Kendisinden รงok daha bรผyรผk olan komลusunun olasฤฑ tepkisinden korkan Vietnam, baลlangฤฑรงta ABD ile iliลkileri geliลtirme konusunda temkinli olduฤunu ifade etmiลti. Bu durum Biden yรถnetiminin, son aylarda ABD hรผkรผmetinin รผst dรผzey รผyelerinin รงok sayฤฑda ziyareti de dahil olmak รผzere, Gรผneydoฤu Asya รผlkesini ikna etme รงabalarฤฑnฤฑ arttฤฑrmasฤฑna yol aรงtฤฑ.
Bu eลi benzeri gรถrรผlmemiล atak Washington’un Vietnam’ฤฑn diplomatik sฤฑralamasฤฑnda รin ve Rusya ile birlikte iki basamak alttan en รผst basamaฤa yรผkselmeyi beklemesine yol aรงtฤฑ.
Biden bunu Temmuz ayฤฑnda kamuoyuna aรงฤฑkladฤฑ ve her iki รผlkedeki yetkililer o zamandan beri gayri resmi olarak iki aลamalฤฑ yรผkseltme konusunda iyimserliklerini dile getirdiler, ancak her iki hรผkรผmetten de resmi bir aรงฤฑklama yapฤฑlmadฤฑ.
Belki de Pekin’i yatฤฑลtฤฑrmak isteyen Vietnam, Biden’ฤฑn 10 Eylรผl’deki varฤฑลฤฑndan sonra veya kฤฑsa bir sรผre รถnce Hanoi’ye รผst dรผzey ziyaretleri tartฤฑลฤฑyor ve yetkililer รin Devlet Baลkanฤฑ Xi Jinping ve Baลbakan Li Qiang’ฤฑn รถnรผmรผzdeki gรผnlerde veya haftalarda Vietnamlฤฑ liderlerle gรถrรผลebileceฤini sรถylรผyor.
Singapur’daki Iseas-Yusof Ishak Enstitรผsรผ’nde kฤฑdemli bir araลtฤฑrmacฤฑ olan Le Hong Hiep, Washington ile รงifte yรผkseltmenin Pekin’de iyi karลฤฑlanmayabileceฤi riskinin yรผksek olduฤunu, ancak Vietnam’ฤฑn komรผnist liderlerinin, ABD’nin รin ile iliลkilerinin “gelecekte daha da kรถtรผye gideceฤi” iรงin bu hamle iรงin en iyi zamanlamanฤฑn ลimdi olduฤunu hesaplamฤฑล olabileceฤini sรถyledi.
Hawai merkezli Inouye Asya-Pasifik Gรผvenlik รalฤฑลmalarฤฑ Merkezi’nden Alexander Vuving, “Vietnam ekonomisinin sermaye, teknoloji ve pazara eriลim konusunda ciddi bir desteฤe ihtiyacฤฑ var” dedi ve bunun olasฤฑ yรผkseltmenin รถnemli bir nedeni olabileceฤini belirtti.
Hiep, Hanoi’ye ABD askeri malzemelerinin artฤฑrฤฑlmasฤฑnฤฑn da uzun sรผredir tartฤฑลฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ ancak bu gรถrรผลmeler zaman aldฤฑฤฤฑ iรงin hemen bir anlaลma yapฤฑlmasฤฑnฤฑn beklenmediฤini sรถyledi.
Bu arada Vietnam, รงoฤunlukla Rus yapฤฑmฤฑ olan cephaneliฤini geliลtirmek ve geniลletmek iรงin baลka รผlkelerle de gรถrรผลรผyor ve yakฤฑn zamanda รผst dรผzey Rus yetkililerle รงok sayฤฑda รผst dรผzey savunma toplantฤฑsฤฑ gerรงekleลtirdi.
Vietnam’ฤฑn yarฤฑ iletken endรผstrisi iรงin bir merkez olma hedefini desteklemek de Washington’un teลviklerinin bir parรงasฤฑ, ancak CHIPS Yasasฤฑ kapsamฤฑnda ลimdiye kadar saฤlanan kamu fonlarฤฑ รงok sฤฑnฤฑrlฤฑ.
ABD-ASEAN ฤฐล Konseyi Vietnam Ofisi Baลkanฤฑ Vu Tu Thanh, ABD’nin daha fazlasฤฑnฤฑ sunabileceฤini sรถyledi.
Enerji, Vietnam’ฤฑn sฤฑvฤฑlaลtฤฑrฤฑlmฤฑล doฤal gaz (LNG) ve aรงฤฑk deniz rรผzgรขrฤฑnda bir oyuncu olmaya hazฤฑrlanmasฤฑyla iลbirliฤinin artabileceฤi bir diฤer sektรถr olsa da idari ve finansman gecikmeleri bu havayฤฑ azaltฤฑyor.
ฤฐliลkilerin geliลtirilmesinin ABD firmalarฤฑnฤฑn Vietnam’daki planlarฤฑnฤฑ hฤฑzlandฤฑrmasฤฑ bekleniyor. Planlar hakkฤฑnda bilgi sahibi olan kiลiler, uรงak รผreticisi Boeing (BA.N) ve enerji firmasฤฑ AES’in Biden’ฤฑn ziyareti sฤฑrasฤฑnda duyurular yapabileceฤini sรถyledi. ลirketler konuyla ilgili hemen bir yorum yapmadฤฑ.
ABD-ASEAN ฤฐล Konseyi’nden Thanh, ABD’nin halihazฤฑrda Vietnam’ฤฑn ihracatฤฑ iรงin en bรผyรผk pazar olduฤunu ve ticareti artฤฑrmak iรงin ABD gรผmrรผk prosedรผrlerinin kolaylaลtฤฑrฤฑlabileceฤini sรถyledi.
