S&P 500 endeksi, Baลkan Donald Trump‘ฤฑn ikinci dรถneminin ilk 18 ayฤฑnda yaklaลฤฑk yรผzde 25 deฤer kazandฤฑ. Ronald Reagan’dan bu yana baลkanlฤฑk dรถnemlerinin ilk 18 aylฤฑk medyan artฤฑลฤฑ olan yรผzde 24 ile karลฤฑlaลtฤฑrฤฑldฤฑฤฤฑnda piyasa performansฤฑ beklentilerin รผzerinde kaldฤฑ. Yapay zeka altyapฤฑ yatฤฑrฤฑmlarฤฑ, sรถz konusu yรผkseliลin en belirgin tetikleyicisi olarak รถne รงฤฑktฤฑ.
S&P 500 rallisinin arkasฤฑnda yapay zeka var
Yapay zeka veri merkezlerine yรถnelik yatฤฑrฤฑmlar, inลaat istihdamฤฑnฤฑ yukarฤฑ รงekerken gayri safi yurtiรงi hasฤฑlayฤฑ da destekleyen iล yatฤฑrฤฑmฤฑ geniลlemesinin en bรผyรผk motoru oldu. Kurumsal tahvil ihracฤฑ Haziran ayฤฑna kadar 1,52 trilyon dolara ulaลarak 2026’yฤฑ rekor bir tempo ile iลaret etti; ลirketler yapay zeka yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑ karลฤฑlamak iรงin kayda deฤer finansman saฤladฤฑ. Gรผรงlรผ talep ve dar kredi spreadleri, kurumsal bilanรงolarฤฑn direncini ortaya koydu.
Yapay zeka altyapฤฑsฤฑnฤฑn geniลlemesi aynฤฑ zamanda ekipman, enerji ve diฤer kaynaklar รผzerindeki talebi de artฤฑrdฤฑ. Konut edinebilirliฤi, yรผksek seyreden mortgage faizleri ve sigorta giderleri ise hanehalkฤฑ รผzerindeki baskฤฑyฤฑ sรผrdรผrdรผ.
Ekonominin gรผรงlรผ gรถrรผnen yรผzรผnรผn altฤฑnda dengesizlikler
ABD ekonomisi, yรผksek gรผmrรผk tarifeleri, sฤฑkฤฑlaลan gรถรง uygulamalarฤฑ ve ฤฐran ile yaลanan gerilime karลฤฑn Trump’ฤฑn ikinci dรถneminin ilk 18 ayฤฑnฤฑ birรงok ekonomistin รถngรถrdรผฤรผnden daha direnรงli biรงimde atlattฤฑ. Bununla birlikte Trump’ฤฑn seรงmenlere vaddettiฤi dรผลรผk fiyatlar, artan imalat istihdamฤฑ ve orta gelirli haneler iรงin iyileลen koลullar konusundaki ilerleme ara seรงimler รถncesinde sฤฑnฤฑrlฤฑ kaldฤฑ.
รalฤฑลma ฤฐstatistikleri Bรผrosu’nun (BLS) deneysel veri serisi, Trump’ฤฑn gรถreve dรถnรผลรผnรผn ardฤฑndan hem iลgรผcรผnรผn hem de istihdam edilen kiลi sayฤฑsฤฑnฤฑn gerilediฤini ortaya koydu. Gรถรง kฤฑsฤฑtlamalarฤฑ, sฤฑnฤฑr dฤฑลฤฑ etmeler ve ABD nรผfusunun yaลlanmasฤฑ iลverenler iรงin mevcut iลgรผcรผ havuzunu daralttฤฑ. ฤฐmalat istihdamฤฑ ise eski Baลkan Joe Biden’ฤฑn Ocak 2025’te gรถrevi bฤฑraktฤฑฤฤฑ dรถnemin altฤฑnda seyretti.
Enflasyon, Federal Rezerv’in yรผzde 2’lik hedefinin รผzerinde kalmaya devam etti; fiyat artฤฑล hฤฑzฤฑnฤฑn yavaลlamasฤฑndaki ilerleme gรถrรผnรผr biรงimde durma noktasฤฑna geldi. Gรผmrรผk tarifeleri belirli fiyat artฤฑลlarฤฑna zemin hazฤฑrlarken varil baลฤฑna yaklaลฤฑk 100 dolara yรผkselen petrol fiyatlarฤฑ enflasyon รผzerindeki baskฤฑyฤฑ daha da artฤฑrdฤฑ.
Tรผketici harcamalarฤฑ gรถrece direncini korudu; ancak vergi sonrasฤฑ hanehalkฤฑ satฤฑn alma gรผcรผnรผn geniล kapsamlฤฑ bir gรถstergesi olan enflasyona gรถre dรผzeltilmiล harcanabilir kiลisel gelir yakฤฑn dรถnemde bรผyรผmesini yitirdi ve bazฤฑ dรถnemlerde geriledi.
| Gรถsterge | Deฤer / Durum |
|---|---|
| S&P 500 18 aylฤฑk getirisi (Trump 2. dรถnem) | ~yรผzde 25 |
| Reagan’dan bu yana medyan 18 aylฤฑk getiri | ~yรผzde 24 |
| Kurumsal tahvil ihracฤฑ (Haziran’a kadar) | 1,52 trilyon dolar |
| Federal Rezerv enflasyon hedefi | yรผzde 2 |
| Ham petrol fiyatฤฑ (yaklaลฤฑk) | varil baลฤฑna ~100 dolar |
| ฤฐmalat istihdamฤฑ | Biden’ฤฑn gรถrev devri dรถneminin altฤฑnda |
S&P 500 Trump’ฤฑn ikinci dรถneminde neden yรผkseldi?
Yapay zeka veri merkezlerine yรถnelik yatฤฑrฤฑmlar piyasanฤฑn en bรผyรผk itici gรผcรผ oldu. Gรผรงlรผ kurumsal tahvil ihracฤฑ ve dar kredi spreadleri de endeksin yukarฤฑ yรถnlรผ hareketine katkฤฑda bulundu. S&P 500, ilk 18 ayda yaklaลฤฑk yรผzde 25 artฤฑลla Reagan sonrasฤฑ dรถnemin medyan performansฤฑnฤฑ geride bฤฑraktฤฑ.
ABD’de enflasyon neden Federal Rezerv hedefinin รผzerinde kalmaya devam ediyor?
Gรผmrรผk tarifeleri belirli mallarฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑ yukarฤฑ รงekti; varil baลฤฑna yaklaลฤฑk 100 dolara ulaลan petrol fiyatlarฤฑ da genel enflasyon รผzerindeki baskฤฑyฤฑ artฤฑrdฤฑ. Yapay zeka altyapฤฑsฤฑnฤฑn yarattฤฑฤฤฑ ek talep ise ekipman ve enerji baลta olmak รผzere รงeลitli kaynaklarฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑ yukarฤฑ itti. Tรผm bu etkenler bir arada, enflasyon artฤฑล hฤฑzฤฑnฤฑn yรผzde 2 hedefine yaklaลmasฤฑnฤฑ engelledi.
