SpaceX, geliลtirdiฤi dev roket Starship’i Pazartesi gรผnรผ gerรงekleลtirilecek 14. Test uรงuลunda ilk kez Dรผnya yรถrรผngesine oturtmayฤฑ hedefliyor. Roketin รผst kademesi yรถrรผngeye ulaลฤฑrsa 26 yeni nesil Starlink uydusunu uzaya bฤฑrakacak. Deneme, Ay ve Mars gรถrevleri iรงin tasarlanan devasa fฤฑrlatma aracฤฑnฤฑn geliลtirilmesinde kritik bir aลamayฤฑ oluลturuyor.
SpaceX’in 14. Starship test uรงuลu nasฤฑl ilerleyecek
ฤฐlk test uรงuลunun รผzerinden รผรง yฤฑl geรงmesinin ardฤฑndan SpaceX, Elon Musk’ฤฑn Haziran ayฤฑnda gerรงekleลtirdiฤi yรผksek profilli halka arzฤฑn ardฤฑndan geliลtirme รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ hฤฑzlandฤฑrma planฤฑnda olduฤunu ortaya koyuyor. Yaklaลฤฑk 10 saat sรผrmesi beklenen test, deneysel roketin รผst kademesinin Dรผnya yรถrรผngesine girmesini ve orada 26 yeni nesil Starlink uydusunu konuลlandฤฑrmasฤฑnฤฑ kapsฤฑyor. Fฤฑrlatma, Teksas’ta yerel saatle 07.15’te (TSฤฐ 12.15) gerรงekleลtirilecek. รnceki denemelerin birรงoฤunun bรผyรผk patlamalarla sonuรงlandฤฑฤฤฑ gรถz รถnรผne alฤฑndฤฑฤฤฑnda fฤฑrlatmanฤฑn sรผrpriz geliลmelere gebe olabileceฤi belirtiliyor.
SpaceX, Teksas’ta yฤฑllar sรผren geliลtirme ve test รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn ardฤฑndan 2023 yฤฑlฤฑnda roketi tam yapฤฑlandฤฑrmasฤฑyla uรงurmaya baลlamฤฑลtฤฑ. ลirket, o dรถnemde daha gรผvenli ve daha az zorlu olan yรถrรผnge dฤฑลฤฑ rotalarฤฑ bilinรงli olarak tercih etmiลti. Siyah-gรผmรผล renkli devasa roket รผzerinde sayฤฑsฤฑz deฤiลiklik yapฤฑldฤฑ ve araรง, ลimdiye kadar uรงmuล en bรผyรผk ve en gรผรงlรผ nesne olarak tanฤฑmlanฤฑyor. Musk’ฤฑn tamamen yeniden kullanฤฑlabilir hale getirmeyi hedeflediฤi Starship’in ticari uรงuลlara ya da Ay veya Mars gรถrevlerine hazฤฑr sayฤฑlabilmesi iรงin aลฤฑlmasฤฑ gereken รถnemli teknik zorluklar bulunuyor.
Yรถrรผnge hedefi ve saatte 28 bin kilometre hฤฑzฤฑ
SpaceX, yeni testle birlikte roketin yรถrรผngede yakฤฑt ikmali denemelerini de iรงerecek “heyecan verici yeni bir geliลim aลamasฤฑnฤฑ” baลlatmayฤฑ umuyor. Uzay aracฤฑ Pazartesi gรผnรผ รถnce yรถrรผnge dฤฑลฤฑ bir rotada fฤฑrlatฤฑlacak, tรผm sistemlerin uygun รงalฤฑลmasฤฑ halinde ikinci bir yanma evresiyle yรถrรผngeye ulaลmaya รงalฤฑลacak. Georgetown รniversitesi Gรผvenlik ve Yeni Teknolojiler Merkezi’nden kฤฑdemli analist Kathleen Curlee, yรถrรผngeye ulaลma aลamasฤฑnฤฑn “en zor kฤฑsฤฑm” olduฤunu ve “daha fazla kuvvet ve daha karmaลฤฑk hesaplamalar” gerektirdiฤini AFP’ye aรงฤฑkladฤฑ. Curlee, gerekli irtifa ve hฤฑza ulaลmak iรงin roketin farklฤฑ yerรงekimi seviyelerinde farklฤฑ manevralar yapmasฤฑ gerektiฤini vurguladฤฑ.
Bu uรงuลta ลirket, Dรผnya’nฤฑn yaklaลฤฑk 275 kilometre (171 mil) รผzerinde dairesel bir yรถrรผngeyi hedefliyor. Sรถz konusu yรถrรผngeye ulaลmak iรงin roketin saatte yaklaลฤฑk 28.000 kilometre hฤฑza eriลmesi gerekiyor. Hedefe ulaลฤฑlmasฤฑ durumunda uzay aracฤฑ, ลirketin zaten geniล olan uydu internet aฤฤฑnฤฑ bรผyรผtmeye yรถnelik uydularฤฑ konuลlandฤฑrmayฤฑ deneyecek.
Kamuoyu beklentileri ve Super Heavy gรผรงlendiricisinin akฤฑbeti
Plana gรถre roket, Dรผnya รงevresinde altฤฑ tur attฤฑktan sonra yolculuฤunu Pasifik Okyanusu’nda tamamlayacak. “Super Heavy” adฤฑ verilen dev ilk kademe gรผรงlendirici ise fฤฑrlatmadan kฤฑsa sรผre sonra Meksika Kรถrfezi sularฤฑna dรผลecek. SpaceX, bu kez gรผรงlendiriciyi dev mekanik kollarla yakalamayฤฑ planlamฤฑyor. Curlee, mรผhendislik aรงฤฑsฤฑndan bakฤฑldฤฑฤฤฑnda yalnฤฑzca uรงuลun gerรงekleลmesi ve veri elde edilmesinin bile baลarฤฑ sayฤฑlacaฤฤฑnฤฑ belirtti. Ancak izleyicilerin ve yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn beklentilerinin farklฤฑ olduฤunu, “gรถsteriลli testler” gerรงekleลtirilmediฤi takdirde durumun baลarฤฑsฤฑzlฤฑk olarak gรถrรผlebileceฤini sรถzlerine ekledi.
Starship’in geliลtirilme sรผreci defalarca gecikmeyle karลฤฑlaลtฤฑ ve รinli bir ลirket yeniden kullanฤฑlabilir roketler alanฤฑnda son dรถnemde belirgin ilerleme kaydetti. Buna karลฤฑn SpaceX, kฤฑsmen yeniden kullanฤฑlabilir Falcon roketleri sayesinde kรผresel uzay fฤฑrlatma pazarฤฑnda liderliฤini sรผrdรผrรผyor ve risk almayฤฑ bir ilke haline getirmiล durumda. Bu 14. Test uรงuลunun baลarฤฑlฤฑ olup olmayacaฤฤฑndan baฤฤฑmsฤฑz olarak, aynฤฑ hafta iรงinde SpaceX’in รผรง ayrฤฑ roket fฤฑrlatmasฤฑ daha gerรงekleลtirilecek. Bunlardan biri, Uluslararasฤฑ Uzay ฤฐstasyonu’na astronot mรผrettebatฤฑ taลฤฑyacak.
SpaceX Starship’i ne zaman yรถrรผngeye sokmayฤฑ deniyor?
SpaceX, Starship roketinin 14. Test uรงuลunu Pazartesi gรผnรผ Teksas’taki fฤฑrlatma รผssรผnden yerel saatle 07.15’te gerรงekleลtirmeyi planlฤฑyor.
SpaceX Starship testinde hangi hฤฑza ulaลmayฤฑ hedefliyor?
SpaceX, Dรผnya’nฤฑn yaklaลฤฑk 275 kilometre รผzerinde dairesel bir yรถrรผngeye ulaลmak iรงin roketin saatte yaklaลฤฑk 28.000 kilometre hฤฑza eriลmesini hedefliyor.
