Analistlere gรถre, Basra Kรถrfezi bรถlgesinden petrol akฤฑลฤฑ bir aydan uzun sรผrenin en yรผksek seviyelerine ulaลฤฑrken, ฤฐran savaลฤฑ henรผz รงรถzรผme kavuลmaktan uzak olmasฤฑna raฤmen bu durum petrol fiyatlarฤฑndaki yรผkseliลi sฤฑnฤฑrlฤฑyor.
Capital Economics ekonomisti Kieran Tompkins, savaลฤฑn baลlamasฤฑnฤฑn รผzerinden altฤฑ ay geรงerken petrol piyasasฤฑnda “o kadar da kรถtรผ olmayan bir denge” oluลtuฤunu belirtiyor.
Tompkins, Hรผrmรผz Boฤazฤฑ ve alternatif รงฤฑkฤฑล gรผzergรขhlarฤฑ kullanฤฑlarak Basra Kรถrfezi’nden gerรงekleลtirilen sevkiyatlarฤฑn savaล รถncesi seviyelerin yaklaลฤฑk yรผzde 80’ine kadar toparlandฤฑฤฤฑnฤฑ tahmin ediyor. Bu durum, ABD ile ฤฐran arasฤฑndaki mรผzakerelerde รงok az ilerleme kaydedilmesine raฤmen uluslararasฤฑ gรถsterge Brent petrolรผn varil baลฤฑna yaklaลฤฑk 89 dolardan iลlem gรถrmesinin nedenini de aรงฤฑklฤฑyor.
Goldman Sachs analisti Daan Struyven ise Basra Kรถrfezi’nden รงฤฑkan ham petrol ve รผrรผnlerinin toplam akฤฑลฤฑnฤฑn yeniden gรผnlรผk 15 milyon ila 16 milyon varil seviyesine ulaลtฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผnรผyor. Bu miktar hรขlรข savaล รถncesindeki seviyelerin gรผnlรผk 7 milyon ila 8 milyon varil altฤฑnda bulunuyor.
Savaลtan รถnce Basra Kรถrfezi’ndeki petrolรผn neredeyse tamamฤฑ Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndan รงฤฑkarak Umman Denizi’ne, oradan da Asya’ya taลฤฑnฤฑyordu. ลimdi ise รผlkeler petrollerini bรถlgeden รงฤฑkarmak iรงin birkaรง farklฤฑ gรผzergรขh kullanฤฑyor.
Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndan gรผnlรผk 8-10 milyon varil petrol geรงiyor
Struyven’in tahminlerine gรถre Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’ndaki trafik yeniden gรผnlรผk yaklaลฤฑk 8 milyon ila 10 milyon varile yรผkseldi. Bu miktar savaล รถncesindeki seviyenin yaklaลฤฑk yarฤฑsฤฑna karลฤฑlฤฑk geliyor.
Boฤazdan geรงmeyi baลaran gemilerin birรงoฤu, ABD ordusunun desteฤiyle geceleri ve takip cihazlarฤฑnฤฑ kapatarak geรงiล yapฤฑyor.
Gemiler Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑ geรงtikten sonra ise รงoฤu zaman Asya’ya taลฤฑmaya hazฤฑr bekleyen diฤer tankerlere aktarฤฑyor.
Struyven, “Uzmanlaลmฤฑล taลฤฑmacฤฑlฤฑk ลirketlerinin gerรงekleลtirdiฤi takip sistemleri kapalฤฑ geรงiลlerin ve gemiden gemiye transferlerin artmasฤฑ, รผreticilerin ve taลฤฑmacฤฑlฤฑk ลirketlerinin Orta Doฤu’daki รงatฤฑลmaya uyum saฤladฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsteriyor” deฤerlendirmesinde bulundu.
รlkelerin bรถlgeden รงฤฑkarmak iรงin kullandฤฑklarฤฑ diฤer yรถntem ise Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑ bypass eden alternatif gรผzergรขhlardan ya da Orta Doฤu’nun diฤer tarafฤฑndaki Kฤฑzฤฑldeniz’e uzanan rotalardan yararlanmak.
Yรผksek navlun fiyatlarฤฑ Hรผrmรผz iรงin uzun sรผreli kapanmaya iลaret ediyor
Kรถtรผ haber ise yรผksek seyreden navlun fiyatlarฤฑnฤฑn, enerji ลirketlerinin Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn gelecek yฤฑla kadar en azฤฑndan kฤฑsmen kapalฤฑ kalmasฤฑna hazฤฑrlandฤฑฤฤฑna iลaret etmesi.
Struyven’e gรถre savaล tamamen รงรถzรผme kavuลana kadar piyasa bu huzursuz denge iรงinde kalabilir. ลu anda fiyatlarฤฑn sert ลekilde yรผkselmesini engelleyecek kadar petrol taลฤฑnฤฑyor ancak fiyatlarฤฑn รถnemli รถlรงรผde gerilemesini saฤlayacak kadar petrol piyasaya ulaลmฤฑyor.
Basra Kรถrfezi’nden arzฤฑn toparlanmasฤฑ, kฤฑsa vadede benzin fiyatlarฤฑnฤฑn sฤฑรงramasฤฑnฤฑ รถnleyebilir. Ancak tรผketicilerin akaryakฤฑt fiyatlarฤฑnda yakฤฑn zamanda รถnemli bir rahatlama beklememesi gerekiyor.
Goldman Sachs yatฤฑrฤฑmcฤฑlara strateji deฤiลikliฤi รถneriyor
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar aรงฤฑsฤฑndan da strateji deฤiลtirme zamanฤฑ gelmiล olabilir. Ham petrol piyasasฤฑnda bu sฤฑra dฤฑลฤฑ yarฤฑ denge durumunun oluลmasฤฑ nedeniyle Goldman Sachs analistleri, yatฤฑrฤฑmcฤฑlara jeopolitik risklere karลฤฑ korunmak iรงin diฤer enerji รผrรผnlerine yรถnelmelerini tavsiye ediyor.
Analistler, riskten korunma araรงlarฤฑndan biri olarak dizel vadeli kontratlarฤฑnฤฑn satฤฑn alฤฑnmasฤฑnฤฑ รถneriyor.
Dizel fiyatlarฤฑ ham petrol fiyatlarฤฑna kฤฑyasla daha yรผksek seviyelerde seyrediyor. Bunun nedeni ise Rusya, Orta Doฤu ve รin’de dizel รผreten rafinerilerin ฤฐran ve Ukrayna’daki savaลlarฤฑn etkisiyle dรผลรผk kapasitede faaliyet gรถstermesi.
Goldman Sachs ayrฤฑca sฤฑvฤฑlaลtฤฑrฤฑlmฤฑล doฤal gaz (LNG) fiyatlarฤฑnฤฑn da yรผksek kalmasฤฑnฤฑ bekliyor. Dรผnya genelinde LNG arzฤฑnฤฑn sฤฑnฤฑrlฤฑ olmasฤฑ ve Avrupa’nฤฑn kฤฑล aylarฤฑndaki ฤฑsฤฑnma sezonuna hazฤฑrlanmak iรงin daha fazla gaz stoklamasฤฑ gerekmesi fiyatlarฤฑ destekliyor.
