Salฤฑ gรผnรผ ABD borsalarฤฑ Nasdaq endeksi liderliฤinde genel bir dรผลรผล trendi sergiledi. Dow Jones sanayi endeksi, gรผmrรผk vergisi politikalarฤฑndaki belirsizliฤin ve yรผkselen ABD tahvil faizlerinin teknoloji hisselerine uyguladฤฑฤฤฑ baskฤฑnฤฑn etkisiyle รถnemli bir deฤer kaybฤฑ yaลadฤฑ.
Gรผn sonunda, Dow Jones sanayi endeksi 249 puan, yani %0,6 oranฤฑnda dรผลรผลle kapandฤฑ. Bu dรผลรผลe, S&P 500 endeksinin %0,7 ve teknoloji aฤฤฑrlฤฑklฤฑ Nasdaq Bileลik endeksinin %0,8โlik kayฤฑplarฤฑ eลlik etti. Piyasalarฤฑn ฤฐลรงi Bayramฤฑ tatili nedeniyle Pazartesi gรผnรผ kapalฤฑ olmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan, Cuma gรผnkรผ kapanฤฑลta baลlayan gerileme, yeni haftanฤฑn ilk iลlem gรผnรผnde de devam etti. Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar, yapay zeka ile ilgili hisselerdeki dรผลรผลler ve Federal Rezerv’in faiz indirimi konusunda artan belirsizlikler nedeniyle temkinli davrandฤฑ.
Yeni gรผmrรผk vergisi belirsizliฤi ve Dow Jones sanayi endeksi
Donald Trumpโฤฑn, uyguladฤฑฤฤฑ gรผmrรผk vergilerinin yasa dฤฑลฤฑ olduฤunu ilan eden temyiz mahkemesi kararฤฑna karลฤฑ Yรผksek Mahkeme’ye baลvuracaฤฤฑnฤฑ aรงฤฑklamasฤฑ, piyasalarda yeni bir endiลe dalgasฤฑna yol aรงtฤฑ ve Dow Jones รผstรผnde baskฤฑ oluลturan bir unsur oldu. Temyiz mahkemesi, gรผmrรผk vergilerini kabul etme yetkisinin sadece Kongre’ye ait olduฤuna karar vermiลti. Trump, Yรผksek Mahkeme’den bu konuyu hฤฑzla karara baฤlamasฤฑnฤฑ talep edeceฤini duyurdu. Medyada yer alan haberler, Trump yรถnetiminin mahkemenin bu kararฤฑ destekleyeceฤinden emin olduฤunu รถne sรผrรผyor. Bu hukuki sรผreรง, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn gelecekteki ticaret politikalarฤฑna yรถnelik beklentilerini olumsuz etkiledi.
Vital Knowledge analistleri, temyiz mahkemesinin kararฤฑnฤฑn piyasalar iรงin en iyi ihtimalle “tarafsฤฑz” olduฤunu belirtti. Analistler, bu kararฤฑn Trump’ฤฑn ithalat vergilerini ortadan kaldฤฑrmayacaฤฤฑnฤฑ, aksine Beyaz Saray’ฤฑn ticaret politikalarฤฑ iรงin daha saฤlam bir yasal รงerรงeve arayฤฑลฤฑnda olmasฤฑ nedeniyle Amerikan ลirketleri iรงin daha fazla belirsizlik yaratacaฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ. Belirsizlik Dow Jones dahil ABD endeksleri iรงin tedirgin edici bir unsur olarak biliniyor.
Yรผksek Mahkeme’nin gรผmrรผk vergilerine karลฤฑ vereceฤi bir karar, ekonomik aksaklฤฑk olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ azaltabilirken, son dรถnemde imzalanan ticaret anlaลmalarฤฑnฤฑn yeniden mรผzakere edilmesine yol aรงarak baลka bir belirsizlik kaynaฤฤฑ oluลturabilir. Gรผmrรผk vergilerinin yerel ithalatรงฤฑlar tarafฤฑndan karลฤฑlanmasฤฑ beklentisi ise, ilerleyen aylarda ABD’deki enflasyonun artmasฤฑna neden olabilir. Bu durum, enflasyon kaygฤฑlarฤฑyla mรผcadele eden Dow Jones sanayi endeksi iรงin yeni bir risk faktรถrรผ oluลturdu.
Tahvil getirileri ve teknoloji hisseleri รผzerindeki baskฤฑ
Kรผresel borรง seviyelerindeki artฤฑล endiลeleriyle birlikte, kรผresel tahvil getirilerinde yaลanan sฤฑรงrama, ABD Hazine tahvillerinin faizlerinde de keskin bir yรผkseliลe yol aรงtฤฑ. ABD’nin gรผmrรผk vergilerinden elde ettiฤi geliri geri รถdemek zorunda kalma ihtimali, รผlkenin zaten yรผksek olan borcunu daha da artฤฑrarak Hazine tahvilleri รผzerindeki baskฤฑyฤฑ artฤฑrdฤฑ. Yรผkselen tahvil faizleri, teknoloji gibi faize duyarlฤฑ sektรถrleri olumsuz etkiledi ve bu durum, Dow Jones’un dรผลรผลรผnde รถnemli bir rol oynadฤฑ. Nvidia gibi รถnde gelen teknoloji hisseleri, bu baskฤฑdan en รงok etkilenenler arasฤฑnda yer aldฤฑ.
รte yandan, bazฤฑ ลirket hisseleri piyasanฤฑn genel eฤiliminden ayrฤฑลtฤฑ. Wall Street Journal’ฤฑn haberine gรถre, aktivist yatฤฑrฤฑmcฤฑ Elliot Management’ฤฑn PepsiCo’da 4 milyar dolarlฤฑk hisse satฤฑn almasฤฑ, ลirketin hisse fiyatฤฑnฤฑ artฤฑrabilecek deฤiลiklikler iรงin baskฤฑ yapacaฤฤฑ beklentisiyle PepsiCo Inc. hisseleri %1’in รผzerinde yรผkseldi. Ayrฤฑca, gรผvenli liman talebinin artmasฤฑyla altฤฑn fiyatlarฤฑnฤฑn rekor seviyeye ulaลmasฤฑnฤฑn ardฤฑndan, Newmont Goldcorp Corp. ve Royal Gold Inc. gibi altฤฑn madenciliฤi ลirketlerinin hisseleri de keskin bir artฤฑล kaydetti. Bu ayrฤฑลmalar, piyasadaki genel dรผลรผล eฤilimine raฤmen bazฤฑ sektรถrlerin yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn ilgisini รงekmeye devam ettiฤini gรถsterdi.
Fed ve faiz oranlarฤฑ belirsizliฤi
Wall Street’in tartฤฑลma konularฤฑndan biri de, Fed’in gelecekteki faiz oranฤฑ politikalarฤฑ olmaya devam ediyor. Geรงen hafta aรงฤฑklanan PCE verileri, enflasyonun temmuz ayฤฑnda beklendiฤi gibi hafif bir artฤฑล gรถsterdiฤini ve yฤฑlฤฑn baลlarฤฑnda gรถrรผlen deflasyonist eฤilimin daha da yavaลladฤฑฤฤฑnฤฑ ortaya koydu. Enflasyonun devam etmesi, Fed’in faiz indirimine yรถnelik isteฤini azaltabilir. Ancak Fed Baลkanฤฑ Jerome Powell, Aฤustos ayฤฑnda yaptฤฑฤฤฑ bir konuลmada, iลgรผcรผ piyasasฤฑnda olasฤฑ bir soฤuma nedeniyle bankanฤฑn eylรผl ayฤฑnda faiz indirimi yapmayฤฑ dรผลรผndรผฤรผnรผ belirtmiล, ancak sรผrekli fiyat baskฤฑsฤฑnฤฑn risklerine de dikkat รงekmiลti. Powell’ฤฑn aรงฤฑklamalarฤฑ sonrasฤฑ Dow Jones arka arkaya rekor kapanฤฑลlar yakalamฤฑลtฤฑ.
Piyasa beklentileri ise Fed’in faiz indirimine daha yakฤฑn olduฤunu iลaret etti. CME’nin FedWatch Aracฤฑ’na gรถre, piyasalar eylรผl ayฤฑ sonunda yapฤฑlacak toplantฤฑda faizlerin รงeyrek puan dรผลรผrรผlme olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ yaklaลฤฑk %91 olarak fiyatladฤฑ. Bu beklenti, ekonomik verilerin yakฤฑndan takip edilmesine neden oldu. Yatฤฑrฤฑmcฤฑlar, cuma gรผnรผ aรงฤฑklanacak olan aylฤฑk tarฤฑm dฤฑลฤฑ istihdam raporuna odaklandฤฑ. Temmuz ayฤฑndaki zayฤฑf istihdam verilerinin ardฤฑndan, aฤustos ayฤฑnda da ฤฑlฤฑmlฤฑ bir rakamฤฑn gelmesi, Fed’in faiz indirimine yรถnelik beklentileri daha da gรผรงlendirebilir. Bu veri Dow Jones, Nasdaq ve S&P’nin yรถnรผnรผ belirlemede etkili olacak.
Ayrฤฑca, Fed’in baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑna iliลkin endiลeler de risk iลtahฤฑnฤฑ olumsuz etkiledi. Donald Trump’ฤฑn merkez bankasฤฑ personelini kovma รงabalarฤฑ, bu tartฤฑลmalarฤฑ yeniden alevlendirdi. Fed Baลkanฤฑ Lisa Cook’un, Trump’ฤฑn kendisini kovma รงabalarฤฑ nedeniyle yasal iลlem baลlatacaฤฤฑnฤฑ belirtmesi, kurumun baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑna yรถnelik endiลeleri gรผndeme getirdi. Bu durum, Dow Jones sanayi endeksi ve diฤer piyasalar รผzerinde dolaylฤฑ bir baskฤฑ unsuru olarak etkisini gรถsterdi. Genel olarak, piyasalardaki bu belirsizlik ortamฤฑ, yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn daha temkinli adฤฑmlar atmasฤฑna neden oldu.
