Sermaye Piyasasฤฑ Kurulu’nun tasfiye kararฤฑ aldฤฑฤฤฑ 131 fon arasฤฑnda en bรผyรผk portfรถye sahip olan Tera Portfรถy’รผn fonlarฤฑndaki Hazine tahvilleri satฤฑลa รงฤฑkarฤฑlฤฑyor. SPK‘ya yakฤฑn kaynaklardan edinilen bilgiye gรถre satฤฑลlarฤฑn gรถsterge tahvil faizlerini yukarฤฑ รงekmemesi iรงin alฤฑcฤฑ taraf Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ ve kamu bankalarฤฑ olacak. Tera Portfรถy’รผn 12 fonundan 5’inde toplam 23,5 milyar lira bรผyรผklรผฤรผnde devlet kaฤฤฑdฤฑ bulunuyor.
Tera Portfรถy’รผn hangi fonlarฤฑnda devlet tahvili var
Tera Portfรถy’รผn 12 fonu รผzerinden yapฤฑlan hesaplamaya gรถre Hazine kaฤฤฑdฤฑ taลฤฑyan fon sayฤฑsฤฑ 5. Bu fonlarฤฑn toplam bรผyรผklรผฤรผ, Tera Portfรถy’รผn 508 milyar 884 milyon 955 bin 663 lira seviyesindeki 12 fonluk portfรถyรผnรผn yรผzde 5’ine karลฤฑlฤฑk geliyor. Tera Portfรถy’รผn fonlarฤฑ 16 Eylรผl tarihinde iลleme kapatฤฑlmฤฑลtฤฑ.
En yรผksek tahvil aฤฤฑrlฤฑฤฤฑna sahip fon, portfรถyรผnรผn yรผzde 30,4’รผnรผ Hazine tahvillerine ayฤฑran TLV Tera Portfรถy Para Piyasasฤฑ Katฤฑlฤฑm Fonu. Fonun bรผyรผklรผฤรผ 3,63 milyar lira olup, iรงindeki devlet tahvilleri 1,1 milyar lira seviyesinde bulunuyor. Yรผzde 25,07 oranla ikinci sฤฑrada yer alan TRJ Tera Portfรถy Birinci Borรงlanma Araรงlarฤฑ Fonu’nun bรผyรผklรผฤรผ 1,86 milyar lira, tahvil tutarฤฑ ise 467,2 milyon lira.
Tera Portfรถy’รผn en bรผyรผk ikinci fonu olan TP2 Tera Portfรถy Para Piyasasฤฑ Fonu’nda devlet tahvili oranฤฑ yรผzde 9,76 dรผzeyinde kalsa da fonun 224,4 milyar liralฤฑk bรผyรผklรผฤรผ nedeniyle tahvil tutarฤฑ 21,9 milyar liraya ulaลฤฑyor. Bu rakam, satฤฑลa รงฤฑkarฤฑlacak toplam 23,5 milyar liralฤฑk devlet kaฤฤฑdฤฑnฤฑn bรผyรผk bรถlรผmรผnรผ oluลturuyor.
| Fon | Devlet Tahvili Oranฤฑ | Fon Bรผyรผklรผฤรผ | Tahvil Tutarฤฑ |
|---|---|---|---|
| TP2 Tera Portfรถy Para Piyasasฤฑ Fonu | %9,76 | 224,4 milyar TL | 21,9 milyar TL |
| TLV Tera Portfรถy Para Piyasasฤฑ Katฤฑlฤฑm Fonu | %30,4 | 3,63 milyar TL | 1,1 milyar TL |
| TRJ Tera Portfรถy Birinci Borรงlanma Araรงlarฤฑ Fonu | %25,07 | 1,86 milyar TL | 467,2 milyon TL |
| TMM Tera Portfรถy ฤฐkinci Serbest (Dรถviz) Fonu | %1,22 | 1,21 milyar TL | 14,7 milyon TL |
| TMV Tera Portfรถy Algoritmik Stratejiler Serbest Fon | %0,2 | 5,15 milyar TL | 10,3 milyon TL |
Tasfiye sรผreci ve ฤฐล Bankasฤฑ’nฤฑn rolรผ
Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn da katฤฑldฤฑฤฤฑ toplantฤฑlarda alฤฑnan kararlarฤฑn ardฤฑndan SPK, Tera Portfรถy fonlarฤฑnฤฑ tasfiye etmekle gรถrevlendirdiฤi ฤฐล Bankasฤฑ’na Hazine tahvil ve bonolarฤฑnฤฑ piyasada eritmek iรงin yeterli iลlem limiti ve satฤฑล kanalฤฑ bulunup bulunmadฤฑฤฤฑnฤฑ sordu. SPK kaynaklarฤฑ, ฤฐล Bankasฤฑ’nฤฑn mevcut limit ve kanallarฤฑnฤฑn bu iลlemi sรผrdรผrmek iรงin yeterli olduฤunu belirtti ve satฤฑล sรผrecinin en kฤฑsa sรผrede baลlayabileceฤini vurguladฤฑ.
Piyasa uzmanlarฤฑ, tasfiye sรผrecinde ilk adฤฑmฤฑn en rahat satฤฑlabilecek ve alฤฑcฤฑ bulabilecek kฤฑymetler รผzerinden baลlatฤฑlmasฤฑnฤฑ mantฤฑklฤฑ buldu. SPK’nฤฑn tasfiye kararฤฑ aldฤฑฤฤฑ diฤer portfรถy yรถnetim ลirketlerinin fonlarฤฑnda da devlet tahvili bulunuyor; para piyasasฤฑ fonlarฤฑ iรงin yasal olarak yรผzde 10 oranฤฑnda devlet tahvili tutma zorunluluฤu mevcut. Hesaplamalara gรถre tasfiye kararฤฑ alฤฑnan 6 portfรถy yรถnetim ลirketinin para piyasasฤฑ fonlarฤฑndaki devlet tahvili bรผyรผklรผฤรผ 6,4 milyar lira seviyesinde, bu rakam Tera Portfรถy’deki tutarฤฑn oldukรงa altฤฑnda kalฤฑyor.
Uzmanlar, likidite krizi รถncesinde temerrรผde dรผลen Pusula Portfรถy’รผn iki para piyasasฤฑ fonunda devlet tahvili oranฤฑnฤฑn yasal sฤฑnฤฑrฤฑn รงok altฤฑnda olduฤuna dikkat รงekti ve รงฤฑkฤฑล taleplerini karลฤฑlamak amacฤฑyla bu tahvillerin temerrรผtten รถnce satฤฑlmฤฑล olabileceฤini deฤerlendirdi.
Borsa ฤฐstanbul’da fon etkisiyle sert dรผลรผล
Yatฤฑrฤฑm fonu krizinin borsadaki etkileri sรผrรผyor. Dรผn Borsa ฤฐstanbul’da spor endeksi dฤฑลฤฑnda negatif bir seyir yaลanฤฑrken 60’ฤฑn รผzerinde hisse taban gรถrdรผ; tasfiye kararฤฑ verilen fonlarฤฑn portfรถylerinde yoฤun bulunan bazฤฑ hisseler 10’uncu tabanฤฑnฤฑ kaydetti. BฤฐST100 endeksi gรผn iรงinde yรผzde 3’e, bankacฤฑlฤฑk endeksi ise yรผzde 5’e yakฤฑn dรผลรผล yaลadฤฑ.
Kapanฤฑลa doฤru Tรผrkiye Varlฤฑk Fonu’nun kamu aracฤฑ kuruluลlarฤฑ รผzerinden yaptฤฑฤฤฑ alฤฑmlarla dรผลรผล hฤฑzฤฑ azaltฤฑlmaya รงalฤฑลฤฑldฤฑ; buna karลฤฑn BฤฐST100 endeksi gรผn iรงinde 11 bin 926,04 puanla 6 Ocak’tan bu yana en dรผลรผk seviyesini gรถrdรผ. BฤฐST100 endeksi aylฤฑk bazda yรผzde 16’nฤฑn, tรผm hisseleri kapsayan BฤฐSTTรM endeksi ise yรผzde 21’in รผzerinde kayฤฑp yaลadฤฑ. 2008 krizinin ekim ayฤฑnda BฤฐST100 endeksi yรผzde 22,8, BฤฐSTTรM endeksi yรผzde 22,5 gerilemiลti; bu yฤฑlฤฑn ekim ayฤฑnda 2008 sonrasฤฑnฤฑn en sert aylฤฑk kaybฤฑ gerรงekleลti.
Kredili iลlem yapan mรผลterilerin teminat tamamlayamamasฤฑ nedeniyle aracฤฑ kurumlarda รถzkaynak sฤฑkฤฑntฤฑsฤฑ baล gรถsterdi. Aracฤฑ kurumlarฤฑn Takasbank’a yoฤun talebi nedeniyle yรผzde 40 politika faizinin รผst sฤฑnฤฑrฤฑndan bile talepler karลฤฑlanamadฤฑ ve 25 milyar liraya varan aรงฤฑk oluลtu. Uzmanlar, 6 ila 10 taban gรถrรผlmesinin รถnceden รถngรถrรผlmediฤini ve รถzkaynak sฤฑkฤฑntฤฑlarฤฑnฤฑn satฤฑลlarฤฑ sertleลtirdiฤini belirtti. Bugรผnden itibaren Borsa ฤฐstanbul’da endeks deฤiลiklikleri devreye girecek; yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑnda yoฤun bulunan ลirketler BฤฐST100 ve BฤฐST30’dan รงฤฑkarak BฤฐSTTรMY endeksine geรงecek.
Soruลturma ve TMSF devirleri
Fon soruลturmasฤฑ kapsamฤฑnda geliลmeler hฤฑzla sรผrรผyor. 2022 yฤฑlฤฑndan 2026 Mayฤฑs ayฤฑna kadar SPK Baลkanlฤฑฤฤฑ gรถrevini yรผrรผten, halen Kamu Gรถzetimi Kurumu Baลkanฤฑ olan ฤฐbrahim รmer Gรถnรผl ifadeye รงaฤฤฑrฤฑldฤฑ. Adli kaynaklara gรถre Gรถnรผl, ฤฐstanbul Cumhuriyet Baลsavcฤฑlฤฑฤฤฑ Aklama Suรงlarฤฑ Soruลturma Bรผrosu’nun yรผrรผttรผฤรผ soruลturma kapsamฤฑnda ลรผpheli sฤฑfatฤฑyla dinlendi.
Bankacฤฑlฤฑk Dรผzenleme ve Denetleme Kurumu akลam saatlerinde yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamayla Tera Yatฤฑrฤฑm Bankasฤฑ, Destek Yatฤฑrฤฑm Bankasฤฑ, Hedef Yatฤฑrฤฑm Bankasฤฑ, Destek Finans Faktoring ve Tera Finans Faktoring’in yรถnetimlerinin Tasarruf Mevduatฤฑ Sigorta Fonu’na devredildiฤini duyurdu. Devredilen รผรง bankanฤฑn bankacฤฑlฤฑk sektรถrรผnรผn toplam aktifleri iรงindeki payฤฑ yรผzde 0,22 seviyesinde kalฤฑrken, iki faktoring ลirketinin sektรถr aktifleri iรงindeki payฤฑ yรผzde 1,45 olarak kaydedildi.
Fonlardaki Hazine tahvillerini kim satฤฑn alacak?
SPK’ya yakฤฑn kaynaklara gรถre satฤฑลlar, gรถsterge tahvil faizlerinin yรผkselmesini รถnlemek amacฤฑyla Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ ve kamu bankalarฤฑ tarafฤฑndan gerรงekleลtirilecek.
Tera Portfรถy’รผn tasfiyesini hangi kurum yรผrรผtรผyor?
SPK, tasfiye iรงin ฤฐล Bankasฤฑ’nฤฑ gรถrevlendirdi; ฤฐล Bankasฤฑ’nฤฑn Hazine kaฤฤฑtlarฤฑnฤฑ piyasada eritmek iรงin yeterli iลlem limiti ve satฤฑล kanalฤฑna sahip olduฤu belirtildi.
