Tรผrk Sanayicileri ve ฤฐลadamlarฤฑ Derneฤi (TรSฤฐAD) Yรถnetim Kurulu Baลkanฤฑ Erol Bilecik, “Bizler her gรผn iล yapmaya รงalฤฑลฤฑrken yurt dฤฑลฤฑ paydaลlarฤฑmฤฑzdan; OHAL koลullarฤฑ devam ettiฤi mรผddetรงe Tรผrkiye’ye gelemeyeceklerini duyuyoruz.” ลeklinde konuลtu.
Bilecik, Maliye Hesap Uzmanlarฤฑ Vakfฤฑ (HUV) tarafฤฑndan dรผzenlenen “Yeni Geliลmeler Iลฤฑฤฤฑnda Tรผrkiye Ekonomisi Paneli”nde, uzmanlarฤฑn da dile getirdiฤi รผzere bรผyรผmeyi son 4-5 yฤฑldฤฑr tรผketim ve kamu harcamalarฤฑnฤฑn sรผrรผklediฤine iลaret ederek, “Yatฤฑrฤฑmlar ve ihracat uzun bir sรผre zayฤฑf seyretti. Nitekim, 2012-2016 dรถneminde ortalama bรผyรผme hฤฑzฤฑmฤฑz yรผzde 5,3’e geriledi. Bu dรถnemde yavaลlamanฤฑn yanฤฑnda bรผyรผmenin kalitesini biraz daha gรถzlemlememiz, biraz daha dikkatli bakmamฤฑz noktasฤฑnda gรถzlemlerimi sizinle paylaลmak isterim. Bรผyรผmenin kalitesi son derece รถnemli.” dedi.
Bilecik, รงรผnkรผ ucuz finansmanฤฑn desteklediฤi iรง taleple bรผyรผme modelinin รงok ciddi finansal riskler biriktirmeye neden olduฤunu dile getirdi.
“Dรถviz cinsinden borcumuz artarken, bankacฤฑlฤฑk sisteminde kredilerin mevduata oranฤฑ yรผzde 120’lere ulaลtฤฑ.” diyen Bilecik, bunun iyi bir haber olmadฤฑฤฤฑnฤฑ, diฤer bir deyiลle artฤฑk mevduatlar kredi bรผyรผmesini yeterince desteklemediฤi iรงin yurt dฤฑลฤฑndan รถnemli รถlรงรผde borรงlanma yapmak zorunda kalฤฑndฤฑฤฤฑnฤฑ ifade etti.
Bilecik, yine bu dรถnemde, kรผresel olumsuzluklarla birlikte, Suriye’deki savaลฤฑn tรผm bรถlgeyi sarstฤฑฤฤฑnฤฑ, kรผresel kriz รถncesi yeลeren ve bรถlge ekonomisine de รถnemli katkฤฑ saฤlayan ticaretin giderek azaldฤฑฤฤฑna dikkati รงekti.
Gรถรง sorunu ve terรถr saldฤฑrฤฑlarฤฑnฤฑn Tรผrkiye ve AB’de รถnemli dalgalanmalara sebep olduฤunu belirten Bilecik, sรถzlerine ลรถyle devam etti:
“Arka arkaya yaลanan seรงimler ve hain darbe giriลimi de haliyle gรผndemimizi ekonomiden uzaklaลtฤฑrdฤฑ. Tรผm bu faktรถrlerin ekonomik yavaลlamada payฤฑ olduฤu aรงฤฑk. Nitekim, turizm ve perakende sektรถrlerimiz hala zorluk iรงerisinde. Gรผneydoฤu Anadolu bรถlgemizde ise iลsizlik oranฤฑ yer yer yรผzde 30’lara ulaลmฤฑล durumda. Tรผm bu geliลmelere raฤmen ekonomimizin ciddi bir krize girmemiล olmasฤฑnฤฑn bir baลarฤฑ olduฤunun da altฤฑnฤฑ รงizmek isterim.”
“Yeni fฤฑrsatlar sunan bir dรถneme giriyoruz”
Erol Bilecik, “ลimdi, รถnรผmรผzde yepyeni bir dรถnem var. Daha gรผรงlรผ ve mรผreffeh bir Tรผrkiye hedefimizi gerรงekleลtirmek iรงin bize yeni fฤฑrsatlar sunan bir dรถneme giriyoruz.” dedi.
Hem Tรผrkiye hem de dรผnyada siyasi yapฤฑlarฤฑn deฤiลtiฤini ve dengelerin yeniden kurulduฤunu aktaran Bilecik, bu yฤฑlฤฑn Avrupa’da adeta seรงimler yฤฑlฤฑ olduฤuna iลaret ederek, Hollanda ve Fransa seรงimlerinde radikallerin baลarฤฑlฤฑ olamamasฤฑnฤฑn, kรผreselleลme ve liberal deฤerler aรงฤฑsฤฑndan yeni bir umut yarattฤฑฤฤฑnฤฑ dile getirdi.
Bilecik, ฤฐngiltere’nin AB’den รงฤฑkma kararฤฑ ile baลlayan AB’nin yeniden yapฤฑlandฤฑrฤฑlmasฤฑ sรผrecinin de yeni ve daha dengeli bir AB modeli iรงin umut verdiฤini kaydetti.
“รlkelerarasฤฑ farklฤฑlฤฑklarฤฑ daha fazla dikkate alacak รงok vitesli/รงok รงemberli bir modelde Tรผrkiye’nin de kendisine yeni bir yer edinmesi ve Avrupa ile daha iyi entegre olmuล bir modele yรถnelmesi artฤฑk mรผmkรผn.” diyen Bilecik, Gรผmrรผk Birliฤinin modernizasyonu mรผzakerelerinin de bu baฤlamda deฤerlendirilerek bir an รถnce baลlatฤฑlmasฤฑnฤฑ รผmit ettiklerinin altฤฑnฤฑ รงizdi.
Bilecik, AB ve Tรผrkiye’nin Gรผmrรผk Birliฤinin gรผncellenmesinin kendi ekonomilerine etkilerini รถlรงen analizler yaptฤฑrdฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatarak sรถzlerine ลรถyle devam etti:
“Burada da gรถrรผlรผyor ki tarฤฑm, hizmetler ve kamu alฤฑmlarฤฑnฤฑ kapsayan ve diฤer รผlkelerle daha fazla STA yapฤฑlan en derin anlaลma senaryosu her iki taraf iรงin de en รงok katma deฤer yaratacak model. Tรผrkiye’nin yaptฤฑฤฤฑ etki analizine gรถre bu en kapsamlฤฑ model hayata geรงtiฤi takdirde GSYฤฐH’mฤฑz yรผzde 1,9 artacak, AB รผlkelerine ihracatฤฑmฤฑz yรผzde 24, toplam ihracatฤฑmฤฑz ise yรผzde 15 oranฤฑnda artฤฑล gรถsterecek, tรผketici fiyatlarฤฑ bile yรผzde 1,5 azalฤฑrken hane halkฤฑ tรผketimi yรผzde 1,6 artacak. Bunun neticesinde ise tรผketici refahฤฑ elbette olumlu etkilenecek. รnรผmรผzde Brexit sรผreci varken bu konu daha da รถnem kazanmฤฑล durumda. AB, ฤฐngiltere ile yeni bir ticaret anlaลmasฤฑ mรผzakere ederken Tรผrkiye’nin รถnceliklerinin de dikkate alฤฑnmasฤฑ ve yฤฑlda 17 milyar dolara varan ticaretimizin aksamamasฤฑ iรงin gerekli รถnlemlerin alฤฑnmasฤฑ gerekiyor.
รte yandan ABD yeni yรถnetimiyle dรผnyada yeni politikalar ve ticari iliลkiler kurmaya รงalฤฑลฤฑyor. Her ne kadar Trans-Pasifik ve Trans-Atlantik ticaret antlaลmalarฤฑ rafa kalkmฤฑล gรถrรผnse de ikili anlaลmalar ve AB ile iliลkiler mutlaka yeni yรถnetimin gรผndeminde kalmaya devam edecek. Tรผrkiye, bu yeni kรผresel dengeler iรงerisinde konumunu gรผรงlendirmeli, ticari iliลkilerini en รผst dรผzeye รงฤฑkarmalฤฑ ve dรผnya ekonomisinden aldฤฑฤฤฑ payฤฑ artฤฑrmalฤฑdฤฑr. Bunun iรงin uluslararasฤฑ alanda itibarฤฑmฤฑzฤฑ ve Tรผrkiye markasฤฑna yรถnelik algฤฑyฤฑ gรผรงlendirmek zorundayฤฑz. Sonuรงta hayatฤฑn her alanฤฑnda olduฤu gibi, iyi ticaret de ancak iyi iliลkiler ile mรผmkรผn. Ne ihracat pazarฤฑmฤฑzฤฑn hemen hemen yarฤฑsฤฑnฤฑ oluลturan AB ile iliลkilerimizi ihmal edebiliriz, ne de dรผnyanฤฑn geliลmekte olan Afrika ve Asya gibi yeni coฤrafyalarฤฑnฤฑ. รรผnkรผ bu bรถlgeler, รงeลitli gelir seviyeleri ve farklฤฑ รผrรผnlere olan talepleri ile รผlkemiz ekonomisi iรงin birbirinin alternatifi deฤil tamamlayฤฑcฤฑsฤฑdฤฑr.”
“Baลarฤฑlฤฑ genรงlerimizin eฤitimlerinden sonra yurt dฤฑลฤฑnda รงalฤฑลmayฤฑ tercih ettiฤini gรถrรผyoruz”
TรSฤฐAD Baลkanฤฑ Bilecik, Tรผrkiye bir yandan yeni dรผnya dรผzeni iรงerisinde yerini saฤlamlaลtฤฑrฤฑrken, diฤer yandan da iรงeride istikrarlฤฑ, รถngรถrรผlebilir ve rekabet gรผcรผ yรผksek bir ekonomi atmosferi yaratmasฤฑ gerektiฤini sรถyledi.
Bugรผn รถzellikle kur etkisiyle yรผzde 12’ye รงฤฑkan enflasyon oranฤฑyla yaลandฤฑฤฤฑnฤฑ vurgulayan Bilecik, yรผksek enflasyonun TL cinsinden finansman imkanlarฤฑnฤฑ kฤฑsฤฑtladฤฑฤฤฑnฤฑ ve yurt dฤฑลฤฑnda geliลmiล รผlkelerde bรผyรผmenin geri dรถnmesiyle dรถviz cinsinden finansman maliyetlerinin de yรผkseldiฤini dile getirdi.
Bilecik, bu koลullarฤฑn iล dรผnyasฤฑnฤฑ zorladฤฑฤฤฑna iลaret ederek, “Bunun yolunun sฤฑkฤฑ bir para politikasฤฑndan geรงtiฤini biliyoruz. Merkez Bankasฤฑnฤฑn kalkฤฑnmayฤฑ ya da bรผyรผmeyi desteklemesi bekleniyorsa, bunu yapmasฤฑnฤฑn yolu piyasaya fazla likidite sunarak fiyatlarฤฑ ลiลirmesi deฤil, tersine fiyat istikrarฤฑnฤฑ saฤlayarak รถngรถrรผlebilirliฤi artฤฑrmasฤฑdฤฑr.” ifadelerini kullandฤฑ.
Dรผzenleyici ve denetleyici kurumlar ekonomide istikrarฤฑn temel taลlarฤฑ olduฤunu belirten Bilecik, bu kurumlarฤฑn faaliyetleri bรผyรผmeyi geรงici olarak artฤฑrmak iรงin birer araรง olarak gรถrรผlmemesi gerektiฤinin altฤฑnฤฑ รงizdi.
Bilecik, katma deฤeri yรผksek, inovasyon ve Ar-Ge ile desteklenen, dijital dรผnya ile entegre bir รผretim modeline ihtiyaรง olduฤuna dikkati รงekerek, ลunlarฤฑ kaydetti:
“Burada, tek tek bunun gereฤi olan reform beklentilerimizden sรถz etmeyeceฤim. Yalnฤฑzca son zamanlarda artan oranda ลahit olduฤumuz bir iki soruna dikkatinizi รงekmek istiyorum. Tรผrkiye’de iล gรผcรผnรผn ortalama eฤitim seviyesi 8 yฤฑl gibi oldukรงa dรผลรผk bir seviyede olsa da, iล dรผnyasฤฑ olarak iyi yetiลmiล ve nitelikli รงalฤฑลanlarฤฑmฤฑzฤฑn da olduฤunu, pek รงok geliลmekte olan รผlkeye kฤฑyasla bu aรงฤฑdan bir takฤฑm รผstรผnlรผklerimizin olduฤunu biliyoruz. Ancak son yฤฑllarda bu nitelikli iล gรผcรผnรผn kaynaฤฤฑ olan baลarฤฑlฤฑ genรงlerimizin รงoฤunlukla eฤitimlerinden sonra Tรผrkiye’ye dรถnmek yerine yurt dฤฑลฤฑnda รงalฤฑลmayฤฑ tercih ettiฤini gรถrรผyoruz. Hatta yรผksek nitelikli รงalฤฑลanlarฤฑmฤฑzฤฑn bir kฤฑsmฤฑ da aileleriyle beraber yurt dฤฑลฤฑnda yaลamayฤฑ tercih etmeye baลladฤฑ. Bu sayฤฑlar รถnemli yรผzdeler teลkil etmese de kalitatif aรงฤฑdan bakฤฑldฤฑฤฤฑnda รถnemli kayฤฑplar olduฤunu sรถyleyebiliriz.”
“TรSฤฐAD olarak รผlkemizin ve ekonomimizin potansiyeline her zaman gรผvendik”
Erol Bilecik, hiรงbir ekonomik kazanฤฑmฤฑn demokraside ilerleme saฤlanmadan kalฤฑcฤฑ ve sรผrdรผrรผlebilir olamayacaฤฤฑnฤฑ bildirdi.
“Hukuk, demokrasi ve รถzgรผrlรผkler toplumu olmadan; katma deฤer ve istihdam yaratmaktan, nitelikli yatฤฑrฤฑm รงekmekten veya etkin giriลimlerin yeลerdiฤi รผlke olmaktan bahsetmemiz ne yazฤฑk ki mรผmkรผn deฤil.” diyen Bilecik, bu alanda yapฤฑlacak her iyileลtirmenin hem yurt iรงinde hem de yurt dฤฑลฤฑnda yatฤฑrฤฑmcฤฑlar tarafฤฑndan olumlu karลฤฑlanacaฤฤฑnฤฑn bir kez daha altฤฑnฤฑ รงizmek istediฤini dile getirdi.
Bilecik, Tรผrkiye’de olaฤan dฤฑลฤฑ olaylar yaลandฤฑฤฤฑ ve ciddi gรผvenlik tehditleri altฤฑnda kalฤฑndฤฑฤฤฑna iลaret ederek, konuลmasฤฑnฤฑ ลรถyle sรผrdรผrdรผ:
“Ancak iล dรผnyasฤฑnฤฑn normalleลme ihtiyacฤฑ aradan geรงen 10 ay iรงerisinde gittikรงe artmฤฑลtฤฑr. Bizler her gรผn iล yapmaya รงalฤฑลฤฑrken yurt dฤฑลฤฑ paydaลlarฤฑmฤฑzdan; OHAL koลullarฤฑ devam ettiฤi mรผddetรงe Tรผrkiye’ye gelemeyeceklerini duyuyoruz. OHAL sona ermeden sรถzleลme imzalamalarฤฑnฤฑn kurum iรงi mevzuatlarฤฑ gereฤi mรผmkรผn olmadฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑmฤฑzฤฑn sayฤฑsฤฑnฤฑn da azฤฑmsanmayacak kadar yรผksek olduฤunu paylaลabilirim. OHAL sรผresince seyahat ve saฤlฤฑk sigortasฤฑ yapamadฤฑklarฤฑ gibi ลikayetlerle de karลฤฑ karลฤฑya kalฤฑyoruz.
รlkemizde OHAL sรผreci devam ettiฤi iรงin tedarik zincirlerimizin gรผvenliฤi dahi sorgulanฤฑr hale gelmiล durumdadฤฑr. Bunlar maalesef uluslararasฤฑ arenadaki algฤฑnฤฑn buradakinden bir miktar farklฤฑ olduฤunu gรถsteriyor. Ekonomide yeni bir dรถneme girecek ve yeni bir atฤฑlฤฑm saฤlayacaฤฤฑmฤฑza inanฤฑyorum. Bunu hep beraber รงok รงalฤฑลฤฑp, dฤฑล dรผnya ile iliลkilerimizi iyileลtirerek, aynฤฑ zamanda iรงeride rekabet gรผcรผmรผzรผ artฤฑrฤฑcฤฑ reformlarฤฑ yapฤฑp รถngรถrรผlebilir bir yatฤฑrฤฑm ortamฤฑ saฤlayarak yapacaฤฤฑz. TรSฤฐAD olarak รผlkemizin ve ekonomimizin potansiyeline her zaman gรผvendik. Tรผrkiye’nin รงok daha gรผรงlรผ ve bรผyรผk bir ekonomi olmasฤฑ iรงin, hiรงbir engel olmadฤฑฤฤฑ gibi, รถnรผmรผzde pek รงok fฤฑrsatlarฤฑn olduฤunu gรถrรผyoruz.”
“Cumhuriyetin ilanฤฑndan beri Tรผrkiye Cumhuriyeti Devleti yรผzรผnรผ Batฤฑya dรถndรผ”
HUV Baลkanฤฑ Ahmet Eren de konuลmasฤฑna vakฤฑf hakkฤฑnda bilgi vererek baลladฤฑ.
Tรผrkiye’nin รถteden beri Batฤฑ dรผnyasฤฑ ile birlikte yaลadฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Eren, cumhuriyetin ilanฤฑndan beri Tรผrkiye Cumhuriyeti Devletinin yรผzรผnรผ Batฤฑya dรถndรผฤรผnรผ dile getirdi.
Eren, Tรผrk toplumunun Batฤฑ ile iliลkilerinden hep karlฤฑ รงฤฑktฤฑฤฤฑ kanaatinde olduฤuna iลaret ederek, “Zaman zaman Batฤฑnฤฑn olumsuz รงฤฑkฤฑลlarฤฑ olsa da, Tรผrkiye Batฤฑ ile iliลkileri sayesindedir ki, ekonomik olarak tamamฤฑnฤฑn toplamฤฑ bir Almanya etmeyen diฤer Mรผslรผman รผlkelerden olumlu yรถnde ayrฤฑลmฤฑลtฤฑr. Bizim naรงizane gรถrรผลรผmรผz Tรผrkiye’nin Batฤฑ ile bu iliลkilerini sรผrdรผrmesinden yanadฤฑr.” ifadelerini kullandฤฑ.
