Kรผresel piyasalar, ABD ve ฤฐran’ฤฑn Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑ yeniden ticari trafiฤe aรงacak bir anlaลmaya yakฤฑnlaลtฤฑฤฤฑ yรถnรผndeki aรงฤฑklamalarฤฑn ardฤฑndan haftaya pozitif bir seyirle baลladฤฑ.
Washington ve Tahran hattฤฑndan gelen olumlu sinyaller, enerji arzฤฑna yรถnelik endiลeleri hafifleterek ham petrol fiyatlarฤฑnda sert dรผลรผลleri beraberinde getirdi. Petrol piyasasฤฑndaki rahatlama, enflasyonist baskฤฑlarฤฑn azalacaฤฤฑ beklentisini kuvvetlendirerek dรผnya genelindeki hisse senedi endekslerini yeniden rekor seviyelere yaklaลtฤฑrdฤฑ.
ABD’li รผst dรผzey yetkililer, iki รผlkenin kilit รถneme sahip maddeler รผzerinde kesin metni belirlemeye รงalฤฑลtฤฑฤฤฑnฤฑ ve nihai onayฤฑn birkaรง gรผn iรงinde gerรงekleลebileceฤini aktardฤฑ. Stratejik รถneme sahip boฤazฤฑn aรงฤฑlma ihtimali, kรผresel tedarik zinciri รผzerindeki risk primini dรผลรผrdรผ.
Uluslararasฤฑ piyasalarda Brent petrolรผnรผn varil fiyatฤฑ, taraflarฤฑn uzlaลฤฑya yaklaลtฤฑฤฤฑ haberleriyle yรผzde 6,2’ye varan belirgin bir geri รงekilme yaลayarak 97,10 dolara indi. ABD hafif petrolรผ (WTI) ise gerileme eฤilimini sรผrdรผrerek 91 dolar civarฤฑnda denge arayฤฑลฤฑna girdi. Finans kuruluลu Saxo Markets‘ฤฑn baล yatฤฑrฤฑm stratejisti Charu Chanana, iki รผlke arasฤฑndaki yaptฤฑrฤฑmlar ve nรผkleer program anlaลmazlฤฑklarฤฑna dikkat รงekti.
Chanana, taraflarฤฑn ateลkes ve Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’nฤฑn yeniden aรงฤฑlmasฤฑna iliลkin รงerรงeve metninde birbirlerine daha yakฤฑn durabileceklerini, ancak daha zorlu diplomatik konularda hala bรผyรผk bir uรงurum bulunduฤunu ifade etti.
Baล stratejist, mevcut fiyatlamalarฤฑn petrol piyasasฤฑna geรงici bir rahatlama getirdiฤini, fakat kalฤฑcฤฑ bir รงรถzรผmรผn henรผz piyasalara yansฤฑmadฤฑฤฤฑnฤฑ deฤerlendirmesinde bulundu. Petrol fiyatlarฤฑndaki sert dรผลรผล, kรผresel tahvil piyasalarฤฑnda da getirilerin gerilemesine yol aรงtฤฑ.
Kรผresel piyasalar ve hisse senetlerinde iyimserlik
Enerji maliyetlerindeki gerileme ve jeopolitik risklerin azalmasฤฑ, kรผresel hisse senedi piyasalarฤฑnda gรผรงlรผ alฤฑmlarฤฑ tetikledi. Dรผnya genelindeki hisse senedi hareketlerini izleyen MSCI Tรผm รlkeler Dรผnya Endeksi (MSCI ACWI) yรผzde 0,3 yรผkselerek, mayฤฑs ayฤฑ iรงinde test ettiฤi tarihi zirve seviyesine oldukรงa yaklaลtฤฑ.
Asya-Pasifik bรถlgesinde de alฤฑcฤฑlฤฑ bir seyir izlenirken, MSCI Asya Pasifik Endeksi gรผnรผ yรผzde 1,2 deฤer kazancฤฑyla tamamladฤฑ. Bรถlge piyasalarฤฑnda Japonya’da Nikkei 225 endeksi yรผzde 3’lรผk bir sฤฑรงrama gerรงekleลtirerek yรผkseliล hareketine รถncรผlรผk etti. ABD vadeli endekslerinde de iyimser atmosfer etkisini gรถsterdi; S&P 500 vadeli kontratlarฤฑ yรผzde 0,9 artฤฑล kaydetti.
ABD’de Anma Gรผnรผ (Memorial Day) tatili sebebiyle spot piyasalar kapalฤฑ kalฤฑrken, tahvil vadeli iลlemleri petrol fiyatlarฤฑndaki dรผลรผล ve gerileyen enflasyon beklentileriyle getirilerde dรผลรผลe iลaret etti. Paralel ลekilde Japonya ve Avustralya devlet tahvili getirilerinde de aลaฤฤฑ yรถnlรผ hareketler gรถzlendi. Bugรผn Hong Kong ve Londra piyasalarฤฑnฤฑn da tatil nedeniyle kapalฤฑ olduฤu gรผnde, Bloomberg Dolar Endeksi yรผzde 0,2 dรผลรผล sergiledi.
Washington ve Tahran hattฤฑnda temkinli diplomatik sรผreรง
ABD Baลkanฤฑ Donald Trump, sosyal medya hesabฤฑ รผzerinden yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, ฤฐran ile iliลkilerin รงok daha profesyonel ve verimli bir hal aldฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti. Trump, bir anlaลmaya “aceleyle” varฤฑlmayacaฤฤฑnฤฑ vurgulayarak, Tahran yรถnetiminin nรผkleer silah geliลtiremeyeceฤini veya temin edemeyeceฤini anlamasฤฑ gerektiฤini kaydetti.
Sรถzleลme imzalanana kadar ABD’nin Hรผrmรผz Boฤazฤฑ’na yรถnelik ablukasฤฑnฤฑn sรผreceฤini ifade eden Trump, doฤru bir sonuรง elde etmek adฤฑna iki tarafฤฑn da aceleci davranmamasฤฑ gerektiฤi mesajฤฑnฤฑ verdi.
ABD Dฤฑลiลleri Bakanฤฑ Marco Rubio da barฤฑล mรผzakerelerinin sรผrmesi รผzerine รถnรผmรผzdeki saatlerde stratejik su yolu konusunda olumlu geliลmeler yaลanabileceฤine iลaret etti. Mutabakat metninin, ฤฐran’ฤฑn fรผze stoklarฤฑnฤฑ iรงermemesi ve uranyum zenginleลtirmesine yรถnelik kesin bir yasak getirmemesi, Washington’daki bazฤฑ ulusal gรผvenlik รงevrelerinde ลimdiden eleลtiri konusu oldu. ฤฐran tarafฤฑnda ise daha temkinli bir yaklaลฤฑm hakim.
ฤฐran’ฤฑn yarฤฑ resmi Tasnim haber ajansฤฑ, Washington’ฤฑn ฤฐran varlฤฑklarฤฑ รผzerindeki yaptฤฑrฤฑmlarฤฑn kaldฤฑrฤฑlmasฤฑ dahil bazฤฑ temel talepleri kabul etmemesi durumunda taslak metnin รงรถkebileceฤini vurguladฤฑ. Ajansa konuลan kaynaklar, taraflarฤฑn hala birkaรง kritik madde รผzerinde anlaลmazlฤฑk yaลadฤฑฤฤฑnฤฑ bildirdi.
