Rus doฤalgazฤฑnฤฑ Almanya‘ya taลฤฑyan en bรผyรผk boru hattฤฑ Kuzey Akฤฑm-1’in yฤฑllฤฑk bakฤฑma girmesi nedeniyle bugรผn gaz akฤฑลฤฑ durduruldu. Bakฤฑm รงalฤฑลmalarฤฑ 21 Temmuz’a kadar devam edecek ancak hรผkรผmetler, piyasalar ve ลirketler Rusya-Ukrayna savaลฤฑ nedeniyle arz kesintisinin uzamasฤฑndan endiลe ediyor.
Kuzey Akฤฑm-1, Baltฤฑk Denizi’nin altฤฑndan Rusya‘dan Almanya’ya yฤฑlda 55 milyar metrekรผp doฤalgaz taลฤฑyor.
Reuters’ฤฑn haberine gรถre boru hattฤฑnฤฑ iลleten Kuzey Akฤฑm AG ลirketi kesintinin planlandฤฑฤฤฑ gibi Tรผrkiye saatiyle pazartesi sabah 07.00’de baลladฤฑฤฤฑnฤฑ ve gaz akฤฑลlarฤฑnฤฑn birkaรง saat sonra sฤฑfฤฑra dรผลtรผฤรผnรผ doฤruladฤฑ.
Rusya geรงen ay boru hattฤฑnฤฑn bakฤฑmฤฑ iรงin gereken ve Siemens Energy’nin saฤladฤฑฤฤฑ tรผrbinin Kanada’nฤฑn uyguladฤฑฤฤฑ yaptฤฑrฤฑmlara takฤฑlmasฤฑnฤฑ gerekรงe gรถstererek Kuzey Akฤฑm-1’in toplam kapasitesinin yaklaลฤฑk yรผzde 40’ฤฑ oranฤฑnda kesintiye gitmiลti.
Kanada tamir edilmiล ekipmanฤฑ iade edeceฤini hafta sonu aรงฤฑkladฤฑ ancak Rusya’nฤฑn enerji sektรถrรผne yรถnelik yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ geniลleteceฤini de ifade etti.
Avrupa, gaz arzฤฑnฤฑ daha da kฤฑsฤฑtlamak iรงin Rusya’nฤฑn bakฤฑm รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ uzatabileceฤinden endiลe ediyor. Eฤer bu endiลeler gerรงeฤe dรถnรผลรผrse kฤฑล iรงin gerekli enerji depolarฤฑnฤฑ doldurma planlarฤฑ sekteye uฤrayacak ve tรผketiciler aรงฤฑsฤฑndan halihazฤฑrda zaten yรผksek olan faturalar artmaya devam edecek.
Almanya Ekonomi Bakanฤฑ Robert Habeck, รผlkesinin gaz akฤฑลฤฑnda planlanan sรผrenin รถtesinde bir kesinti yaลanma olasฤฑlฤฑฤฤฑyla yรผzleลmesi gerektiฤini sรถyledi.
Haziran sonunda katฤฑldฤฑฤฤฑ bir etkinlikte konuลan Habeck, Rusya’nฤฑn kรผรงรผk ve teknik bir detayฤฑ gerekรงe gรถstererek hattฤฑn aรงฤฑlamayacaฤฤฑnฤฑ sรถylemesinin ลaลฤฑrtฤฑcฤฑ olmayacaฤฤฑnฤฑ belirtmiลti.
รte yandan Kremlin Sรถzcรผsรผ Dimitri Peskov, Moskova’nฤฑn petrol ve doฤalgazฤฑ siyasi baskฤฑ uygulamak amacฤฑyla kullandฤฑฤฤฑ yรถnรผndeki iddialarฤฑ reddetmiลti. Peskov bakฤฑm รงalฤฑลmasฤฑnฤฑn รถnceden planlandฤฑฤฤฑnฤฑ ve bahane olarak รผretilmediฤini sรถylemiลti.
Rusya’dan Avrupa’ya uzanan baลka boru hatlarฤฑ olsa da akฤฑลlar giderek azalฤฑyor. Kiev, Rusya’dan Avrupa’ya Ukrayna รผzerinden yakฤฑt taลฤฑyan Sokhranovka geรงiล noktasฤฑndaki akฤฑลฤฑ durduracaฤฤฑnฤฑ duyurmuลtu. Ukrayna geรงiล noktasฤฑnฤฑn Rus kuvvetlerinin kontrolรผne geรงmesini gerekรงe gรถstermiลti.
Bununla birlikte Rusya ruble cinsinden รถdeme talebine uymayan birรงok Avrupa รผlkesine gaz tedarikini kesti.
Alman doฤalgaz ลirketlerini temsil eden dernek olan Zukunft Gas’ฤฑn Genel Mรผdรผrรผ Timm Kehler, Kuzey Akฤฑm-1 รผzerinden gaz arzฤฑnฤฑn tamamen durdurulmasฤฑ ihtimalinin gรถz ardฤฑ edilemeyeceฤini sรถyledi.
Almanya, Kuzey Akฤฑm-1 iรงin gerekli tรผrbine yรถnelik Kanada’nฤฑn hafta sonu โsฤฑnฤฑrlฤฑ ve iptal edilebilirโ bir izin verme kararฤฑnฤฑ memnuniyetle karลฤฑladฤฑ.
Ancak Ukrayna’nฤฑn enerji ve dฤฑลiลleri bakanlฤฑklarฤฑ karardan รถtรผrรผ derin hayal kฤฑrฤฑklฤฑฤฤฑna uฤradฤฑklarฤฑnฤฑ sรถyledi. Ukraynalฤฑ yetkililer bu hamlenin Kanada’nฤฑn yaptฤฑrฤฑmlarฤฑ โRusya’nฤฑn kaprislerine gรถre ayarladฤฑฤฤฑโ anlamฤฑna geldiฤini belirtti ve kararฤฑn geri alฤฑnmasฤฑ yรถnรผnde รงaฤrฤฑ yaptฤฑ.
รte yandan Siemens Energy tรผrbinin en kฤฑsa sรผrede devreye alฤฑnmasฤฑ iรงin resmi onaylar ve lojistik รผzerinde รงalฤฑลtฤฑklarฤฑnฤฑ sรถyledi.
Norveรง merkezli enerji araลtฤฑrma ลirketi Rystad Energy’de gaz analisti Zongqiang Luo, Gazprom’un herhangi bir gecikmeyi bakฤฑm sรผresini uzatmak iรงin bir gerekรงe olarak kullanabileceฤinin โimkansฤฑz olmadฤฑฤฤฑnฤฑโ sรถyledi.
รnceki yฤฑllarda Kuzey Akฤฑm-1’in bakฤฑm sรผreci yaklaลฤฑk 10-12 gรผn sรผrmรผล ve zamanฤฑnda tamamlanmฤฑลtฤฑ. Bununla birlikte boru hatlarฤฑnda veya gaz altyapฤฑsฤฑnda rutin bakฤฑm sฤฑrasฤฑnda ek arฤฑzalarฤฑn tespit edilmesi sฤฑk yaลanฤฑyor ve operatรถrler gerekirse kesintileri uzatabiliyor.
ABD’li yatฤฑrฤฑm bankasฤฑ Goldman Sachs’ฤฑn analistlerine gรถre gaz arzฤฑnฤฑn tamamen durdurulmasฤฑ olasฤฑ gรถrรผnmemekle birlikte Gazprom akฤฑลlarฤฑ diฤer hatlara yรถnlendirmediฤi iรงin uzun vadede akฤฑล hฤฑzฤฑnฤฑn azalmasฤฑ muhtemel.
Almanya enerji krizine yรถnelik รผรง aลamalฤฑ acil eylem planฤฑ hazฤฑrladฤฑ. Halihazฤฑrda planฤฑn ikinci aลamasฤฑnฤฑ uygulayan Berlin, รผรงรผncรผ adฤฑmda yakฤฑt tรผketimine yรถnelik karne uygulamasฤฑ getirebilir. Avrupa’nฤฑn en bรผyรผk ekonomisi olan Almanya akฤฑลฤฑn durmasฤฑ halinde resesyon yaลanabileceฤi konusunda da uyardฤฑ.
Bavyera Ekonomik Birliฤi’nin (vbw) geรงen ay yayฤฑmladฤฑฤฤฑ verilere gรถre, ekonomi bu yฤฑlฤฑn ikinci yarฤฑsฤฑnda 193 milyar euro’luk bir darbe alabilir. Birliฤin yรถneticilerinden Bertram Brossardt, gaz ithalatฤฑnฤฑn durmasฤฑnฤฑn iลgรผcรผ piyasasฤฑnda da yankฤฑlanacaฤฤฑnฤฑ ve yaklaลฤฑk 5,6 milyon iลin olasฤฑ durumdan etkileneceฤini sรถyledi.
รte yandan akฤฑลฤฑn durmasฤฑ halinde endรผstriyi ve hane halklarฤฑnฤฑ halihazฤฑrda rahatsฤฑz eden yรผksek faturalar uzun sรผre yรผksek dรผzeylerde kalabilir.
Avrupa gazฤฑ iรงin gรถsterge iลlevi gรถre Hollanda gazฤฑnฤฑn fiyatlarฤฑ geรงen temmuzdan bu yana yรผzde 400’den fazla arttฤฑ.
Hollanda Enerji Bakanฤฑ Rob Jetten, โKuzey Akฤฑm kesilirse veya Almanya tรผm Rus ithalatฤฑnฤฑ kaybederse bunun etkisi Avrupa’nฤฑn kuzeybatฤฑsฤฑnฤฑn tamamฤฑnda hissedilecekโ dedi.
Reuters’a konuลan Jetten, Hollanda’daki Groningen doฤalgaz sahasฤฑnฤฑn Rus arzฤฑnฤฑn tamamen kesilmesi durumunda komลu รผlkelere yardฤฑm amacฤฑyla kullanฤฑlabileceฤini ancak รผretimi hฤฑzlandฤฑrmanฤฑn depremlere neden olabileceฤini ifade etti.
Bununla birlikte Kuzey Akฤฑm-1 arzฤฑnฤฑn kesilmesi Avrupa’ya olduฤu kadar Rusya’ya da zarar verebilir.
Rusya Maliye Bakanlฤฑฤฤฑ haziranda bรผtรงe planlamasฤฑnda tahmin edilenden 393 milyar ruble (6,4 milyar dolar) daha fazla petrol ve gaz geliri elde etmeyi beklediฤini sรถylemiลti. Bakanlฤฑk temmuz iรงinse รถngรถrรผlen bรผtรงe planฤฑndan 259 milyar ruble (4,15 milyar dolar) daha fazlasฤฑnฤฑ bekliyor.
Goldman Sachs bakฤฑmฤฑn uzamasฤฑnฤฑn Rusya’da gaz รผretimini sekteye uฤratacaฤฤฑnฤฑ ve Gazprom’un รผretiminde bu yฤฑl ลimdiye kadar gรถrรผlen yรผzde 9’luk dรผลรผลรผn รถtesine geรงilebileceฤini sรถyledi.
