Yฤฑldฤฑz Holding Yรถnetim Kurulu Baลkanlฤฑฤฤฑ gรถrevini dayฤฑsฤฑ Murat รlker’den devralan Ali รlker, “Amerika’da alฤฑลveriล trafiฤi dรผลรผyor. 400’e yakฤฑn maฤazayฤฑ pandemide kapattฤฑk. Yaklaลฤฑk 1.000 kiลiyi iลten รงฤฑkardฤฑk” dedi.
Ali รlker, grubun ana รผssรผnรผn Tรผrkiye olduฤunu, burada yatฤฑrฤฑma devam edeceklerini sรถyledi.
รlker ile grubun bรผyรผme stratejisini, yeniden yapฤฑlandฤฑrฤฑlan borรงlarฤฑ, yurtdฤฑลฤฑ yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑ Sabah gazetesinden Feride Cem’e anlattฤฑ.
Geรงen yฤฑl baลkanlฤฑk koltuฤuna oturdunuz, ardฤฑndan pandemi patlak verdi, nasฤฑl geรงti bu sรผreรง?
รnรผmรผzde bรผyรผk bir belirsizlik vardฤฑ ama 6 ayda pandemiyle yaลamayฤฑ da รถฤrendik. Hatta pandemide evlerde tรผketim, รถzellikle atฤฑลtฤฑrmalฤฑk satฤฑลlarฤฑmฤฑz arttฤฑ. 2019’a gรถre yรผzde 22 bรผyรผyerek, 75 milyar TL ciro elde ettik. Bu yฤฑlฤฑn ilk รงeyreฤinde de ciroda hedeflediฤimiz gibi รงift haneli bรผyรผdรผk. 1.25 milyar TL ihracat yaptฤฑk. Geรงen yฤฑlฤฑn aynฤฑ dรถnemine gรถre TL bazฤฑnda yรผzde 15 bรผyรผdรผk. Bu yฤฑl da รงift haneli bรผyรผme hedefliyoruz.
2021’DE BEล BฤฐN KฤฐลฤฐYE ฤฐSTฤฐHDAM
Peki ya istihdam?
130’u aลkฤฑn รผlkede, 65 bin รงalฤฑลanฤฑmฤฑz var. รalฤฑลanlarฤฑmฤฑzฤฑn 53 bini Tรผrkiye’de, 12 bini yurtdฤฑลฤฑnda. 2020’de pandemiye raฤmen 6 bin kiลi Tรผrkiye’de, 1.500 kiลi yurtdฤฑลฤฑnda olmak รผzere toplamda 7.500 yeni istihdam saฤladฤฑk. Bu sene yeni istihdamฤฑn 5 bin civarฤฑnda olacaฤฤฑnฤฑ รถngรถrรผyoruz.
Yatฤฑrฤฑm yapacaฤฤฑnฤฑz yeni bir รผlke var mฤฑ?
12 farklฤฑ รผlkede, 21 fabrikamฤฑz var. Kendimizi global bir Tรผrk ลirketi olarak tarif ediyoruz. Gรผneydoฤu Asya’yฤฑ dรผลรผnรผyoruz. Malezya, Endonezya veya Filipinler’de ลansฤฑmฤฑz olabilir. Yine Bangladeล bรผyรผk bir nรผfusu olan bir รผlke. Afrika’nฤฑn doฤusuna bakฤฑyoruz. Olmadฤฑฤฤฑmฤฑz tek bรถlge Gรผney Amerika.
รretim ve istihdamฤฑnฤฑzฤฑn aฤฤฑrlฤฑklฤฑ olarak Tรผrkiye’de ama yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑzฤฑ yurtdฤฑลฤฑna yapฤฑyorsunuzโฆ
Bu eleลtiriler tamamฤฑyla haksฤฑz. Zaten yatฤฑrฤฑm ve istihdam rakamlarฤฑmฤฑza baktฤฑฤฤฑmฤฑzda bunu net olarak gรถrรผyoruz. Bunun haricinde en bรผyรผk iลimiz ฤฐngiltere’de. Orada fabrikalarฤฑmฤฑz olmakla beraber bizim ana รผssรผmรผz Tรผrkiye.
PARA GรTรRMEDฤฐK GETฤฐRDฤฐK
Yurtdฤฑลฤฑna para gรถtรผrdรผฤรผnรผz iddialarฤฑ iรงin ne diyeceksiniz?
Japonya’daki distribรผtรถrรผmรผz Kataoka’nฤฑn iลlerini 70 milyon dolara devralarak, รผlkedeki ticaretimizi 500 milyon dolara yaklaลtฤฑrdฤฑk. Kรขrlฤฑ bir iล haline geldi. Bu iลi Koreli bir fona 1 milyar 330 milyon dolara devrettik. Komisyonlar, vergiler falan dรผลtรผkten ve GODIVA’nฤฑn borรงlarฤฑnฤฑ da รถdedikten sonra 800-900 milyon dolar bir para kaldฤฑ. Banka borรงlarฤฑnฤฑ da kapattฤฑk. Dolayฤฑsฤฑyla Yฤฑldฤฑz Holding’den Tรผrkiye’den giden bir para ancak bankalarฤฑn sendikasyona iลtirak ettikleri para kadardฤฑr. Biz buradan parayฤฑ hiรงbir ลekilde transfer etmedik. Aksine bankalarla yaptฤฑฤฤฑmฤฑz sendikasyon neticesinde GODIVA’nฤฑn Japonya ayaฤฤฑndaki haklarฤฑ devrederek, 800 milyon dolar Tรผrkiye’ye sฤฑcak para giriลi saฤladฤฑk. United Biscuits’te de benzer bir yapฤฑ var.
Yurtdฤฑลฤฑnda evlerinizin olduฤu vs. sรถyleniyorโฆ
Bizim yurtdฤฑลฤฑnda bir yerlerde baลka bir evimiz yok. Gittiฤimizde otellerde kalฤฑyoruz. Murat Bey’in evi varmฤฑล Londra’da ama kendisinin bundan haberi yok. Tรผrkiye pasaportu dฤฑลฤฑnda pasaportum yok.
Ama Pladis’in merkezi Londra’daโฆ
Tรผm atฤฑลtฤฑrmalฤฑk รผrรผnlerimizi Pladis รงatฤฑsฤฑ altฤฑnda topladฤฑk. Pladis’in merkezi Londra’da. Zaman zaman bazฤฑ arkadaลlarla ziyaret ediyoruz, ‘Aaa, Londra semalarฤฑnda Tรผrk bayraฤฤฑ mฤฑ var?’ diyorlar. Orasฤฑ bizim iรงin ฤฐngiltere’de bir Tรผrk topraฤฤฑ gibi. Uluslararasฤฑ pazarlarda McVitie’s, GODIVA, Jacobs gibi yabancฤฑ markalara sahip olmak bize bazฤฑ รผlke ve coฤrafyalara giriล kolaylฤฑฤฤฑ saฤlฤฑyor. Pladis’in merkezi Londra olmakla beraber yรผzde 100’รผ Yฤฑldฤฑz Holding’in.
BANKALARA 3.6 MฤฐLYAR $ รDEDฤฐK
Borรง yapฤฑlandฤฑrmasฤฑnda sรผreรง nasฤฑl ilerliyor?
2018’de 6.5 milyar dolarlฤฑk bir finansal rescheduling (yeniden planlama) yaptฤฑk. Biz yapฤฑlandฤฑrma yapmadฤฑk, vadelerimizi gรถzden geรงirdik. Borcun tamamฤฑnฤฑn vadelerini deฤiลtirerek 10 yฤฑllฤฑk bir yapฤฑlandฤฑrmaya gittik. Olaฤanรผstรผ koลullara raฤmen elde ettiฤimiz yurt dฤฑลฤฑ gelirlerle 2018’den bu yana tรผm alacaklฤฑ bankalara toplam 3.6 milyar dolar รถdeme yaptฤฑk. Geรงen yฤฑl haziranda bankalara dedik ki ‘Bu kadar yรผksek bir faizi รถdememiz makul deฤil, piyasa รงok deฤiลti.’ Faiz oranlarฤฑnฤฑ tekrar gรถzden geรงirerek yรผzde 8’e sabitledik. Zaten o gรผne kadar da yรผzde 22 รถdemiลtik. 2.5 milyar dolar grubun รงok rahat taลฤฑyabileceฤi kredi yรผkรผ. Yรผkรผmlรผlรผklerimizi takviminden รถnce yerine getiriyoruz.
BU YAZ EKONOMฤฐ CANLANACAK
Sizin gibi bรผyรผk gruplarฤฑn yapฤฑlandฤฑrma talebi, ekonomi ile ilgili negatif bir durum varmฤฑล hissi yaratฤฑyor aslฤฑndaโฆ
Yani ben geceleri รงok rahat uyuyabiliyorum. Borcumuz varsa da karลฤฑlฤฑฤฤฑ olduฤu iรงin. Murat Bey’in her zaman hayat felsefesidir o. ‘Ben kara kaplฤฑ defter hesabฤฑ yaparฤฑm. Borcum, alacaฤฤฑm, varlฤฑฤฤฑm toplar, รงฤฑkarฤฑr, bรถlerim denk ise rahat ederim’ der. Sฤฑkฤฑntฤฑmฤฑz yok, iลlerimiz de iyi gidiyor.
Bir iลveren olarak sizin iรงin yรผksek faiz ne anlam ifade ediyor?
Yรผksek faiz yeni giriลimlere, yeni yatฤฑrฤฑmlara engeldir. Tรผrkiye รงok daha fazla yatฤฑrฤฑm รงekebilmeli. Dรผnyada รงok fazla sฤฑcak para var, bunu alabilmeliyiz. Bu gรผven ortamฤฑnฤฑn en kฤฑsa vadede tekrar tesis edileceฤini, pandemi efektinin ortadan kalkacaฤฤฑnฤฑ ve bu yaz itibarฤฑyla ekonominin de tekrar canlanacaฤฤฑnฤฑ รผmit ediyorum.
2 MฤฐLYAR TL YATIRIM YAPACAฤIZ
Yatฤฑrฤฑmda pandemide frene bastฤฑnฤฑz mฤฑ?
Geรงen sene 800 milyon TL’si Tรผrkiye’ye toplam 1.1 milyar TL yatฤฑrฤฑm yaptฤฑk. Son beล yฤฑlda Tรผrkiye’deki yatฤฑrฤฑmlarฤฑmฤฑzฤฑn toplamฤฑ 3.8 milyar TL oldu. Globalle beraber bu rakam 6.2 milyara ulaลtฤฑ. 2021’de 1.2 milyarฤฑ Tรผrkiye’de olmak รผzere, toplam 2 milyar TL yatฤฑrฤฑm planlฤฑyoruz.
Ama bir yandan ลirket satฤฑyorsunuzโฆ
Evet, biz imkรขn ve fฤฑrsatlarฤฑ deฤerlendiriyoruz. Ama sattฤฑฤฤฑmฤฑz firmalar yurtdฤฑลฤฑna gitmiyor, fabrikalar taลฤฑnmฤฑyor, hepsi yerinde.
DIลARIDA YAลAMA NฤฐYETฤฐMฤฐZ YOK
Eleลtiriler canฤฑnฤฑzฤฑ sฤฑkฤฑyor mu?
Biz asla ลikรขyet etmeyiz. ฤฐลimize bakarฤฑz, odaฤฤฑmฤฑzฤฑ kaybetmeyiz. Doฤru olanฤฑ yaptฤฑฤฤฑmฤฑz iรงin vicdanฤฑmฤฑz rahat. Dedem Sabri รlker bir gรถรงmen olarak 9 yaลฤฑnda Kฤฑrฤฑm’dan Tรผrkiye’ye geliyor. Servetleri mal varlฤฑklarฤฑ geride kalฤฑyor. ลunu sรถylerdi Sabri Bey, ‘Evladฤฑm, Tรผrkiye Cumhuriyeti sayesinde okudum, bu รผlkeye bizi kabul ettiฤi, vatandaลlฤฑk verdiฤi, okuttuฤu ve iล imkรขnฤฑ fฤฑrsatฤฑ saฤladฤฑฤฤฑ iรงin her zaman borcumuz vardฤฑr, bunu รถdeyeceksiniz. Siz de bunu รถdemekle mรผkellefsiniz!’ Bizi bu รผlkeden kovsalar dahi biz bu รผlkeye hizmet etmeye mecburuz. Bizim dฤฑลarฤฑda yaลamak gibi bir beklentimiz ve niyetimiz yok.
ABD’DE DรKKรN KAPATTIK
GODIVA’da sรผreรง nasฤฑl ilerliyor?
GODIVA’yฤฑ 5 milyar dolar ciro yapan bir ลirket yapma hedefimiz devam ediyor. ลu anda Japonya’yla beraber bu rakam 1 milyar dolar civarฤฑnda. รnemli pazarฤฑmฤฑz Amerika ile bir strateji deฤiลikliฤine gittik.
Nedir bu deฤiลiklik?
Amerika’da alฤฑลveriล trafiฤi dรผลรผyor. 400’e yakฤฑn maฤazayฤฑ pandemide kapattฤฑk. Yaklaลฤฑk 1.000 kiลiyi iลten รงฤฑkardฤฑk. Online pazar satฤฑลฤฑmฤฑz yรผzde 236 bรผyรผdรผ.
DฤฐNLENMEK ฤฐรฤฐN DAฤLARA KAรARIM
Yoฤun bir iล temposunda รงalฤฑลtฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen Ali รlker, “Dinlenmek iรงin daฤlara kaรงarฤฑm. Misal bu hafta sonu Gerede’de daฤฤฑn tepesindeydim, kamp kurduk” dedi.
Bunun gรถrdรผฤรผ dรถrdรผncรผ kriz olduฤunu sรถyleyen 51 yaลฤฑndaki รlker, “Tรผrkiye krizlerle baล edebiliyor, insanฤฑmฤฑz รงok direnรงli. Sosyal dayanฤฑลma yรผksek, herkes birbirinin elinden tutuyor. Bu zor gรผnleri de atlatacaฤฤฑz. ลu dรถnemi de toparlarsak Tรผrkiye’nin รถnรผ aรงฤฑk. Ben bรผyรผk bir risk gรถrmรผyorum” dedi.
