Donald Trump ABD Baลkanฤฑ seรงildi ya; bizi mutlaka etkileyecektir.
Nasฤฑl etkileyeceฤini hemen sรถylemek doฤru olmaz. Ama etkileyecektir.
Bence (safรงa yaklaลฤฑyorum ya) olumlu da etkileyecektir.
Aslฤฑnda โolumluโ demek zor da, bugรผn (sol gรถrรผลlรผ Demokrat Partinin yรถnetimi altฤฑnda iken) Tรผrkiye โ ABD iliลkileri o kadar da kรถtรผ ki, (saฤ gรถrรผลlรผ Cumhuriyetรงi Parti yรถnetimi iktidara gelince) โbundan da kรถtรผsรผ olmazโ diye dรผลรผnรผyoruz.
***
Aslฤฑnda neden ilgilendirsin bizi ABDโdeki seรงim ? Tabi Amerikalฤฑlar Dรผnyanฤฑn Jandarmasฤฑ olduklarฤฑ iรงin seรงimleri de herkesi ilgilendiriyor. Yaklaลฤฑk 60 milyon Amerikalฤฑnฤฑn oy verdiฤi Donald Trump, artฤฑk dรผnyayฤฑ yรถnetecekโฆ
Oylarฤฑn %90โฤฑ sayฤฑldฤฑฤฤฑnda aradaki fark 700 bin oy idi. Yani yรผzde fark ile bile deฤil, โbaz puanโ ile Baลkan seรงiliyor. Amerikaโnฤฑn da, diฤer birรงok รผlke gibi, ideolojik olarak bรถlรผndรผฤรผnรผn resmidir.
**
Aslฤฑnda bizim gรผzel bir sรถzรผmรผz var ya, โal birini vur รถtekineโ diyen ?Ya da โaลaฤฤฑda baksan sakal, yukarฤฑ baksan bฤฑyฤฑkโ diyen. Tabi ben daha kรถylรผ deyiลini severim, โb.. deฤil kakaโ diyeni. Tam da durumumuz bรถyledir.
Yine de ลurasฤฑ aรงฤฑk ki, politik yelpazenin solunda duran (ne kadar solsa artฤฑk ???) Demokrat bir Baลkana gรถre, yelpazenin saฤฤฑnda duran bir Baลkan, belki de Tรผrkiye iรงin daha iyi olabilir. รรผnkรผ Cumhuriyetรงi Baลkan รงok daha milliyetรงi olacaktฤฑr, korumacฤฑ olacaktฤฑr, yayฤฑlmacฤฑ olacaktฤฑr. ฤฐnsan haklarฤฑ falan tanฤฑmayฤฑp โbirinci รถncelik ve tek รถncelik Amerikaโnฤฑn รงฤฑkarฤฑdฤฑrโ diyecektir. Bu da Avrupaโda yalnฤฑz kalan Tรผrkiyeโnin jeopolitik รถnemini daha da belirgin kฤฑlabilir.
***
Tabi seรงim kampanyasฤฑna bakarsak, yeni Baลkan Donald Trump โacayip iลlerโ (!!!) yapacaktฤฑr. Hani onlar da seรงimler รถncesinde sรถylediklerini seรงildikten sonra unuturlar mฤฑ bilinmez, ama Trump yรถnetiminin seรงim kampanyasฤฑndaki en รถnemli beล vaadi ลunlar idi (Kaynak: BBC):
Serbest Ticaret: Trump, รงok daha korumacฤฑ ve milliyetรงi bir uluslararasฤฑ ticaret politikasฤฑ izleyecektir. Kuzey Amerika Serbest Ticaret Bรถlgesi (NAFTA) sรถzleลmesini bitirmeyi; Dรผnya Ticaret รrgรผtรผnden (WTO) รงฤฑkmayฤฑ; ithalata yรผksek vergiler koymayฤฑ; hatta รinโden gelen mallara %45 vergi koymayฤฑ รถnermiลtir (Dฤฑล ticarete baฤฤฑmlฤฑ olan Tรผrkiye iรงin iyi haber deฤildir).
ฤฐklim Deฤiลimi: 2015 Paris ฤฐklim Sรถzleลmesini โbitirmeyiโ (daha doฤrusu ABD olarak โรงฤฑkmayฤฑโ); Birleลmiล Milletler iklim รงalฤฑลmalarฤฑna ABD bรผtรงesinden aktarฤฑlan kaynaklarฤฑnฤฑ kesmeyi; fosil yakฤฑt รงฤฑkarmaya hฤฑz vermeyiโฆ รถnermiลtir.
Bizce ana desteฤi Teksas eyaleti olan Trump, mutlaka petrol fiyatlarฤฑnฤฑn yรผkselmesini saฤlayarak gerรงek seรงmen kitlesine olan borcunu รถdeyecektir (ucuz enerji kaynaklarฤฑ ile cari aรงฤฑฤฤฑnฤฑ toparlayan รผlkemiz iรงin kรถtรผ haberdir).
Sฤฑnฤฑrlarฤฑn mรผltecilere karลฤฑ korunmasฤฑ: Cumhuriyetรงi yรถnetim, โAmerika Amerikalฤฑlarฤฑndฤฑrโ tarzฤฑ bir politika izleyecektir. Tembel ve potansiyel suรงlu olarak gรถrdรผkleri bรผtรผn yasadฤฑลฤฑ mรผltecileri sฤฑnฤฑrdฤฑลฤฑ etmeyi gรผndeme getireceklerdir (Acaba Fettullah Gรผlenโi de iade ederler mi ? Demokrat bir yรถnetime gรถre iade ลansฤฑ รงok daha fazladฤฑr).
NATO: Her ne kadar ABD Dรผnyanฤฑn Jandarmasฤฑ olsa da, Trump artฤฑk bu gรถrevi parasฤฑz yapmayacaklarฤฑnฤฑ; Avrupa ve Asya รผlkelerini bedavaya korumayacaklarฤฑnฤฑ; mutlaka bu รผlkelerin savunmalarฤฑ iรงin daha fazla para harcamalarฤฑ gerektiฤini; NATOโnun devrini tamamlamฤฑล bir yapฤฑlanma olduฤunu sรถylemiลtir (Tรผrkiyeโnin jeopolitik รถnemi nedeni ile iลine gelir)
Rusya: Dรผnya iรงin belki de tek olumlu mesaj, Trumpโฤฑn โgรผรงlรผ bir liderโ olarak gรถrdรผฤรผ (ve belki de kendisinin de รถyle olmak istediฤi !!!) Rusya Devlet Baลkanฤฑ Vladimir Putin ile aralarฤฑnda olan gerginliฤi azaltacaฤฤฑnฤฑ sรถylemiลtir (tabi milliyetรงi ve ลahin bir Baลkanฤฑn bunu nasฤฑl yapacaฤฤฑ da ciddi soru iลaretidirโฆ)
***
ฤฐsmet Paลaโnฤฑn (ฤฐnรถnรผ) 1964โde Kฤฑbrฤฑs ile ilgili yollanan Johnson mektubunu alฤฑnda sรถylediฤi gibi, โbu dรผnya yฤฑkฤฑlฤฑr, yeni bir dรผnya kurulur. Tรผrkiye de bu yeni dรผnyada yerini alฤฑrโโฆ
En Batฤฑda yeni bir dรผnya kuruluyor.
Yerimizi istesek de istemesek de alacaฤฤฑzโฆ
Ertuฤ Yaลar
Tuzla; 9 Kasฤฑm 2016
