Koronavirรผs Bilim Kurulu รyesi Doรง. Dr. Afลin Kayฤฑpmaz, Burdur Mehmet Akif Ersoy รniversitesi (MAKร) Saฤlฤฑk Bilimleri Fakรผltesi tarafฤฑndan 4’รผncรผsรผ dรผzenlenen Uluslararasฤฑ Saฤlฤฑk Bilimleri ve Yaลam Kongresi’ne konuลmacฤฑ olarak katฤฑldฤฑ.
Pandemi dรถneminde yerli รผretimin ne kadar รถnemli olduฤunun anlaลฤฑldฤฑฤฤฑna iลaret eden Doรง. Dr. Kayฤฑpmaz, “Nasฤฑl anladฤฑk, hayvancฤฑlฤฑkta, tarฤฑmda, savunma sanayiinde ve bizim saฤlฤฑk bilimlerinde yerli รผretim olmazsa olmazฤฑmฤฑz. Biz bugรผn aลฤฑlarda neden zorluk yaลฤฑyoruz. Gerรงi ลu anda 18 milyona ulaลtฤฑ yaptฤฑฤฤฑmฤฑz aลฤฑ sayฤฑsฤฑ, onu da niye yaลฤฑyoruz dฤฑลa baฤฤฑmlฤฑyฤฑz. ลu anda bizim รผniversitelerimizde, bizim insanlarฤฑmฤฑz tarafฤฑndan geliลtirilen aลฤฑlarฤฑn รถn plana รงฤฑkmasฤฑyla, รผretilir hale gelmesiyle biz bu pandemi, Covid-19 belasฤฑndan veya bundan sonra karลฤฑlaลacaฤฤฑmฤฑz diฤer solunum yolu hastalฤฑklarฤฑndan kendi yerli aลฤฑlarฤฑmฤฑzla ancak kurtulabileceฤiz. Bu yerli aลฤฑlarฤฑmฤฑzฤฑ dรผลรผk maliyetli รผlkemizde รผretebilirsek belki de yurt dฤฑลฤฑndaki birรงok รผlkeye de derman olacak ลekilde en uygun ลekilde saฤlayabileceฤiz” dedi.
‘AลIYA ฤฐNANCI KIRMAYA รALIลMAK AKIL VE MANTIKLA BAฤDAลMIYOR’
รin’deki bir balฤฑkpazarฤฑnda ortaya รงฤฑkan koronavirรผsรผn kฤฑsa sรผrede tรผm dรผnyayฤฑ kuลattฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Doรง. Dr. Kayฤฑpmaz, “Dรผnyada 130 milyonun รผstรผnde vaka sayฤฑsฤฑ ve yaklaลฤฑk 3 milyon รถlรผm olgusu ile karลฤฑmฤฑza รงฤฑktฤฑ. Hala bu hastalฤฑฤฤฑ inanฤฑlmaz biรงimde kรผรงรผmseyenler, ciddiye almayanlar, hatta bรถyle bir hastalฤฑฤฤฑn varlฤฑฤฤฑna inanmayanlar var. Bizim kliniklerde gรถrdรผฤรผmรผz ise genรง yaลta, ileri yaลta, hastalฤฑk tablosu รงok aฤฤฑr giden insanlar var. Ortada gerรงekten bir hastalฤฑk var. Bรถyle bir durumda bu hastalฤฑฤฤฑ kรผรงรผmsemek, alฤฑnan tedbirleri kรผรงรผmsemek, bizim hastalฤฑฤฤฑ daha hafif atlatmamฤฑzฤฑ saฤlayacak olan aลฤฑya inancฤฑ kฤฑrmaya รงalฤฑลmak ne yazฤฑk ki akฤฑl ve mantฤฑkla baฤdaลmฤฑyor. Aลฤฑlama yaptฤฑฤฤฑmฤฑz gruplarda aralฤฑk ayฤฑna gรถre mart ayฤฑndaki vaka sayฤฑlarฤฑnda bir yรผkseliล gรถrmedik. Ama toplamda baktฤฑฤฤฑnฤฑzda aralฤฑk ayฤฑna gรถre mart ayฤฑnda vaka sayฤฑsฤฑnda ciddi bir artฤฑล var. Dรผn itibari ile gรผnlรผk 54 bin vakaya ulaลmฤฑล durumdayฤฑz. Ama aลฤฑlanan gruplardaki saฤlฤฑk รงalฤฑลanlarฤฑ hastalฤฑฤฤฑn yรผzde 10’unu oluลturuyordu, hastalarฤฑn yรผzde 10’unu oluลturan saฤlฤฑk รงalฤฑลanlarฤฑnda bu oran ลu anda รงok รงok azalmฤฑล durumda. 65 yaล รผstรผnรผ aลฤฑladฤฑk ve aลฤฑlananlarda hasta sayฤฑlarฤฑnฤฑn aralฤฑk ayฤฑna gรถre hemen hemen aynฤฑ veya biraz daha az olduฤunu fark ettik. Toplamda vaka sayฤฑsฤฑ artฤฑyor ama aลฤฑlanan gruplarda vaka sayฤฑsฤฑ yรผkseliลe geรงmiyor” diye konuลtu.
‘ERCฤฐYES รNฤฐVERSฤฐTESฤฐ’NDE YAPILAN รALIลMA FAZ-2 AลAMASINDA’
รzellikle son dรถnemde vakalarฤฑn yoฤunlaลtฤฑฤฤฑ yaล grubunun 20 ile 59 yaล arasฤฑ olduฤunu vurgulayan Doรง. Dr. Kayฤฑpmaz, ลรถyle devam etti:
“Yani artฤฑk genรงlerimiz, รผretken nรผfusumuz daha รงok tehlike altฤฑnda diyebiliriz. รlkemizde diฤer aลฤฑlar temin edildikรงe meslek gruplarฤฑndan baลlayarak, riskli gruplardan baลlayarak genรง yaลtaki kiลilerin de aลฤฑlamasฤฑna devam edilecek. Yerli aลฤฑ anlamฤฑnda Erciyes รniversitesi’nde yapฤฑlan รงalฤฑลma Faz-2 aลamasฤฑnda. รnรผmรผzdeki gรผnlerde Faz-3’e doฤru geรงecek. Bu hafta itibari ile รผlkemizin en kapsamlฤฑ klinik araลtฤฑrma merkezini Ankara ลehir Hastane’mizde kurduk. Bundan sonra aลฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn faz deneylerini, aynฤฑ zamanda da ilaรง รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ yรผrรผteceฤimiz aลฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ aรงmฤฑล bulunmaktayฤฑz. Resmi aรงฤฑlฤฑลฤฑnฤฑ da birkaรง gรผn iรงinde yapacaฤฤฑz. Kendi insanlarฤฑmฤฑzฤฑn geliลtirdiฤi aลฤฑlarฤฑ รงok daha iyi bir konuma nasฤฑl getirebiliriz buna bakacaฤฤฑz. Pandemiyle bundan sonraki mรผcadelemiz nasฤฑl olmalฤฑ? รzellikle Ramazan ayฤฑ iรงerisinde kritik gรผnler bizi bekliyor diyebiliriz. Gรผnlรผk 54 bin vaka belli bir sรผre sonra hasta aฤฤฑr hastaya, aฤฤฑr hasta da yaลamฤฑnฤฑ kaybeden vefat sayฤฑlarฤฑna yansฤฑyor”
‘YUMRUK ลEKLฤฐNDE SELAM DA VERฤฐLMEMELฤฐ’
Bilim Kurulu’nun mรผmkรผn olan en fazla dozda aลฤฑnฤฑn gelmesi iรงin รงabalarฤฑnฤฑn devam ettiฤine iลaret eden Doรง. Dr. Kayฤฑpmaz, “รretici รผlkelerden kaynaklanan sorunlardan dolayฤฑ istediฤimiz doz ลu ana kadar gelmiล deฤil. Bundan sonrasฤฑnda inลallah kalan dozlar gelirse biz รงok daha fazla aลฤฑlamayฤฑ yaparken bir yandan da alฤฑnacak olan tedbirlerle Ramazan Bayramฤฑ’nda ลu anda olduฤumuzdan รงok daha iyi bir konumda olabileceฤimize inanฤฑyorum. Ramazan ayฤฑ iรงerisinde de belirli ek tedbirlerin gรผndeme gelebileceฤi gรถrรผlรผyor. Kamuda, รถzel sektรถrde uzaktan รงalฤฑลma, bazฤฑ kapatma kararlarฤฑ dรผลรผnรผlebilir. Pandemi el birliฤiyle mรผcadele etmemiz gereken bir sรผreรง. Evet devletimiz bazฤฑ kararlar alฤฑyor. Biz de vatandaล olarak bu kararlara uymak durumundayฤฑz. Yumruk ลeklinde selamlama ลekli geliลti, burada da fiziki temas vardฤฑr ve bulaลma riski vardฤฑr. Nasฤฑl el ele tokalaลmฤฑyorsak yumruk ลeklinde selam da verilmemeli. Bilim Kurulu toplantฤฑsฤฑnda Ramazan ayฤฑ iรงerisinde vaka sayฤฑlarฤฑnฤฑ dรผลรผrmeye, insan hareketliliฤini azaltmaya yรถnelik tedbirler gรผndeme gelecek. Burada tartฤฑลฤฑldฤฑktan sonra Sayฤฑn Bakanฤฑmฤฑz tarafฤฑndan Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ kabinemize sunulacak” dedi.
Konuลmanฤฑn ardฤฑndan Rektรถr Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Prof. Dr. Duruล Acar tarafฤฑndan Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑ Koronavirรผs Bilim Kurulu รyesi Doรง. Dr. Afลin Kayฤฑpmaz’a ‘Saฤlฤฑk Bilimleri ve Yaลam Toplumsal Katkฤฑ รdรผlรผ’ verildi.
