerin yakฤฑttaki artฤฑล nedeniyle bรผyรผk baskฤฑ altฤฑnda olduฤunu, gรผnlรผk gemi gelirlerinde yรผzde 20’ye yakฤฑn kayฤฑp yaลadฤฑฤฤฑnฤฑ belirten ฤฐstanbul Navlun Endeksi (ISTFIX) uzmanฤฑ Engin Koรงak da ลu deฤerlendirmeyi yaptฤฑ:
โGemi yakฤฑt fiyatlarฤฑ fuel-oil cinsinde yรผzde 42, en ince yakฤฑtta ise yรผzde 38 ila 40 yukarฤฑda. 2017 Haziran ortasฤฑ fiyatlarฤฑna kฤฑyasla ise fark yรผzde 50 civarฤฑnda. ISTFIXโin geรงen seneki seviyelerine gรถre yรผzde 5 yukarฤฑda olduฤu gรถrรผlรผyor. ลu anda ton baลฤฑna navlunlarฤฑn da yakฤฑtla beraber yukarฤฑ gittiฤini sรถyleyebilsek de yakฤฑt fiyatlarฤฑ arttฤฑฤฤฑnda navlunlarda ve gemi gelirlerinde de gรถreceli bir artฤฑล beklendiฤi iรงin ลu anda armatรถrรผn yakฤฑt fiyatlarฤฑnฤฑn ciddi baskฤฑsฤฑ altฤฑnda kaldฤฑฤฤฑ ortada. Armatรถrlerin kiracฤฑlara durumu izah etmekte zorlandฤฑฤฤฑ, mevsimsel ton baลฤฑ navlun dรผลรผลleriyle yakฤฑttaki yรผkseliลlerin eล zamanlฤฑ olmasฤฑyla da รงoฤu zaman kendini koruyamadฤฑฤฤฑ bir gerรงek. Bir de kiracฤฑlarฤฑn kur farklarฤฑndan รถtรผrรผ ticaret yapamamasฤฑ da eklenince รงok zor bir bahar dรถnemi geride kaldฤฑ. Denizde yakฤฑt yรผzde 21-22โlik bir zorluk รงฤฑkarฤฑyor” dedi.
