Baลbakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Ali Babacan, bir televizyon kanalฤฑnda katฤฑldฤฑฤฤฑ programda gรผndeme iliลkin sorularฤฑ yanฤฑtladฤฑ. Dolarฤฑn yรผkselmesine iliลkin soruyu da yanฤฑtlayan Babacan, Amerikan Merkez Bankasฤฑnฤฑn (Fed) bundan sonra izleyeceฤi politikalarฤฑn dolarฤฑn deฤerini etkileyecek bir numaralฤฑ faktรถr olduฤunu sรถyledi.
Dolarฤฑn dรผnyanฤฑn en รถnemli rezerv para birimi olduฤunu dile getiren Babacan, Rusya-ABD iliลkilerinin bugรผnkรผ durumuna karลฤฑn Rusya’nฤฑn rezervlerinin รถnemli bir bรถlรผmรผnรผn dolardan oluลtuฤuna dikkati รงekti.
Dolarฤฑn seyri FED’in tavrฤฑna baฤlฤฑ
Her adฤฑmda rasyonel hareket edilmesi gerektiฤini belirten Babacan, “Genel anlamda dolarฤฑn deฤerlenmesi ile ilgili genel bir trend var. Bu trend bir sรผre daha devam edebilir. Bunun hฤฑzฤฑ ve dalga boyutlarฤฑ Amerikan Merkez Bankasฤฑnฤฑn atacaฤฤฑ adฤฑmlara baฤlฤฑ” ifadesini kullandฤฑ.
Tรผrkiye’nin farklฤฑ hazฤฑr olmasฤฑ gerektiฤini dile getiren Babacan, Tรผrkiye’nin kendi iลini saฤlam tutmasฤฑnฤฑn รถnemini vurguladฤฑ. Bu zamana kadar hep ihtiyatlฤฑ olunmasฤฑ gerektiฤini sรถylediklerini anฤฑmsatan Babacan, “Biz bugรผne kadar bu kadar saฤlam ve ihtiyatlฤฑ gelmeseydik. Tรผrkiye, defalarca, krizden krize savrulmuลtu” deฤerlendirmesinde bulundu.
Babacan, Tรผrkiye’nin cari aรงฤฑฤฤฑ olan ve dฤฑลarฤฑdan finansman giriลine ihtiyaรง duyan bir รผlke olduฤuna iลaret ederek, bunun tasarruflarฤฑ artฤฑrarak ve bรผyรผmesini finansa edebilir hale gelene kadar sรผreceฤini sรถyledi.
Petrol bรผyรผme iliลkisi
Petrol fiyatlarฤฑndaki dรผลรผลรผn Tรผrkiye’ye etkilerine iliลkin gรถrรผลlerini de paylaลan Babacan, petrol fiyatlarฤฑ dรผลtรผฤรผ zaman รผlkenin cari aรงฤฑฤฤฑnฤฑn dรผลtรผฤรผnรผ belirtti. Gelecek sene iรงin hesaplarฤฑnฤฑ 102 dolardan yaptฤฑklarฤฑnฤฑ anlatan Babacan, “Gelecek yฤฑlฤฑn ortalamasฤฑ 102 deฤil de 62 dolar olursa 17-18 milyar dolar cari aรงฤฑฤฤฑmฤฑz daha dรผลรผk รงฤฑkacak” diye konuลtu.
Ali Babacan, petrol fiyatlarฤฑndaki her 10 dolarlฤฑk dรผลรผลรผn enflasyonu yarฤฑm puan gerilettiฤine iลaret ederek, ortalama petrol fiyatฤฑnฤฑn 62 dolar olmasฤฑ durumunda enflasyonun planladฤฑklarฤฑndan 2 puan daha dรผลรผk รงฤฑkabileceฤini kaydetti. Fiyatlarฤฑn dรผลmesinin bรผyรผmeye net etkisinin pozitif olduฤunu dile getiren Babacan, buna karลฤฑn dรผลรผลรผn petrol รผretip ihraรง eden รผlkeler รผzerinde olumsuz etkisi olacaฤฤฑna dikkati รงekti.
Babacan, dรผลรผk petrol fiyatlarฤฑnฤฑn ve yaptฤฑrฤฑmlarฤฑn Rusya ekonomisini etkilediฤini vurgulayarak, Rusya’ya yรถnelik daha รถnce de bir gรผven sorununun bulunduฤunu sรถyledi. Rusya’nฤฑn uluslararasฤฑ piyasalarda geliลmekte olan รผlke sฤฑnฤฑfฤฑnda yer aldฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Babacan, geliลmekte olan รผlkeler kategorisinde pek รงok yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn yatฤฑrฤฑmฤฑnฤฑ sepet halinde yaptฤฑฤฤฑna iลaret etti.
Kurdan korkmamak lazฤฑm
Rusya’daki geliลmelerden korkup diฤer geliลmekte olan รผlke piyasalarฤฑndan รงฤฑkan yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn, aralarฤฑnda Tรผrkiye’nin de bulunduฤu รผlkelerdeki varlฤฑklarฤฑnฤฑ da sattฤฑklarฤฑnฤฑ belirten Babacan, sรถzlerini ลรถyle sรผrdรผrdรผ: “En รงok etkilenen รผlke Rusya ama geliลmekte olan รผlkelere de G20’ye bulaลma etkisi de oluyor. Bunun oldukรงa sฤฑnฤฑrlฤฑ olduฤunu gรถrรผyoruz. Pazartesi, salฤฑ gรผnรผ ruble, bir gรผnde, tarihindeki en bรผyรผk deฤer kayฤฑplarฤฑnฤฑ yaลadฤฑ. Bir yรผzde 12 dรผลtรผ, ertesi gรผn yรผzde 10 daha dรผลtรผ. Ama geรงen pazartesi ne oldu Tรผrk Lirasฤฑ’nda deฤer kaybฤฑ yรผzde 3,5 oldu. Kurda bรถyle bir etkisi oluyor ama temeller saฤlamsa bundan da korkmamak lazฤฑm. Hฤฑzlฤฑ karar, tedbir alabiliyoruz. O da bizim belki diฤer รผlkelerden farklฤฑ bir รถzelliฤimiz. O gรผn piyasalar biraz hareketli olduฤu zaman Merkez Bankasฤฑ Baลkanฤฑmฤฑzla konuลtuk, Sayฤฑn Baลbakanฤฑmฤฑzla konuลtuk. Hemen ertesi gรผn รงok hฤฑzlฤฑ bir tedbir aldฤฑk. Mesela ‘enerji KฤฐT’lerinin artฤฑk dรถviz ihtiyacฤฑnฤฑ Merkez Bankasฤฑ karลฤฑlasฤฑn’ dedik. Bunun kararฤฑnฤฑ pazartesi akลamฤฑ verdik, salฤฑ gรผnรผ aรงฤฑkladฤฑk, รงarลamba gรผnรผ ilk uygulamasฤฑnฤฑ yaptฤฑk. รarลamba gรผnรผ BOTAล, dรถvizini Merkez Bankasฤฑndan aldฤฑ. Bรถylesine hฤฑzlฤฑ karar alฤฑp uygulama imkanฤฑmฤฑz var.”
Vergi oranlarฤฑnda deฤiลiklik yok
Ali Babacan, bรถlgedeki geliลmeler nedeniyle Tรผrkiye’nin iรงinde bulunduฤu jeopolitik ortamฤฑn oldukรงa zor olduฤunu ifade etti. Avrupa Birliฤi’nde de kรผresel krizin hala bitmediฤini belirten Babacan, รผlkelerin รงoฤunda gรผnรผ kurtarma politikalarฤฑ uygulandฤฑฤฤฑnฤฑ, panik halinde bir tutum gรถrรผldรผฤรผnรผ sรถyledi. Babacan, Tรผrkiye’nin ise bunun tam tersine makroekonomik konularda dengelerini รถnemli รถlรงรผde saฤlamฤฑล, yapฤฑsฤฑnฤฑ gรผรงlendirmiล, uzun vadeye bakma lรผksรผne sahip bir รผlke konumunda olduฤunu kaydetti.
Babacan, Baลbakan Ahmet Davutoฤlu’nun dรผn aรงฤฑkladฤฑฤฤฑ reformlarฤฑn orta, uzun vadede Tรผrkiye’ye dรถnรผลรผ olacak konular olduฤunu sรถyledi. Kasฤฑm ayฤฑnda ilk 9 รถncelikli dรถnรผลรผm programฤฑnฤฑn aรงฤฑklandฤฑฤฤฑnฤฑ anฤฑmsatan Babacan, “Dรผn de 7 tanesi aรงฤฑklandฤฑ. Muhtemelen gelecek hafta 7 tanesi daha aรงฤฑklanacak” dedi. Ekonomi Koordinasyon Kurulu’nda bu konuyla ilgili รงalฤฑลmalarฤฑ tamamladฤฑklarฤฑnฤฑ belirten Babacan, Baลbakan Davutoฤlu’nun gรถzden geรงirmesinin ardฤฑndan bunlarฤฑn kamuoyuna aรงฤฑklanacaฤฤฑnฤฑ bildirdi.
Baลbakan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Babacan, vergi oranlarฤฑyla ilgili genel anlamda herhangi bir deฤiลiklik planlarฤฑ olmadฤฑฤฤฑnฤฑ bildirerek, “Bazฤฑ konularda enflasyon gรผncellemesi oluyor. OVP’de bรถyle bir ลey รถngรถrmedik. Sadece lรผks tรผketimle ilgili tรผketim vergileri ya da ithalde alฤฑnan gรผmrรผk vergisi aฤฤฑrlฤฑklฤฑ olarak bunlarla alakalฤฑ dรถnem dรถnem bazฤฑ uygulamalarฤฑmฤฑz oluyor. ‘Bundan sonra da olabilir’ diyoruz. รok da yeni bir ลey deฤil. Son 5 sene iรงinde bunu parรงa parรงa yaptฤฑk” diye konuลtu.
