- – “Risklerin Tรผrkiye’ye yรถnelik portfรถy akฤฑmlarฤฑna etkisi sฤฑnฤฑrlฤฑ kalmaya devam edecek”
- – “Cari iลlemler dengesinin sรผrdรผrรผlebilir seviyelerde kalฤฑcฤฑ hale gelmesi รถnemli”
- – “Liralaลma odaklฤฑ bir yaklaลฤฑm sergilenmeye devam edilecek”
- – “Kararlar ลeffaf, รถngรถrรผlebilir ve veri odaklฤฑ bir รงerรงevede alฤฑnmaya devam edilecek”
Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ (TCMB) Para Politikasฤฑ Kurulu (PPK) Toplantฤฑ รzeti’nde getiri eฤrisinin, para politikasฤฑnฤฑn etkinliฤini artฤฑracak ลekilde dรผลtรผฤรผne vurgu yaptฤฑ.
Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ (TCMB)ย faizi yรผzde 14’te sabit bฤฑraktฤฑฤฤฑ 23 Haziran tarihli Para Politikasฤฑ Kurulu (PPK) toplantฤฑsฤฑnฤฑn รถzet metnini yayฤฑmladฤฑ
TCMB PPKย Toplantฤฑ รzeti’nde, para politikasฤฑnda liralaลma odaklฤฑ bir yaklaลฤฑmฤฑn sergilenmeye devam edileceฤi belirtilerek, “Kredilerin bรผyรผme hฤฑzฤฑ ve eriลilen finansman kaynaklarฤฑnฤฑn amacฤฑna uygun ลekilde iktisadi faaliyet ile buluลmasฤฑ yakฤฑndan takip edilmektedir. Kurul, gรผรงlendirdiฤi makroihtiyati politika setini kararlฤฑlฤฑkla uygulayarak gerekmesi durumunda ilave tedbirleri uygulamaya alacaktฤฑr.” denildi.
Para Politikasฤฑ Kurulu’nun 23 Haziran’da dรผzenlenen toplantฤฑsฤฑna iliลkin yayฤฑmlanan รถzette, tรผketici fiyatlarฤฑnฤฑn mayฤฑsta yรผzde 2,98 arttฤฑฤฤฑ ve yฤฑllฤฑk enflasyonun yรผzde 73,50’ye yรผkseldiฤi hatฤฑrlatฤฑldฤฑ.
Tรผketici yฤฑllฤฑk enflasyonundaki artฤฑลฤฑn alt gruplar geneline yayฤฑldฤฑฤฤฑ, bu geliลmeye en belirgin katkฤฑnฤฑn temel mal ve hizmet gruplarฤฑndan geldiฤi aktarฤฑlan รถzette, uluslararasฤฑ emtia fiyatlarฤฑ, yurt iรงi enerji fiyatlarฤฑndaki artฤฑลlar ve tedarik zincirinde sรผregelen aksamalar neticesinde รผretici fiyatlarฤฑndaki yรผkseliลin de sรผrdรผฤรผ kaydedildi.
รzette, enflasyonu etkileyen unsurlar ve risklere deฤinilerek, etkisi artarak sรผren jeopolitik risklerin yฤฑlฤฑn ilk yarฤฑsฤฑnda olumsuz yรถnde gerรงekleลtiฤi ve dรผnyada iktisadi faaliyetin zayฤฑflamasฤฑna sebep olduฤu vurgulandฤฑ. Gelecek dรถneme iliลkin kรผresel bรผyรผme tahminlerinin aลaฤฤฑ yรถnlรผ gรผncellendiฤine iลaret edilen รถzette, ลu deฤerlendirmelere yer verildi:
“Kรผresel gฤฑda gรผvenliฤindeki ticaret yasaklarฤฑ ile artan belirsizlikler, emtia fiyatlarฤฑndaki yรผksek seyir, temel gฤฑda ve enerji baลta olmak รผzere bazฤฑ sektรถrlerdeki arz kฤฑsฤฑtlarฤฑnฤฑn sรผrmesi ve taลฤฑmacฤฑlฤฑk maliyetlerindeki yรผksek seviye uluslararasฤฑ รถlรงekte รผretici ve tรผketici fiyatlarฤฑnฤฑn artmasฤฑna yol aรงmaktadฤฑr. Yรผksek kรผresel enflasyonun, enflasyon beklentileri ve uluslararasฤฑ finansal piyasalar รผzerindeki etkileri yakฤฑndan izlenmektedir. Bununla birlikte geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑ, artan enerji fiyatlarฤฑ ve arz-talep uyumsuzluฤuna baฤlฤฑ olarak enflasyonda gรถrรผlen yรผkseliลin beklenenden uzun sรผrebileceฤini vurgulamaktadฤฑrlar. Bu รงerรงevede, รผlkeler arasฤฑnda farklฤฑlaลan iktisadi gรถrรผnรผme baฤlฤฑ olarak geliลmiล รผlke merkez bankalarฤฑnฤฑn para politikasฤฑ adฤฑm ve iletiลimlerinde ayrฤฑลma artmaktadฤฑr. Finansal piyasalarda artan belirsizliklere yรถnelik merkez bankalarฤฑ tarafฤฑndan geliลtirilen yeni destekleyici uygulama ve araรงlarla รงรถzรผm รผretme gayretlerinin arttฤฑฤฤฑ gรถzlenmektedir.”
– “Risklerin Tรผrkiye’ye yรถnelik portfรถy akฤฑmlarฤฑna etkisi sฤฑnฤฑrlฤฑ kalmaya devam edecek”
รzette, geliลmekte olan รผlkelere yรถnelen portfรถy akฤฑmlarฤฑnda kรผresel risk iลtahฤฑna paralel, haziranda hem borรงlanma senetlerinden hem de hisse senedi piyasalarฤฑndan รงฤฑkฤฑลlarฤฑn devam ettiฤi bildirildi.
Geliลmiล รผlkelerin uzun vadeli tahvil faizlerindeki oynaklฤฑk ve kรผresel finansal koลullarฤฑn seyrinin, geliลmekte olan รผlkelere yรถnelen portfรถy akฤฑmlarฤฑna iliลkin riskleri canlฤฑ tuttuฤu aktarฤฑlan รถzette, “Sรถz konusu risklerin Tรผrkiye’ye yรถnelik portfรถy akฤฑmlarฤฑ kanalฤฑyla yaratabileceฤi etkilerin, yurt dฤฑลฤฑ yerleลiklerin portfรถy pozisyonlanmalarฤฑndaki mevcut seviyeler dikkate alฤฑndฤฑฤฤฑnda daha sฤฑnฤฑrlฤฑ kalmaya devam edebileceฤi deฤerlendirilmektedir.” ifadesi kullanฤฑldฤฑ.
รzette, enflasyonda gรถzlenen yรผkseliลte; jeopolitik geliลmelerin yol aรงtฤฑฤฤฑ enerji maliyeti artฤฑลlarฤฑ, ekonomik temellerden uzak fiyatlama oluลumlarฤฑnฤฑn geรงici etkileri, kรผresel enerji, gฤฑda ve tarฤฑmsal emtia fiyatlarฤฑndaki artฤฑลlarฤฑn oluลturduฤu gรผรงlรผ negatif arz ลoklarฤฑnฤฑn etkili olmaya devam ettiฤi vurgulanarak, ลu deฤerlendirmelere yer verildi:
“Jeopolitik geliลmeler neticesinde enerji ve tarฤฑm รผrรผnleri baลta olmak รผzere, emtia fiyatlarฤฑnda gรถzlenen yรผksek seviyeler, tedarik zincirlerinde sรผregelen aksaklฤฑklar ve yurt iรงi enerji maliyetlerindeki artฤฑลlar รผretici fiyatlarฤฑnฤฑ etkilemeye devam etmektedir. Ana sanayi gruplarฤฑna gรถre incelendiฤinde, yฤฑllฤฑk enflasyon ara mallarฤฑnda yataya yakฤฑn seyrederken enerji baลta olmak รผzere diฤer alt gruplarda artmฤฑลtฤฑr. Enerji รผretici fiyatlarฤฑ aylฤฑk bazda yรผzde 27,65 artarken, รถzellikle doฤal gaz fiyatlarฤฑndaki yรผkseliล belirgin olmuลtur. ฤฐktisadi faaliyet ilk รงeyrekte gรผรงlรผ seyrini sรผrdรผrmรผลtรผr. รretim yรถnรผnden deฤerlendirildiฤinde, ilk รงeyrekte yฤฑllฤฑk bรผyรผmenin temel belirleyicileri hizmetler ve sanayi sektรถrรผ olurken inลaat sektรถrรผ bรผyรผmeyi sฤฑnฤฑrlamฤฑลtฤฑr. Harcama yรถnรผnden bakฤฑldฤฑฤฤฑnda yฤฑllฤฑk bรผyรผmenin temel sรผrรผkleyicisi รถzel tรผketim รถncรผlรผฤรผnde nihai yurt iรง talep olurken, net ihracatฤฑn yฤฑllฤฑk bรผyรผmeye katkฤฑsฤฑ 3,5 puan olmuลtur. Yatฤฑrฤฑmlarฤฑn alt kalemlerinden makine-teรงhizat yatฤฑrฤฑmlarฤฑ ise yฤฑllฤฑk bazdaki artฤฑล eฤilimini sรผrdรผrmรผลtรผr. Nitekim yฤฑlฤฑn ilk รงeyreฤi itibarฤฑyla makine-teรงhizat yatฤฑrฤฑmlarฤฑ ile net ihracatฤฑn milli gelir iรงindeki payฤฑ son 10 yฤฑlฤฑn en yรผksek seviyesine ulaลmฤฑลtฤฑr.”
– “Cari iลlemler dengesinin sรผrdรผrรผlebilir seviyelerde kalฤฑcฤฑ hale gelmesi รถnemli”
รzette, kapasite kullanฤฑm seviyeleri ve diฤer รถncรผ gรถstergelerin, yฤฑlฤฑn baลฤฑndaki gรผรงlรผ bรผyรผmenin dฤฑล talebin de olumlu etkisiyle ikinci รงeyrekte sรผrdรผฤรผne iลaret ettiฤi belirtilerek, imalat sanayi firmalarฤฑnฤฑn gelecek 12 aylฤฑk dรถneme iliลkin yatฤฑrฤฑm eฤilimlerinin de yรผksek seyrettiฤi kaydedildi.
Firmalarฤฑn kayฤฑtlฤฑ iรง ve dฤฑล piyasa sipariลleri ile geleceฤe yรถnelik sipariล beklentilerine bakฤฑldฤฑฤฤฑnda, yฤฑlฤฑn ikinci รงeyreฤinde dฤฑล talebin destekleyici seyrini sรผrdรผrdรผฤรผne iลaret edilen รถzette, kartla yapฤฑlan harcamalarฤฑn da nisan-mayฤฑs dรถneminde yurt iรงi talepte toparlanma eฤilimini teyit ettiฤi bildirildi.
รzette, iล gรผcรผ piyasasฤฑndaki geliลmelerin, iktisadi faaliyetle uyumlu bir gรถrรผnรผm sergilediฤine de deฤinilerek, “Anket gรถstergeleri ve yรผksek frekanslฤฑ veriler, istihdamdaki artฤฑล eฤiliminin korunduฤuna iลaret etmektedir.” denildi.
Son dรถnemde enerji ithalatฤฑndaki kuvvetli seyrin cari iลlemler dengesini etkilemeye devam ettiฤi belirtilen รถzette, ลunlar kaydedildi:
“Cari iลlemler dengesi nisanda 2,7 milyar dolar aรงฤฑk verirken, yฤฑllฤฑklandฤฑrฤฑlmฤฑล cari aรงฤฑk 1,2 milyar dolar artฤฑลla 25,7 milyar dolara yรผkseldi. Geรงici dฤฑล ticaret verileri mayฤฑsta ihracatฤฑn gรผcรผnรผ koruduฤuna, ithalatฤฑn ise enerji fiyatlarฤฑ kaynaklฤฑ olarak yรผksek seyretmeyi sรผrdรผrdรผฤรผne iลaret etti. รte yandan, ihracatรงฤฑ firmalarฤฑn dinamik kapasitesi ve pazar รงeลitlendirme esnekliฤi sayesind, diฤer รผlkelere yapฤฑlan ihracattaki artฤฑลla sฤฑcak รงatฤฑลma nedeniyle gรถzlenen kฤฑsa dรถnemli bรถlgesel kayฤฑplarฤฑn telafi edildiฤi ve bรถlgesel ihracatฤฑn รงatฤฑลma รถncesi dรถnemdeki seviyesinin รผzerine รงฤฑktฤฑฤฤฑ gรถzlenmektedir. Dฤฑล ticaret aรงฤฑฤฤฑnda enerji baลta olmak รผzere emtia fiyatlarฤฑndaki artฤฑล kaynaklฤฑ gรถzlenen yรผkseliลe karลฤฑn hizmet gelirlerinde sรผregelen artฤฑล eฤilimi cari iลlemler dengesini desteklemeye devam etmektedir. Bรผyรผmenin kompozisyonunda sรผrdรผrรผlebilir bileลenlerin payฤฑ artarken, cari iลlemler dengesinde turizm kaynaklฤฑ iyileลmelerin yanฤฑnda enerji fiyatlarฤฑndan kaynaklanan riskler devam etmektedir. Cari iลlemler dengesinin sรผrdรผrรผlebilir seviyelerde kalฤฑcฤฑ hale gelmesi, fiyat istikrarฤฑ iรงin รถnem arz etmektedir.”
– “Liralaลma odaklฤฑ bir yaklaลฤฑm sergilenmeye devam edilecek”
PPK Toplantฤฑ รzeti’nde, para politikasฤฑ duruลunun; enflasyon gรถrรผnรผmรผne yรถnelik risklerin kaynaฤฤฑna, kalฤฑcฤฑlฤฑฤฤฑna ve para politikasฤฑ ile ne รถlรงรผde kontrol altฤฑna alฤฑnabileceฤine dair deฤerlendirmeler dikkate alฤฑnarak, temkinli bir yaklaลฤฑmla sรผrdรผrรผlebilir fiyat istikrarฤฑ hedefine ulaลฤฑlmasฤฑ odaฤฤฑnda belirleneceฤi vurgulandฤฑ.
Para politikasฤฑnda sรผrdรผrรผlebilir fiyat istikrarฤฑ hedefi doฤrultusunda finansal istikrara yรถnelik riskleri de gรถzeten liralaลma odaklฤฑ bir yaklaลฤฑmฤฑn sergilenmeye devam edileceฤi aktarฤฑlan รถzette, “Kredilerin bรผyรผme hฤฑzฤฑ ve eriลilen finansman kaynaklarฤฑnฤฑn amacฤฑna uygun ลekilde iktisadi faaliyet ile buluลmasฤฑ yakฤฑndan takip edilmektedir. Kurul, gรผรงlendirdiฤi makroihtiyati politika setini kararlฤฑlฤฑkla uygulayarak gerekmesi durumunda ilave tedbirleri uygulamaya alacaktฤฑr. Kurul, sรผrdรผrรผlebilir fiyat istikrarฤฑ ve finansal istikrarฤฑn gรผรงlendirilmesi iรงin atฤฑlan ve kararlฤฑlฤฑkla uygulanan adฤฑmlar ile birlikte kรผresel barฤฑล ortamฤฑnฤฑn yeniden tesis edilmesi ve enflasyonda baz etkilerinin de ortadan kalkmasฤฑyla dezenflasyonist sรผrecin baลlayacaฤฤฑnฤฑ รถngรถrmektedir. Bu รงerรงevede Kurul, politika faizinin sabit tutulmasฤฑna karar vermiลtir.” deฤerlendirmeleri yapฤฑldฤฑ.
รzette, fiyat istikrarฤฑnฤฑn sรผrdรผrรผlebilir bir ลekilde kurumsallaลmasฤฑ amacฤฑyla TCMB’nin tรผm politika araรงlarฤฑnda kalฤฑcฤฑ ve gรผรงlendirilmiล liralaลmayฤฑ teลvik eden geniล kapsamlฤฑ bir politika รงerรงevesi gรถzden geรงirme sรผrecinin devam ettiฤi belirtilerek, ลรถyle devam edildi:
“Bu sรผreรงte politika araรงlarฤฑnฤฑn Tรผrk lirasฤฑ mevduat geliลiminin desteklenmesi, APฤฐ fonlamasฤฑnฤฑn teminat yapฤฑsฤฑnda Tรผrk lirasฤฑ cinsi varlฤฑklarฤฑn artฤฑrฤฑlmasฤฑ, para takasฤฑ (swap) miktarฤฑnฤฑn kademeli ลekilde azaltฤฑlmasฤฑ ve dรถviz rezervlerinin gรผรงlendirilmesi istikametinde geliลtirilmesine odaklanฤฑlacaktฤฑr. Deฤerlendirme sรผreรงleri tamamlanan teminat ve likidite politika adฤฑmlarฤฑ para politikasฤฑ aktarฤฑm mekanizmasฤฑnฤฑn etkinliฤinin gรผรงlendirilmesi iรงin kullanฤฑlmaya devam edilecektir. Bu kapsamda atฤฑlan adฤฑmlar sonrasฤฑnda uzun vadeli sabit getirili ve Tรผrk lirasฤฑ cinsi menkul kฤฑymet faizlerinin politika faizine yakฤฑnsadฤฑฤฤฑ ve getiri eฤrisinin para politikasฤฑnฤฑn etkinliฤini artฤฑracak ลekilde bรผtรผn vadelerde aลaฤฤฑ kaydฤฑฤฤฑ izlenmektedir. Benzer ลekilde, Kurul, hedefli alanlarda verimlilik kazanฤฑmlarฤฑ saฤlayan kredilerin finansman maliyetlerinin parasal aktarฤฑm mekanizmasฤฑnฤฑn etkinliฤini artฤฑracak yรถnde geliลiminin รถnemli olduฤunu deฤerlendirmektedir. Bu รงerรงevede, Tรผrk lirasฤฑ likiditesinde ve daฤฤฑlฤฑmฤฑnda yaลanan geliลmelerin mevduat ve kredi fiyatlamalarฤฑ รผzerindeki etkileri, dรถviz kurundaki geliลmelerin enflasyon รผzerindeki etkileri, kur korumalฤฑ mevduat รผrรผnlerine yรถnelik geliลmelerin ters para ikamesi, dรถviz piyasalarฤฑnฤฑn derinliฤi ve istikrarฤฑ ve fiyat istikrarฤฑ รผzerindeki etkileri analiz edilmekte ve gerekli politika tedbirleri oluลturulmaya devam edilmektedir.”
– “Kararlar ลeffaf, รถngรถrรผlebilir ve veri odaklฤฑ bir รงerรงevede alฤฑnmaya devam edilecek”
รzette, TCMB’nin, fiyat istikrarฤฑ temel amacฤฑ doฤrultusunda enflasyonda kalฤฑcฤฑ dรผลรผลe iลaret eden gรผรงlรผ gรถstergeler oluลana ve orta vadeli yรผzde 5 hedefine ulaลฤฑncaya kadar elindeki tรผm araรงlarฤฑ liralaลma stratejisi รงerรงevesinde kararlฤฑlฤฑkla kullanmaya devam edeceฤi bildirildi.
Fiyatlar genel dรผzeyinde saฤlanacak istikrarฤฑn, รผlke risk primlerindeki dรผลรผล, ters para ikamesinin ve dรถviz rezervlerindeki artฤฑล eฤiliminin sรผrmesi ve finansman maliyetlerinin kalฤฑcฤฑ olarak gerilemesi yoluyla makroekonomik istikrarฤฑ ve finansal istikrarฤฑ olumlu etkileyeceฤi belirtilen รถzette, “Bรถylelikle yatฤฑrฤฑm, รผretim ve istihdam artฤฑลฤฑnฤฑn saฤlฤฑklฤฑ ve sรผrdรผrรผlebilir bir ลekilde devamฤฑ iรงin uygun zemin oluลacaktฤฑr.” denildi.
รzette, Kurul’un, fiyat istikrarฤฑnฤฑn saฤlanmasฤฑ iรงin gรผรงlรผ bir politika koordinasyonuyla tรผm paydaลlarฤฑ iรงeren bรผtรผncรผl bir makro politika bileลimi oluลturulmasฤฑnฤฑ desteklediฤi, kararlarฤฑnฤฑ ลeffaf, รถngรถrรผlebilir ve veri odaklฤฑ bir รงerรงevede almaya devam edeceฤi vurgulandฤฑ.
ย
