ABD Baลkanฤฑ Trump, รin mallarฤฑna uygulanan yรผksek gรผmrรผk vergilerinin “sรผrdรผrรผlebilir olmadฤฑฤฤฑnฤฑ” sรถyleyerek, iki รผlke arasฤฑnda ticaretin daha da tฤฑrmanacaฤฤฑna dair endiลeleri hafifletti. Fox Business ile yaptฤฑฤฤฑ rรถportajda Trump, “Ama rakamlar bรถyle,” dedi. “Muhtemelen sรผrdรผrรผlebilir deฤil, bilirsiniz, devam edebilir, ama beni bunu yapmaya zorladฤฑlar.”
Trump’ฤฑn bu aรงฤฑklamasฤฑ, Hazine Bakanฤฑ Scott Bessent’in ABD ile รin arasฤฑndaki gรผmrรผk vergisi askฤฑya alma sรผresinin uzatฤฑlmasฤฑnฤฑn mรผmkรผn olduฤunu ima etmesine raฤmen geldi. Trump, bu ayฤฑn sonunda รin lideri Xi Jinping ile gรถrรผลeceฤini doฤruladฤฑ ve “รin ile iyi anlaลacaฤฤฑmฤฑzฤฑ dรผลรผnรผyorum” yorumunu yaptฤฑ. Ancak bu iyimser havaya raฤmen, Trump รarลamba gรผnรผ รin ile ticaret geriliminin yรผksek seviyede olduฤunu teyit etti ve bir muhabire, “ลu anda zaten bir ticaret savaลฤฑnฤฑn iรงindesiniz,” yanฤฑtฤฑnฤฑ vermiลti.
Karฤฑลฤฑk sinyaller ve gรผmrรผk vergisi tehditleri
Geรงtiฤimiz hafta, her iki taraf da durumun ciddiyeti konusunda karฤฑลฤฑk sinyaller gรถndermesine raฤmen, iki รผlke arasฤฑndaki iliลkiler giderek gerginleลti. Geรงen Cuma gรผnรผ Trump, Pekin’in nadir toprak mineralleri รผzerinde yeni ihracat kontrolleri getirme planฤฑ nedeniyle, ABD’nin 1 Kasฤฑm’dan itibaren รin mallarฤฑna ek %100 gรผmrรผk vergisi uygulayacaฤฤฑnฤฑ sรถylemiลti. รte yandan, รin’in devlet gazetesi Global Times‘ฤฑn haberine gรถre รin Perลembe gรผnรผ ABD’yi, Pekin’in nadir toprak elementleri ihracat kontrollerine iliลkin “panik” yaratmakla suรงladฤฑ.
Ancak o gรผnden bu yana gerilim yeniden tฤฑrmandฤฑ. รin, Gรผney Koreli bir nakliye ลirketinin ABD’deki birimlerine yaptฤฑrฤฑm uygularken, Trump da รin’in ABD’den soya fasulyesi alฤฑmฤฑnฤฑ durdurmasฤฑna yanฤฑt olarak, bu รผlkeyle ticareti daha da kฤฑsฤฑtlamakla tehdit etti. Tรผm bu geliลmeler, ABD’nin tarifeler รผzerinden yรผrรผttรผฤรผ ticaret stratejisinin belirsizliฤini koruduฤunu gรถsteriyor.
Gรผmrรผk vergisi bilanรงosu: Tรผketiciye yansฤฑyan maliyet
Gรผmrรผk vergilerinin ekonomik etkileri รผzerine de yeni veriler ortaya รงฤฑktฤฑ. ABD bรผtรงe aรงฤฑฤฤฑ, kฤฑsmen gรผmrรผk vergisi gelirlerindeki artฤฑล nedeniyle 2025 mali yฤฑlฤฑnda azaldฤฑ. Hazine Bakanlฤฑฤฤฑ tarafฤฑndan aรงฤฑklanan rakamlara gรถre, bรผtรงe aรงฤฑฤฤฑ 2024’teki 1,82 trilyon dolardan 2025 mali yฤฑlฤฑnda %2 dรผลรผลle 1,78 trilyon dolara geriledi. Ancak Goldman Sachs’a gรถre, ลirketler fiyatlarฤฑ artฤฑrdฤฑkรงa Amerikalฤฑlar, Baลkan Trump’ฤฑn gรผmrรผk vergilerinin yarฤฑsฤฑndan fazlasฤฑnฤฑ รถdemek zorunda kalacak. Bu durum, tarifelerin nihai maliyetinin bรผyรผk รถlรงรผde tรผketiciye yansฤฑdฤฑฤฤฑnฤฑ gรถsteriyor.
รnรผmรผzdeki ayฤฑn baลฤฑnda, ABD Yรผksek Mahkemesi, Trump’ฤฑn en kapsamlฤฑ gรผmrรผk vergilerine โ รผlke bazฤฑnda โkarลฤฑlฤฑklฤฑโ uygulanan tarifelere โ itirazฤฑ gรถrรผลecek. Mahkeme kararฤฑ, Trump’ฤฑn gรผmrรผk vergisi stratejisi รผzerinde รถnemli etkileri olabilir.
Sektรถrel etkiler ve uzatma kararlarฤฑ
Beyaz Saray, ABD otomotiv endรผstrisine uygulanan gรผmrรผk vergilerini hafifletmeye hazฤฑr olduฤunu gรถsteriyor. Bu adฤฑm, yรผksek ithalat vergilerinin olumsuz etkilerini azaltmak iรงin lobi faaliyetleri yรผrรผten otomobil รผreticileri iรงin bรผyรผk bir kazanรง anlamฤฑna geliyor. Ticaret Bakanlฤฑฤฤฑ, otomobil รผreticilerinin ithal otomobil parรงalarฤฑ iรงin รถdedikleri tarifeleri azaltmalarฤฑna olanak tanฤฑyan beล yฤฑllฤฑk bir uzatma duyurusu yapmaya hazฤฑrlanฤฑyor.
รte yandan, yeni tarifeler bazฤฑ sektรถrlerde yรผrรผrlรผฤe girmeye devam etti. Mutfak dolaplarฤฑ ve banyo dolaplarฤฑna uygulanan yeni gรผmrรผk vergileri 1 Ekim’de yรผrรผrlรผฤe girdi. Kereste ve bazฤฑ ahลap รผrรผnlere (mobilya gibi) uygulanan gรผmrรผk vergileri de 14 Ekim’de yรผrรผrlรผฤe girdi.
