- โSรZ VERฤฐYORUZ, TEMEL HAK VE รZGรRLรKLERฤฐ TEMฤฐNAT ALTINA ALACAฤIZโ
- ‘CUMHURBAลKANLIฤI HรKรMET SฤฐSTEMฤฐ NEDEN YANLIล?’
- ‘BรTรE HAKKI DAHฤฐ ORTADAN KALDIRILDI’
- ‘BฤฐZLER GEรMฤฐลฤฐN DAR KALIPLARINI REDDEDฤฐYORUZ’
- ‘NEDEN GรรLENDฤฐRฤฐLMฤฐล PARLAMENTER SฤฐSTEME ฤฐHTฤฐYAร VAR?’
- ‘TEMEL HAK VE รZGรRLรKLERฤฐN TAMAMINI VE KURUMSAL KรLTรRรN HAKฤฐMฤฐYETฤฐNฤฐ GรVENCE ALTINA ALACAฤIZ’
- ‘ลEFFAF VE HESAP VEREBฤฐLฤฐR BฤฐR SฤฐSTEM’
- ‘SEรฤฐM BARAJINI YรZDE 3’E DรลรRECEฤฤฐZ’
- ‘YURT DIลI SEรฤฐM รEVRESฤฐ OLUลTURACAฤIZ’
- ‘SฤฐYASฤฐ PARTฤฐLER HAKKINDAKฤฐ YASAL MEVZUAT VE YAPTIRIM HรKรMLETฤฐNฤฐ DEฤฤฐลTฤฐRECEฤฤฐZ’
- ‘EN AZ YรZDE 1 OY ALAN SฤฐYASฤฐ PARTฤฐLER HAZฤฐNE YARDIMINDAN FAYDALANMAYA HAK KAZANACAK’
- ‘KEYFฤฐLฤฐฤE SON VERECEฤฤฐZ’
- ‘TORBA KANUN UYGULAMASINA SON VERECEฤฤฐZ’
- ‘CUMHURBAลKANINI VETO YETKฤฐSฤฐNE SON VERECEฤฤฐZ’
- ‘YAZILI SORU รNERGESฤฐNE SรRESฤฐ ฤฐรฤฐNDE CEVAP VERMEYEN BAKANA YAPTIRIM’
- ‘BรTรE HAKKININ DEVREDฤฐLMEZLฤฐฤฤฐ ฤฐLKESฤฐNฤฐ TESฤฐS EDECEฤฤฐZ’
- ‘CUMHURBAลKANLIฤI TARAFSIZ VE PARTฤฐLER รSTร BฤฐR YAPIYA KAVUลTURULACAKTIR’
- ‘CUMHURBAลKANININ GรREV SรRESฤฐ 7 YIL OLACAK’
- ‘GรREVฤฐ SONA EREN CUMHURBAลKANI AKTฤฐF SฤฐYASETE DรNEMEYECEK’
- ‘BAKANLAR KURULU’NUN YAPISINDA DรZENLEME’
- ‘BAลBAKAN VE BAKANLAR KURULU MECLฤฐS’E KARลI SORUMLU OLACAK’
- ‘OLASI HรKรMET KRฤฐZLERฤฐ DE รNLENECEK’
- ‘CUMHURBAลKANININ YA DA BAKANLAR KURULU’NUN TEK BAลINA OHAL ฤฐLAN ETME YETKฤฐSฤฐ OLMAYACAK’
- ‘YARGI BAฤIMSIZLIฤINI SAฤLAYACAฤIZ’
- ‘AYM VEYA AฤฐHM’ฤฐN VERDฤฐฤฤฐ HAK ฤฐHLALฤฐ KARARINA SEBEP OLUP DEVLETฤฐ TAZMฤฐNATA MAHKUM EDEN HAKฤฐME BU ZARAR RรCU ETTฤฐRฤฐLECEK’
- ‘HSK KALDIRILACAK, ฤฐKฤฐ FARKLI KURUL OLUลTURULACAK’
- ‘ADALET BAKANI VE MรSTEลARI, HAKฤฐMLER KURULU’NDA YER ALMAYACAK’
- ‘รOKLU BARO UYGULAMASINA SON VERECEฤฤฐZ’
- ‘YSK ฤฐDARฤฐ VE YARGISAL GรREVLERฤฐ BAKIMINDAN ฤฐKฤฐ DAฤฐREYE AYRILACAK’
- ‘SAYIลTAY’I ANAYASA’DA BฤฐR YรKSEK MAHKEME OLARAK DรZENLEYECEฤฤฐZ’
- ‘รZGรRLรKLERฤฐN รZERฤฐNDEKฤฐ HER TรRLร BASKIYA SON VERECEฤฤฐZ’
- ‘รTEKฤฐLEลTฤฐRME HฤฐSSฤฐ DOฤURAN TรM UYGULAMALAR ORTADAN KALDIRILACAK’
- ‘ฤฐNTERNET MEVZUATINI YENฤฐDEN DรZENLEYECEฤฤฐZ’
- ‘KADINA KARลI ฤฐลLENEN SUรLARLA ฤฐLGฤฐLฤฐ TCK’DA GEREKLฤฐ DรZENLEMELER DERHAL YAPILACAK’
- ‘ฤฐLKOKUL BฤฐRฤฐNCฤฐ SINIFTAN ฤฐTฤฐBAREN ฤฐNSAN HAKLARI VE KADIN-ERKEK EลฤฐTLฤฐฤฤฐ DERSLERฤฐ MรFREDATA KONACAK’
- ‘TRT VE ANADOLU AJANSI’NI YENฤฐDEN YAPILANDIRACAฤIZ’
- ‘RTรK’รN BAฤIMSIZ VE TARAFSIZLIฤI ฤฐรฤฐN YASAL VE YAPISAL DEฤฤฐลฤฐKLฤฐKLER YAPACAฤIZ’
- ‘SOSYAL HAKLAR GรVENCEYE KAVUลACAK’
- ‘รEVRENฤฐN KORUNMASI KONUSUNDA DEVLETฤฐN YรKรMLรLรKLERฤฐNฤฐ AรIK ลEKฤฐLDE DรZENLEYECEฤฤฐZ’
- ‘KAMU YรNETฤฐMฤฐNE TARAFSIZLIK, LฤฐYAKAT VE ลEFFAFLIฤI HAKฤฐM KILACAฤIZ’
- ‘MรLAKATA SON VEREREK YAZILI SINAV SONUรLARINI ESAS ALACAฤIZ’
- ‘รรรNCร HEDEFฤฐMฤฐZ YOLSUZLUKLA ETKฤฐN ลEKฤฐLDE MรCADELE ETMEK’
- ‘KAMU ฤฐHALE KANUNU’NU YENฤฐLEYECEฤฤฐZ’
- ‘YEREL YรNETฤฐMLERฤฐN YETKฤฐ VE SORUMLULUKLARINI ARTIRACAฤIZ’
- ‘SEรฤฐMLE GELENฤฐN SEรฤฐMLE GฤฐTMESฤฐNฤฐ GรVENCE ALTINA ALACAฤIZ’
- ‘YรK’ร KALDIRACAฤIZ’
- ‘รฤRETฤฐM รYELERฤฐ, KENDฤฐ รNฤฐVERSฤฐTELERฤฐNฤฐN REKTรRรNร SEรEBฤฐLECEK’
- ‘SฤฐYASฤฐ ETฤฐK KANUNU HAZIRLAYACAฤIZ’
- ฤฐMZALAR ATILDI
Gerรงek Gรผndem‘in haberine gรถre CHP, ฤฐYฤฐ Parti, Saadet Partisi, Demokrat Parti, Gelecek Partisi ve DEVA Partisi temsilcilerinin uzlaลtฤฑฤฤฑ ‘Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem Mutabakat Metni’, bugรผn altฤฑ muhalefet liderinin katฤฑldฤฑฤฤฑ ortak aรงฤฑklama ile kamuoyuna duyuruldu.
Bilkent Otel’de dรผzenlenen etkinliฤe CHP Genel Baลkanฤฑ Kemal Kฤฑlฤฑรงdaroฤlu, ฤฐYฤฐ Parti Genel Baลkanฤฑ Meral Akลener, Saadet Partisi Genel Baลkanฤฑ Temel Karamollaoฤlu, Demokrat Parti Genel Baลkanฤฑ Gรผltekin Uysal, Gelecek Partisi Genel Baลkanฤฑ Ahmet Davutoฤlu ve DEVA Partisi Genel Baลkanฤฑ Ali Babacan katฤฑldฤฑ.ย
Toplantฤฑda yazarlar, akademisyenler, meslek ve kadฤฑn รถrgรผtleri, sendikalar ile sivil toplum kuruluลlarฤฑ temsilcileri de yer aldฤฑ. 6 siyasi partiden toplam 300 siyasetรงinin de hazฤฑr bulunduฤu Bilkent Zirvesi’nin sunuculuฤunu gazeteci Tuluhan Tekelioฤlu yaptฤฑ.
6 genel baลkan, aรงฤฑklamanฤฑn yapฤฑlacaฤฤฑ salona birlikte geldi. Genel baลkanlarฤฑn isimleri partilerin alfabetik sฤฑrasฤฑna gรถre okundu. Oturma dรผzeni de buna gรถre belirlendi. Parlamenter sistem รงalฤฑลmasฤฑnฤฑ yรผrรผten 6 genel baลkan yardฤฑmcฤฑsฤฑ da genel baลkanlarฤฑn iki tarafฤฑna oturdu.
6 siyasi partinin ortak toplantฤฑsฤฑnda CHP Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑย Muharremย Erkek, ilk konuลmayฤฑ yapan isim oldu.
โSรZ VERฤฐYORUZ, TEMEL HAK VE รZGรRLรKLERฤฐ TEMฤฐNAT ALTINA ALACAฤIZโ
โSavaลa hayฤฑrโ diyerek sรถzlerine baลlayan Erkek, โToplumu en geniล yelpazede temsil eden altฤฑ siyasi parti olarak bizler, Tรผrkiyeโnin yฤฑllardฤฑr gรถrmeyi umut ettiฤi tarihรฎ bir รงalฤฑลma iรงin bir araya geldik. Yarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsini inลa etmek iรงin hazฤฑrladฤฑฤฤฑmฤฑz Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem Mutabakat Metni รผzerinde, demokrasinin temel ilkeleri olan istiลareyi ve uzlaลmayฤฑ esas alan yoฤun bir รงalฤฑลma gerรงekleลtirdikโ dedi. Erkek, ลรถyle devam etti:ย
“Bilindiฤi รผzere Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemine 16 Nisan 2017 referandumu ile geรงilmiลtir. Tรผrkiye siyasi tarihinin en รถnemli anayasa deฤiลikliklerinden biri olmasฤฑna raฤmen referandum sรผreci, 15 Temmuz darbe giriลiminin ardฤฑndan ilan edilen olaฤanรผstรผ hal ลartlarฤฑnda gerรงekleลmiลtir.
Bu dรถnemde demokrasinin asli gereฤi olan รงoฤulculuk ve uzlaลma ilkeleri yok sayฤฑlmฤฑล, anayasa deฤiลikliฤi geniล toplum kesimleriyle, siyasi partilerle, sivil toplum kuruluลlarฤฑyla, รผniversitelerin anayasa kรผrsรผleriyle ve barolarla mรผzakere edilmemiลtir.
ย
ฤฐki partinin genel baลkanฤฑnฤฑn belirlediฤi dar bir komisyon tarafฤฑndan hazฤฑrlanan bu anayasa deฤiลikliฤi, demokratik bir biรงimde mรผzakere edilmeden, komisyonda ve Genel Kurulโda 41 gรผn gibi kฤฑsa bir sรผrede kabul edilmiลtir.
Devletin tรผm imkanlarฤฑ โEvetโ kampanyasฤฑ iรงin seferber edilmiล, muhalefet partileri ile sivil toplum รถrgรผtlerinin toplantฤฑ ve gรถsteri yรผrรผyรผลรผ dรผzenleme haklarฤฑ bile kฤฑsฤฑtlanmฤฑลtฤฑr.
‘CUMHURBAลKANLIฤI HรKรMET SฤฐSTEMฤฐ NEDEN YANLIล?’
Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi neden yanlฤฑลtฤฑr? Bu sistem, yรถnetimde kiลiselliฤe ve keyfiliฤe yol aรงmฤฑล; Cumhurbaลkanฤฑโna yasama, yรผrรผtme ve yargฤฑyฤฑ gรผdรผmรผ altฤฑna almasฤฑnฤฑ saฤlayan รงok geniล ve denetimsiz yetkiler tanฤฑyarak otoriter bir yรถnetim yaratmฤฑลtฤฑr.
Bizler, anayasal devlet anlayฤฑลฤฑna aykฤฑrฤฑ, demokratik hukuk devletini temelinden zedeleyen ve egemenliฤi ลahsileลtiren bu sisteme karลฤฑ รงฤฑkฤฑyoruz. รรผnkรผ bu sistemde, Anayasaโdaki tarafsฤฑzlฤฑk yeminine raฤmen, parti genel baลkanlฤฑฤฤฑ ile devlet ve hรผkรผmet baลkanlฤฑฤฤฑ tek kiลinin ลahsฤฑnda birleลmiล; partili Cumhurbaลkanฤฑ, รผlkenin sorunlarฤฑnฤฑ daha da derinleลtirmiลtir.
‘BรTรE HAKKI DAHฤฐ ORTADAN KALDIRILDI’
Meclisโin yasama yetkisi yรผrรผtme ile paylaลฤฑlฤฑrken, denetim yetkisi ise iลlevsiz hale getirilmiลtir. Yรผce Meclisโin millet adฤฑna kullandฤฑฤฤฑ devredilemez bรผtรงe hakkฤฑ dahi ortadan kaldฤฑrฤฑlmฤฑลtฤฑr.
Hakimler ve Savcฤฑlar Kurulu, Cumhurbaลkanฤฑโna tanฤฑnan doฤrudan ve dolaylฤฑ atama yetkileriyle, yรผrรผtmenin vesayeti altฤฑna girmiล, partili Cumhurbaลkanฤฑ baฤฤฑmsฤฑz ve tarafsฤฑz yargฤฑyฤฑ yok etmiลtir.
Anayasa Mahkemesiโnin iktidarฤฑn baskฤฑ ve tehdidi altฤฑnda olmasฤฑ ve รผyelerinin neredeyse tamamฤฑnฤฑn Cumhurbaลkanฤฑ tarafฤฑndan atanmasฤฑ, Yรผksek Mahkemeโnin baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ ve tarafsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ zedelemiลtir.
‘BฤฐZLER GEรMฤฐลฤฐN DAR KALIPLARINI REDDEDฤฐYORUZ’
Bu noktada รถzenle altฤฑnฤฑ รงizmek istediฤimiz husus ลudur ki bizler, geรงmiลin dar kalฤฑplarฤฑnฤฑ da reddediyoruz. Geรงmiลin tecrรผbelerinden istifade ederek, geรงmiล uygulamalarฤฑn ortaya รงฤฑkardฤฑฤฤฑ demokrasi sorunlarฤฑna ve vesayetรงi uygulamalara bir daha imkan vermeyecek yeni bir sistemi inลa etme kararlฤฑlฤฑฤฤฑndayฤฑz.
Bu, yeni bir baลlangฤฑรงtฤฑr. ฤฐลte bu inanรงla, Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem รถnerimizle Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemini sona erdirirken geรงmiลe dรถnmรผyor, Tรผrkiye Cumhuriyetiโnin kรถklรผ devlet ve Cumhuriyet tecrรผbesini demokrasi ile taรงlandฤฑrmayฤฑ hedefliyoruz.
‘NEDEN GรรLENDฤฐRฤฐLMฤฐล PARLAMENTER SฤฐSTEME ฤฐHTฤฐYAร VAR?’
รlkemizin neden Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sisteme ihtiyacฤฑ var? รรผnkรผ รผlkemiz, Cumhuriyet tarihinin en derin siyasi ve ekonomik krizlerinden birini yaลamaktadฤฑr. Bu krizin en รถnemli sebebi, Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Hรผkรผmet Sistemi adฤฑ altฤฑndaki keyfรฎ ve kural tanฤฑmaz sistemsizlik ve yozlaลmฤฑล iktidardฤฑr.
Bizler, altฤฑ siyasi parti olarak, dรผnyanฤฑn ve รผlkemizin demokrasi tecrรผbeleri ฤฑลฤฑฤฤฑnda, adaleti tesis etmek, farklฤฑlฤฑklarฤฑmฤฑzฤฑ zenginlik kabul ederek bir arada รถzgรผrce yaลamak, toplumsal huzuru ve barฤฑลฤฑ saฤlamak, tรผm vatandaลlarฤฑn insan onuruna yaraลฤฑr bir hayat sรผrmesini gรผvence altฤฑna almak, รงoฤulcu ve demokratik bir Tรผrkiyeโyi inลa etmek ve gelecek nesillere de bu deฤerleri miras bฤฑrakmak iรงin bir araya geldik.
‘TEMEL HAK VE รZGรRLรKLERฤฐN TAMAMINI VE KURUMSAL KรLTรRรN HAKฤฐMฤฐYETฤฐNฤฐ GรVENCE ALTINA ALACAฤIZ’
Sรถz veriyoruz: Hukuk devleti ve kuvvetler ayrฤฑlฤฑฤฤฑ esasฤฑna dayanan Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde, temel hak ve รถzgรผrlรผklerin tamamฤฑnฤฑ ve kurumsal kรผltรผrรผn hakimiyetini gรผvence altฤฑna alacaฤฤฑz.
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem; dรผลรผncelerin รถzgรผrce ifade edildiฤi, din ve vicdan รถzgรผrlรผฤรผnรผn, basฤฑn รถzgรผrlรผฤรผnรผn, kadฤฑn haklarฤฑnฤฑn, รงocuk haklarฤฑnฤฑn, รงevre haklarฤฑnฤฑn tam anlamฤฑyla korunduฤu รถzgรผrlรผkรงรผ bir sistemdir.
Bu sistem, devletin tรผm kurumlarฤฑnฤฑn hiรงbir ayrฤฑm yapmaksฤฑzฤฑn tรผm vatandaลlarฤฑna eลit mesafede olduฤu รงoฤulcu bir sistemdir.
Bu sistem, kamu yรถnetiminde eลitlik, tarafsฤฑzlฤฑk ve liyakat ilkelerinin esas alฤฑndฤฑฤฤฑ, yolsuzlukla etkin mรผcadele edildiฤi, dรผzenleyici ve denetleyici kurumlarฤฑn baฤฤฑmsฤฑzlฤฑklarฤฑnฤฑn saฤlandฤฑฤฤฑ, รผniversitelerin รถzgรผrleลtiฤi bir sistemdir.
‘ลEFFAF VE HESAP VEREBฤฐLฤฐR BฤฐR SฤฐSTEM’
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem, ลeffaf ve hesap verebilir bir sistemdir. Bu sistemde siyasi makamlarฤฑn millete hizmetten baลka hiรงbir amacฤฑ olmayacaktฤฑr. Bunun gรผvencesi de hazฤฑrlayacaฤฤฑmฤฑz Siyasi Etik Kanunuโdur.
‘SEรฤฐM BARAJINI YรZDE 3’E DรลรRECEฤฤฐZ’
Toplantฤฑnฤฑn ikinci sunumunu ‘Yasama’ baลlฤฑฤฤฑ altฤฑnda DEVA Partisi Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑย Mustafaย Yeneroฤluย yaptฤฑ.ย โMasum insanlarฤฑn bombalanmasฤฑna hayฤฑrโ diyerek sรถzlerine baลlayan Yeneroฤlu, ardฤฑndan ลunlarฤฑ kaydetti:
“Masum insanlarฤฑn bombalanmasฤฑna hayฤฑr diyerek sรถzlerime baลlamak istiyorum. Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem ile katฤฑlฤฑmcฤฑ, รถzgรผrlรผkรงรผ ve รงoฤulcu demokrasinin gereklerine uygun, kuvvetler ayrฤฑlฤฑฤฤฑ ilkesi ile etkin denge ve denetleme mekanizmalarฤฑna dayanan bir hรผkรผmet sistemi modeli amaรงlฤฑyoruz.
Hรผkรผmet sistemimizde, temsilde adalet ile yรถnetimde istikrar ilkelerini eลit ลekilde esas almaktayฤฑz. Meclisโi gรผรงlendirirken hรผkรผmeti zayฤฑflatmama, hรผkรผmeti gรผรงlendirirken Meclisโi zayฤฑflatmama kararlฤฑlฤฑฤฤฑ iรงerisindeyiz.
Bu amaรงla; รถncelikle ‘etkili ve katฤฑlฤฑmcฤฑ bir yasama’ organฤฑ รถngรถrรผyoruz. Bu kapsamda Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemin kalbi olan Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโnin temsil yeteneฤi arttฤฑrฤฑlacak, kanun yapma ve yรผrรผtmeyi denetleme iลlevleri etkili kฤฑlฤฑnacaktฤฑr.
Bรถylece yasama organฤฑnฤฑn daha demokratik ve daha etkili olmasฤฑ saฤlanacaktฤฑr. Ayrฤฑca Meclis ฤฐรงtรผzรผฤรผโnde katฤฑlฤฑmcฤฑlฤฑk รถn plana รงฤฑkarฤฑlacak, siyasi partiler kanununda yapฤฑlacak deฤiลiklikle parti iรงi demokrasi ilkeleri tesis edilecektir.
Seรงim kanunlarฤฑnda yapฤฑlacak dรผzenlemelerle siyasette ลeffaflฤฑk ve dรผrรผstlรผk gรผvence altฤฑna alฤฑnacaktฤฑr. Bu kapsamda ilk olarak Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโne Giden Yollarฤฑ Demokratikleลtireceฤiz. Temsil gรผcรผnรผ arttฤฑrmak, temsilde adaleti ve รงoฤulcu demokrasiyi saฤlamak amacฤฑyla seรงim barajฤฑnฤฑ %3โe dรผลรผreceฤiz.
‘YURT DIลI SEรฤฐM รEVRESฤฐ OLUลTURACAฤIZ’
Yurt dฤฑลฤฑnda mukim 6 milyondan fazla vatandaลฤฑmฤฑzฤฑn Meclisโte temsilinin saฤlanabilmesi iรงin yurt dฤฑลฤฑ seรงim รงevresi oluลturacaฤฤฑz. Siyasi partiler ve seรงim mevzuatฤฑnฤฑ, Anayasamฤฑzda halihazฤฑrda yer alan โSiyasi partilerin faaliyetleri, parti iรงi dรผzenlemeleri ve รงalฤฑลmalarฤฑ demokrasi ilkelerine uygun olur.โ kuralฤฑna uygun biรงimde ve รถzellikle parti iรงi demokrasinin gรผรงlendirilmesi amacฤฑyla yeniden dรผzenleyeceฤiz.
‘SฤฐYASฤฐ PARTฤฐLER HAKKINDAKฤฐ YASAL MEVZUAT VE YAPTIRIM HรKรMLETฤฐNฤฐ DEฤฤฐลTฤฐRECEฤฤฐZ’
Ayrฤฑca, siyasi partiler hakkฤฑndaki yasal mevzuat ve yaptฤฑrฤฑm hรผkรผmlerini Avrupa Konseyi standartlarฤฑ ฤฑลฤฑฤฤฑnda, รงoฤulcu demokrasinin gรผvencesini oluลturacak biรงimde deฤiลtireceฤiz.
Siyasetin finansmanฤฑnฤฑ ลeffaflฤฑk, denetlenebilirlik ve seรงim harcamalarฤฑnฤฑn saydamlฤฑฤฤฑ ilkeleri รงerรงevesinde ayrฤฑntฤฑlฤฑ biรงimde dรผzenleyeceฤiz. Siyasi partilere ve adaylara yapฤฑlan belirli miktarฤฑn รผzerindeki baฤฤฑลlarฤฑn ve seรงim dรถnemlerinde yapฤฑlan tรผm harcamalarฤฑn kamuoyuna aรงฤฑklanmasฤฑnฤฑ zorunlu tutacaฤฤฑz.
‘EN AZ YรZDE 1 OY ALAN SฤฐYASฤฐ PARTฤฐLER HAZฤฐNE YARDIMINDAN FAYDALANMAYA HAK KAZANACAK’
Siyasi partiler arasฤฑnda adil rekabet koลullarฤฑnฤฑn saฤlanmasฤฑ ve demokratik siyasi hayatฤฑn gรผรงlendirilmesi amacฤฑyla, en son yapฤฑlan milletvekili genel seรงimlerinde en az %1 oy alan siyasi partiler hazine yardฤฑmฤฑndan faydalanmaya hak kazanacaktฤฑr.
Yasama organฤฑnฤฑn etkinleลtirilmesi amacฤฑyla ikinci olarak Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโnde katฤฑlฤฑmcฤฑlฤฑฤฤฑ artฤฑracaฤฤฑz. Yeni bir ฤฐรงtรผzรผk hazฤฑrlayarak yasama รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn katฤฑlฤฑmcฤฑ ve ลeffaf ลekilde yรผrรผtรผlmesini saฤlayacaฤฤฑz.
‘KEYFฤฐLฤฐฤE SON VERECEฤฤฐZ’
Komisyonlarฤฑn iลleyiลini, denetim mekanizmalarฤฑnฤฑn etkinliฤini ve muhalefetin sรถz hakkฤฑnฤฑ demokrasinin gereklerine uygun ลekilde ele alacaฤฤฑz. Ayrฤฑca yasama baฤฤฑลฤฑklฤฑฤฤฑna iliลkin olarak รถnemli iyileลtirmeler yapacaฤฤฑz. Bu doฤrultuda yasama sorumsuzluฤunun kapsamฤฑnฤฑ geniลletip, yasama dokunulmazlฤฑฤฤฑnฤฑn istisnalarฤฑnฤฑ aรงฤฑkรงa dรผzenleyerek, belirsizliฤe ve keyfiliฤe son vereceฤiz.
‘TORBA KANUN UYGULAMASINA SON VERECEฤฤฐZ’
รรงรผncรผ olarak, kanun yapฤฑm sรผreรงlerini demokratikleลtireceฤiz. Demokrasinin รถzรผyle baฤdaลmayan torba kanun uygulamasฤฑna son vereceฤiz. Bakanlar Kuruluโnun kanun hรผkmรผnde kararname รงฤฑkarma yetkisini, yetki kanununa dayanmasฤฑ, Meclis tarafฤฑndan konusu, sฤฑnฤฑrlarฤฑ ve sรผresi aรงฤฑkรงa belirtilmesi ลartฤฑyla kabul ediyoruz.
‘CUMHURBAลKANINI VETO YETKฤฐSฤฐNE SON VERECEฤฤฐZ’
Ancak temel hak ve รถzgรผrlรผklerin ise kararnamelerle dรผzenlenmesine izin vermeyeceฤiz. Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn, Meclisโin yasama iลlevini zayฤฑflatan veto yetkisine son vereceฤiz.
Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn kanun yapฤฑm sรผreรงlerindeki yetkisini, yalnฤฑzca bir uyarฤฑ niteliฤi taลฤฑyan geri gรถnderme yetkisi ile sฤฑnฤฑrlฤฑ tutacaฤฤฑz. Yasama komisyonlarฤฑnฤฑn รงalฤฑลma yรถntemlerini iลlevsel hale getirecek tedbirler alacaฤฤฑz.
Kanunlarฤฑn mรผzakeresinde ve metinlerin olgunlaลmasฤฑnda komisyonย aลamasฤฑna aฤฤฑrlฤฑk verilmesini esas alacaฤฤฑz. Kanun yapฤฑm sรผrecinin daha nitelikli iลletilmesi iรงin ilgili sivil toplum ve meslek kuruluลlarฤฑnฤฑn gรถrรผลlerine baลvurulmasฤฑnฤฑ saฤlayacaฤฤฑz.
Dรถrdรผncรผ olarak, Meclisโin denetim yetkisini gรผรงlendireceฤiz. ลeffaf ve hesap verebilir bir yรถnetim iรงin hรผkรผmete hesap sorulabilmesini saฤlayacak araรงlarฤฑ arttฤฑrฤฑp var olan araรงlarฤฑ da daha etkili kฤฑlacaฤฤฑz.
‘YAZILI SORU รNERGESฤฐNE SรRESฤฐ ฤฐรฤฐNDE CEVAP VERMEYEN BAKANA YAPTIRIM’
Sรถzlรผ soru mekanizmasฤฑnฤฑ gรผรงlendirecek, muhataplarฤฑna cevap vermeleri iรงin sรผre zorunluluฤu getireceฤiz. Yazฤฑlฤฑ soru รถnergelerine sรผresi iรงerisinde cevap verilmemesi halinde ilgili bakana yaptฤฑrฤฑm uygulanmasฤฑnฤฑ saฤlayacaฤฤฑz.
Meclisin denetim yetkisini etkin ลekilde yerine getirebilmesi amacฤฑyla meclis soruลturmasฤฑ iรงin gereken yeter sayฤฑlarฤฑ dรผลรผreceฤiz. Hรผkรผmet, Baลbakan ve Bakanlar hakkฤฑnda gensoru verme yetkisini tanฤฑyacaฤฤฑz.
Bu hususta Hรผkรผmet ile Baลbakan hakkฤฑndaki gensorularฤฑ, yapฤฑcฤฑ/kurucu gรผvensizlik oyu ลartฤฑna baฤlayarak yรผrรผtmenin istikrarฤฑnฤฑ gรผvence altฤฑna alacaฤฤฑz.
‘BรTรE HAKKININ DEVREDฤฐLMEZLฤฐฤฤฐ ฤฐLKESฤฐNฤฐ TESฤฐS EDECEฤฤฐZ’
Son olarak, parlamentolarฤฑn tarihsel bir kazanฤฑmฤฑ olan bรผtรงe hakkฤฑnฤฑn devredilmezliฤi ilkesini tesis edeceฤiz.
Vatandaลlarฤฑmฤฑzdan toplanan vergilerin nasฤฑl harcandฤฑฤฤฑnฤฑn etkili ลekilde denetlenebilmesi iรงin Meclisโin bรผtรงe hakkฤฑnฤฑ, Meclisโin devredilemez bir yetkisi ve denetim aracฤฑ olarak dรผzenleyeceฤiz.
Meclis bรผnyesinde Kesin Hesap Komisyonu kuracaฤฤฑz. Komisyonuโnun Baลkanฤฑ ana muhalefet partisinden olacak. Sayฤฑลtay raporlarฤฑnฤฑn tamamฤฑnฤฑn Kesin Hesap Komisyonuโna sunulmasฤฑnฤฑ saฤlayacaฤฤฑz.
‘CUMHURBAลKANLIฤI TARAFSIZ VE PARTฤฐLER รSTร BฤฐR YAPIYA KAVUลTURULACAKTIR’
6 siyasi partinin aรงฤฑklamasฤฑnฤฑ รผรงรผncรผ olarak Demokrat Parti Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑย Bรผlent ลahinalp, ‘ฤฐstikrarlฤฑ ve Hesap Verebilir Yรผrรผtme’ baลlฤฑฤฤฑyla okudu.
โSavaลa hayฤฑrโ diyerek sรถzlerine baลlayan ลahinalp, โYarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsi iรงin hazฤฑrladฤฑฤฤฑmฤฑz Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde kuvvetler ayrฤฑlฤฑฤฤฑ ilkesine ve etkin denge ve denetleme mekanizmalarฤฑna dayanan bir hรผkรผmet sistemi amaรงlฤฑyoruz. รngรถrdรผฤรผmรผz bu sistemde, millet iradesinin รผstรผnlรผฤรผnรผ esas alan etkili ve katฤฑlฤฑmcฤฑ bir yasama organฤฑnฤฑn yanฤฑnda istikrarlฤฑ ve hesap verebilir bir yรผrรผtme organฤฑ oluลturacaฤฤฑzโ ifadesini kullandฤฑ. Sรถzlerine ลรถyle devam etti:
“Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde yรผrรผtme organฤฑ, devletin ve milletin birliฤini temsil eden, tarafsฤฑz, siyasi sorumluluฤu olmayan Cumhurbaลkanฤฑ ile, yรผrรผtmenin asฤฑl yetkili ve sorumlu kanadฤฑ olan, yasama organฤฑnฤฑn iรงinden รงฤฑkan ve Meclisโe karลฤฑ siyasi sorumluluฤu bulunan Bakanlar Kuruluโndan mรผteลekkil olacaktฤฑr.
Bu sayede Cumhurbaลkanฤฑ; kendisinden beklenen uzlaลtฤฑrฤฑcฤฑ hakem rolรผnรผ รผstlenebilecek, Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ devletin ve milletin birliฤini temsil etmesi amacฤฑyla tarafsฤฑz ve partiler รผstรผ bir yapฤฑya kavuลturulacaktฤฑr.
Yarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsinde gรผรงsรผz ve istikrarsฤฑz hรผkรผmetlere yol aรงma tehlikesiyle karลฤฑ karลฤฑya kalmamak adฤฑna Baลbakan, Bakanlar ve Bakanlar Kurulu gรผรงlendirilecek, hรผkรผmet istikrarฤฑnฤฑ saฤlayฤฑcฤฑ tedbirler arttฤฑrฤฑlacaktฤฑr.
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemโde Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ makamฤฑnฤฑn niteliฤini, sรผresini, gรถrev ve yetkilerini ลu ลekilde dรผzenledik:
‘CUMHURBAลKANININ GรREV SรRESฤฐ 7 YIL OLACAK’
Cumhurbaลkanฤฑ ile Meclisโin gรถrev sรผrelerinin ayrฤฑลtฤฑrฤฑlmasฤฑ amacฤฑyla Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn gรถrev sรผresini 7 yฤฑl olarak belirleyeceฤiz.
Bizler, Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn hem toplumun farklฤฑ kesimleri hem de Meclisโteki partiler karลฤฑsฤฑndaki tarafsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ tam anlamฤฑyla saฤlayabilmesini amaรงlฤฑyoruz. Bu nedenle Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn yalnฤฑzca bir dรถnem iรงin seรงilmesi kuralฤฑnฤฑ getireceฤiz.
‘GรREVฤฐ SONA EREN CUMHURBAลKANI AKTฤฐF SฤฐYASETE DรNEMEYECEK’
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ makamฤฑnฤฑ, milletin ve devletin birliฤini temsil eden, tarafsฤฑz bir makam olarak dรผzenleyeceฤiz. Bu noktada altฤฑnฤฑ รงizmek istediฤim husus ลudur ki Cumhurbaลkanฤฑ seรงilen kiลinin varsa partisi ile iliลiฤi kesilecek ve gรถrevi sona eren Cumhurbaลkanฤฑ aktif siyasette bir daha gรถrev alamayacaktฤฑr.
Devletin baลฤฑ sฤฑfatฤฑnฤฑ taลฤฑyan Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ temsilรฎ gรถrev ve yetkilere sahip bir makam olarak dรผzenlenecektir. Yรผrรผtmeye dair icrai yetkiler, Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโne karลฤฑ siyasi sorumluluฤu olan Baลbakan ve Bakanlardan oluลan Bakanlar Kurulu tarafฤฑndan kullanฤฑlacaktฤฑr.
Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn istisnai nitelikte tek baลฤฑna yapabileceฤi iลlemler ise Anayasaโda ayrฤฑntฤฑlฤฑ olarak dรผzenlenecektir.
Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn icrai bir yetkiye sahip olmamasฤฑna uygun olarak gรถrevi ile ilgili siyasi sorumsuzluฤu esas alฤฑnacaktฤฑr. Bununla birlikte, Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn hukuki ve cezai sorumluluฤuna iliลkin esaslar, Anayasaโda dรผzenlenerek yargฤฑlama makamฤฑ ve usulรผ aรงฤฑkรงa belirtilecektir.
‘BAKANLAR KURULU’NUN YAPISINDA DรZENLEME’
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemโde รถngรถrdรผฤรผmรผz Bakanlar Kuruluโnun yapฤฑsฤฑnฤฑ ise ลu ลekilde dรผzenledik:
Baลbakan, parlamenter sistem gelenek ve ilkelerine uygun olarak Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisi รผyeleri arasฤฑndan belirlenecektir. Baลbakanโฤฑn belirlenmesi bakฤฑmฤฑndan, Cumhurbaลkanฤฑ Meclisโte en รงok milletvekiline sahip siyasi partiye hรผkรผmeti kurma gรถrevini verecektir. Hรผkรผmetin Anayasaโda รถngรถrรผlen sรผrede kurulamamasฤฑ halinde bu gรถrev, milletvekili sayฤฑsฤฑyla doฤru orantฤฑlฤฑ olarak diฤer siyasi partilere sฤฑrasฤฑyla verilecektir.
Bakanlar, Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisi รผyeleri veya ihtiyaรง duyulduฤu takdirde- milletvekili seรงilme yeterliliฤine sahip olan kiลiler arasฤฑndan, Baลbakan tarafฤฑndan atanacaktฤฑr. Bakanlar Kurulu, Baลbakanฤฑn baลkanlฤฑฤฤฑnda toplanacaktฤฑr.
‘BAลBAKAN VE BAKANLAR KURULU MECLฤฐS’E KARลI SORUMLU OLACAK’
Yetkide ve sorumlulukta paralellik ilkesi gereฤince Baลbakan ve Bakanlar Kurulu Meclisโe karลฤฑ sorumlu olacaktฤฑr. Buna gรถre Baลbakan ve Bakanlar, Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโne karลฤฑ bireysel ve kolektif olarak sorumlu tutulacaktฤฑr.
Hรผkรผmetin kurulmasฤฑnฤฑ kolaylaลtฤฑrmak amacฤฑyla hรผkรผmetin kurulmasฤฑnda basit รงoฤunluk, dรผลรผrรผlmesinde ise Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisi รผye tamsayฤฑsฤฑnฤฑn salt รงoฤunluฤu esas alฤฑnacaktฤฑr.
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde Hรผkรผmete istikrar kazandฤฑrmak amacฤฑyla gensoru ile yapฤฑcฤฑ gรผvensizlik oyu birleลtirilecektir. Hรผkรผmetin dรผลรผrรผlmesi; yeni hรผkรผmetin, Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโnin รผye tam sayฤฑsฤฑnฤฑn salt รงoฤunluฤuyla seรงilmesi ลartฤฑna baฤlฤฑ olacaktฤฑr.
‘OLASI HรKรMET KRฤฐZLERฤฐ DE รNLENECEK’
Bรถylece bir yandan hรผkรผmetin dรผลรผrรผlmesi zorlaลtฤฑrฤฑlฤฑrken diฤer yandan olasฤฑ hรผkรผmet krizleri de รถnlenecektir. Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde yeni hรผkรผmetin kurulmasฤฑ gรผvence altฤฑna alฤฑnmadan mevcut hรผkรผmet dรผลรผrรผlemeyecektir.
Yรผrรผtme baลlฤฑฤฤฑ altฤฑnda ele aldฤฑฤฤฑmฤฑz diฤer bir konu ise Olaฤanรผstรผ Hal Yรถnetimiโdir. Buna gรถre;
‘CUMHURBAลKANININ YA DA BAKANLAR KURULU’NUN TEK BAลINA OHAL ฤฐLAN ETME YETKฤฐSฤฐ OLMAYACAK’
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemโde Cumhurbaลkanฤฑโnฤฑn ya da Bakanlar Kuruluโnun tek baลฤฑna OHAL ilan etme yetkisi olmayacaktฤฑr. Olaฤanรผstรผ hal ilan etme yetkisi, Cumhurbaลkanฤฑ baลkanlฤฑฤฤฑnda toplanan Bakanlar Kuruluโna ait olacaktฤฑr. Bu yetki, Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisiโnin onayฤฑna tabi tutulacaktฤฑr.
Olaฤanรผstรผ hal rejiminin istisnai niteliฤinin bir gereฤi olarak OHAL iรงin รถngรถrรผlen sรผreler kฤฑsaltฤฑlacaktฤฑr.
Olaฤanรผstรผ hal rejiminin keyfi bir yรถnetime dรถnรผลmesine engel olmak amacฤฑyla olaฤanรผstรผ hal kanun hรผkmรผnde kararnamelerine hukuk sistemimizde yer verilmeyecektir.
Bu kapsamda, olaฤanรผstรผ halin hukuk devletinin gรผvenceleri รงerรงevesinde sรผrdรผrรผlmesini saฤlamak รผzere, Olaฤanรผstรผ Hal Kanunuโnda gerekli dรผzenlemeler yapฤฑlacaktฤฑr.
‘YARGI BAฤIMSIZLIฤINI SAฤLAYACAฤIZ’
Ortak metne iliลkin dรถrdรผncรผ olarak aรงฤฑklama yapan isim Gelecek Partisi Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑย Ayhan Sefer รstรผnย oldu. รstรผn, ลรถyle konuลtu:
“Yarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsini inลa etmek iรงin hazฤฑrladฤฑฤฤฑmฤฑz Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemโin en รถnemli baลlฤฑklarฤฑndan birisi de ลรผphesiz baฤฤฑmsฤฑz ve tarafsฤฑz yargฤฑdฤฑr. Yargฤฑnฤฑn baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑ ve tarafsฤฑzlฤฑฤฤฑ ilkesi, adaletin tesisinin asgari ลartฤฑ, demokratik hukuk devletinin gรผvencesi, hak ve รถzgรผrlรผklerin teminatฤฑdฤฑr.
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemde รถncelikle yargฤฑ baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑ ve tarafsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ saฤlayacaฤฤฑz. Yรผksek yargฤฑ kurullarฤฑ ile yรผksek yargฤฑ organlarฤฑnฤฑn baฤฤฑmsฤฑzlฤฑklarฤฑ ve demokratik meลruiyetlerini gรผรงlendireceฤiz.
Bu kurullara ve organlara yรผrรผtmenin mรผdahalesini engelleyecek tedbirleri alacaฤฤฑz. Bizler, baฤฤฑmsฤฑz ve tarafsฤฑz yargฤฑ amacฤฑyla, hazฤฑrladฤฑฤฤฑmฤฑz รงalฤฑลmamฤฑzฤฑ altฤฑ ana baลlฤฑk etrafฤฑnda topladฤฑk.
Birincisi, Yargฤฑ Sistemi ile Hakimlik ve Savcฤฑlฤฑk Mesleฤine yรถnelik olarak; Hakimlik teminatฤฑnฤฑ gรผรงlendirecek ve hakimlere coฤrafi teminat gรผvencesi saฤlayacaฤฤฑz. Hรขkimlik ile savcฤฑlฤฑk mesleklerini, tam baฤฤฑmsฤฑzlฤฑk iรงin birbirinden ayฤฑracaฤฤฑz.
Hรขkimlerin idari gรถrevleri yรถnรผnden Adalet Bakanlฤฑฤฤฑโna baฤlฤฑ olduฤuna iliลkin Anayasa hรผkmรผnรผ kaldฤฑracaฤฤฑz. Hรขkim ve savcฤฑlarฤฑn mesleฤe kabullerinde ve yรผkselmelerinde objektif kriterleri esas alacaฤฤฑz.
Sulh Ceza Hakimlikleriโnin gรถrev, yetki ve iลleyiลlerini hukuk devletinin gereklerine gรถre yeniden dรผzenleyeceฤiz. Tutuklamanฤฑn istisna olmasฤฑ ilkesinin titizlikle uygulanmasฤฑ iรงin gerekli tedbirleri alacaฤฤฑz.
Anayasa Mahkemesi ve Avrupa ฤฐnsan Haklarฤฑ Mahkemesi iรงtihatlarฤฑ ile uyumlu kararlar alฤฑnmasฤฑnฤฑ ve bu mahkemeler tarafฤฑndan verilen kararlarฤฑn derhal uygulanmasฤฑnฤฑ saฤlayacak dรผzenlemeler yapacaฤฤฑz.
Hรขkimlerin terfilerinde, verdikleri kararlarฤฑn Anayasa Mahkemesi ve Avrupa ฤฐnsan Haklarฤฑ Mahkemesi iรงtihatlarฤฑyla uyumunu temel รถlรงรผtlerden biri olarak kabul edeceฤiz.
‘AYM VEYA AฤฐHM’ฤฐN VERDฤฐฤฤฐ HAK ฤฐHLALฤฐ KARARINA SEBEP OLUP DEVLETฤฐ TAZMฤฐNATA MAHKUM EDEN HAKฤฐME BU ZARAR RรCU ETTฤฐRฤฐLECEK’
Gรถrevini kรถtรผye kullanmak suretiyle Anayasa Mahkemesi veya Avrupa ฤฐnsan Haklarฤฑ Mahkemesiโnin verdiฤi hak ihlali kararฤฑna sebep olup devleti tazminata mahkรปm ettiren ve zarara uฤratan hรขkimlere ve savcฤฑlara bu tazminat ve zararฤฑn rรผcu ettirilmesini saฤlayacaฤฤฑz.
ฤฐkinci olarak; (Adeta yargฤฑnฤฑn kalbi olan) Hakimler ve Savcฤฑlar Kurulunda deฤiลikliklere gideceฤiz. Bu doฤrultuda, hรขkimlik mesleฤi ile savcฤฑlฤฑk mesleฤini birbirinden ayฤฑracaฤฤฑz.
‘HSK KALDIRILACAK, ฤฐKฤฐ FARKLI KURUL OLUลTURULACAK’
Hakimler ve Savcฤฑlar Kurulunu kaldฤฑracak, Hakimler Kurulu ve Savcฤฑlar Kurulu ลeklinde iki farklฤฑ kurul oluลturacaฤฤฑz. รoฤulculuฤun, hesap verebilirliฤin ve demokratik meลruiyetin saฤlanmasฤฑ iรงin Yรผksek Yargฤฑ Kurullarฤฑโnda รผyelerin yarฤฑsฤฑnฤฑn Tรผrkiye Bรผyรผk Millet Meclisi tarafฤฑndan รผรงte iki nitelikli รงoฤunlukla seรงilmesini saฤlayacaฤฤฑz.
รyelerin diฤer yarฤฑsฤฑ ise Yargฤฑtay, Danฤฑลtay, Tรผrkiye Barolar Birliฤi, adli ve idari yargฤฑ birinci sฤฑnฤฑf hakim ve savcฤฑlar tarafฤฑndan, kendi mensuplarฤฑ arasฤฑndan doฤrudan seรงilecektir.
‘ADALET BAKANI VE MรSTEลARI, HAKฤฐMLER KURULU’NDA YER ALMAYACAK’
Baฤฤฑmsฤฑzlฤฑk ilkesinin gรผรงlendirilmesi iรงin Adalet Bakanฤฑ ve Mรผsteลarฤฑ, Hakimler Kuruluโnda yer almayacaktฤฑr. Yรผksek Yargฤฑ Kurullarฤฑโnฤฑn disiplin kararlarฤฑ da yargฤฑ denetimine aรงฤฑk hale getirilecektir.
รรงรผncรผ olarak yapacaฤฤฑmฤฑz deฤiลiklikler; Barolar ve Tรผrkiye Barolar Birliฤiโni kapsฤฑyor: Avukatlฤฑk mesleฤinin baฤฤฑmsฤฑz ve รถzgรผr bir ลekilde icra edilmesi iรงin gerekli tedbirleri alacaฤฤฑz.
‘รOKLU BARO UYGULAMASINA SON VERECEฤฤฐZ’
Yargฤฑnฤฑn kurucu unsuru olan savunmayฤฑ anayasal gรผvenceye kavuลturacaฤฤฑz. รoklu baro uygulamasฤฑna son vereceฤiz. Baro ve Tรผrkiye Barolar Birliฤi seรงimlerinde temsilde adalet ilkesini esas alacaฤฤฑz.
Anayasal dรผzenin, temel hak ve รถzgรผrlรผklerin gรผvencesi olan Anayasa Mahkemesiโnin gรถrev ve yetkileri geniลletilerek gรผรงlรผ ve etkili denetim iรงin Mahkemeโyi yeniden yapฤฑlandฤฑracaฤฤฑz.
Temel hak ve รถzgรผrlรผklerin daha gรผรงlรผ ลekilde korunabilmesi iรงin bireysel baลvurunun kapsamฤฑnฤฑ, konu ve baลvurulabilecek haklar bakฤฑmฤฑndan geniลleteceฤiz.
Yine Anayasa Mahkemesiโnde iptal davasฤฑ aรงabileceklerin kapsamฤฑnฤฑ da geniลleteceฤiz. Anayasa Mahkemesiโnin รผyelerinin en az dรถrtte รผรงรผnรผn hukukรงu olmasฤฑnฤฑ zorunlu tutacaฤฤฑz.
Mahkeme รผyelerinin Meclis tarafฤฑndan, Danฤฑลtay, Yargฤฑtay, Sayฤฑลtay, Tรผrkiye Barolar Birliฤi ve รniversiteler arasฤฑ Kurul tarafฤฑndan belirlenen รผรง katฤฑ aday iรงerisinden รผรงte iki nitelikli รงoฤunlukla seรงilmesini saฤlayacaฤฤฑz. รรง รผye ise, farklฤฑ kaynaklardan gelecek ลekilde Cumhurbaลkanฤฑ tarafฤฑndan seรงilecektir.
‘YSK ฤฐDARฤฐ VE YARGISAL GรREVLERฤฐ BAKIMINDAN ฤฐKฤฐ DAฤฐREYE AYRILACAK’
Beลinci olarak; Yรผksek Seรงim Kuruluโnu Anayasaโda yargฤฑ bรถlรผmรผ iรงerisinde bir yรผksek mahkeme olarak dรผzenleyecek ve kurulun niteliฤini aรงฤฑklฤฑฤa kavuลturacaฤฤฑz. Yรผksek Seรงim Kurulu, idari ve yargฤฑsal gรถrevleri bakฤฑmฤฑndan iki daireye ayrฤฑlacaktฤฑr:
Yargฤฑsal gรถrevi olan kurul bir yรผksek yargฤฑ organฤฑ olarak รงalฤฑลacak, idari gรถrevi olan kurulun aldฤฑฤฤฑ kararlarฤฑ itiraz halinde denetleyecektir.
‘SAYIลTAY’I ANAYASA’DA BฤฐR YรKSEK MAHKEME OLARAK DรZENLEYECEฤฤฐZ’
Altฤฑncฤฑ ve son olarak; Sayฤฑลtayโฤฑ Anayasaโda bir yรผksek mahkeme olarak dรผzenleyeceฤiz. Sayฤฑลtayโฤฑn kuruluล ve iลleyiลine iliลkin esaslarฤฑ, anayasal gรผvenceye kavuลturacaฤฤฑz.
Hesap verebilir ve ลeffaf bir yรถnetim anlayฤฑลฤฑyla Sayฤฑลtay denetiminin kapsamฤฑnฤฑ, tรผm kamu kurum ve kuruluลlarฤฑnฤฑ kapsayacak ลekilde geniลleteceฤiz. Bรถylece gรผรงlรผ, baฤฤฑmsฤฑz ve tarafsฤฑz bir yargฤฑnฤฑn oluลumunu hep birlikte saฤlayacaฤฤฑz.
‘รZGรRLรKLERฤฐN รZERฤฐNDEKฤฐ HER TรRLร BASKIYA SON VERECEฤฤฐZ’
6 siyasi partinin ortak aรงฤฑklamasฤฑnda ฤฐYฤฐ Parti Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑย Bahadฤฑrย Erdem, Mustafa Kemal Atatรผrkโรผn, โYurtta Sulh Cihanda Sulhโ sรถzlerini hatฤฑrlatarak konuลmasฤฑna baลladฤฑ.
“Yarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsi iรงin hazฤฑrladฤฑฤฤฑmฤฑz Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem ile devletin temel organlarฤฑnฤฑn yanฤฑnda demokratik hukuk devletinin gรผรงlendirilmesini de esas alฤฑyoruz” ifadesini kullanan Erdem, ลรถyle devam etti:
“Hรผkรผmet sistemimizle; uluslararasฤฑ sรถzleลmeler ve evrensel deฤerler รงerรงevesinde baลta, ifade ve basฤฑn รถzgรผrlรผฤรผ olmak รผzere tรผm รถzgรผrlรผklerin garanti altฤฑna alฤฑndฤฑฤฤฑ; bireylerin ve sivil toplumun gรผรงlendirildiฤi, รงevre haklarฤฑnฤฑn ve sรผrdรผrรผlebilirliฤin saฤlandฤฑฤฤฑ, kadฤฑn-erkek eลitliฤinin tesis edildiฤi, รถzgรผr ve demokratik bir Tรผrkiyeโyi inลa etme kararlฤฑฤฤฑndayฤฑz.
‘รTEKฤฐLEลTฤฐRME HฤฐSSฤฐ DOฤURAN TรM UYGULAMALAR ORTADAN KALDIRILACAK’
Bu amaรงla, temel hak ve รถzgรผrlรผkler; dil, din, mezhep, ฤฑrk, cinsiyet, siyasi ve sosyal aidiyet farkฤฑ gรถzetmeksizin tรผm insanlar iรงin gรผvenceye kavuลturulacak ve iรง hukukumuz uluslararasฤฑ standartlarla uyumlu kฤฑlฤฑnacaktฤฑr. รtekileลtirme hissi doฤuran tรผm uygulamalar ortadan kaldฤฑrฤฑlacaktฤฑr.
Bu kapsamda ilk olarak Dรผลรผnce ve ฤฐfade, Toplantฤฑ ve Gรถsteri Yรผrรผyรผลรผ ile รrgรผtlenme รzgรผrlรผklerinin kullanฤฑmฤฑnฤฑ engelleyen ya da รถlรงรผsรผz ลekilde sฤฑnฤฑrlandฤฑran mevzuatฤฑ yeniden dรผzenleyeceฤiz. Demokratik toplumun gereklerine uygun olarak bu รถzgรผrlรผklerin รผzerindeki her tรผrlรผ baskฤฑya son vereceฤiz.
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemโde ifade รถzgรผrlรผฤรผ; Anayasa Mahkemesi ve Avrupa ฤฐnsan Haklarฤฑ Mahkemesiโnin iรงtihatlarฤฑ gereฤince ลiddete teลvik, nefret sรถylemi ya da kiลilik haklarฤฑna saldฤฑrฤฑ durumlarฤฑ dฤฑลฤฑnda sฤฑnฤฑrlandฤฑrฤฑlmayacaktฤฑr.
‘ฤฐNTERNET MEVZUATINI YENฤฐDEN DรZENLEYECEฤฤฐZ’
ฤฐnternet mevzuatฤฑnฤฑ, uluslararasฤฑ standartlara uygun olarak, ifade รถzgรผrlรผฤรผnรผ kฤฑsฤฑtlamayacak ve kiลilik haklarฤฑnฤฑ ihlal etmeyecek ลekilde yeniden dรผzenleyeceฤiz.
Toplantฤฑ ve gรถsteri yรผrรผyรผลรผ hakkฤฑna iliลkin mevzuatฤฑ, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa ฤฐnsan Haklarฤฑ Mahkemesi iรงtihatlarฤฑ ฤฑลฤฑฤฤฑnda yeniden dรผzenleyerek bu hakla ilgili bildirim uygulamasฤฑnฤฑn idare tarafฤฑndan keyfi ลekilde kullanฤฑlmasฤฑnฤฑ engelleyeceฤiz.
Din ve Vicdan รzgรผrlรผฤรผโnรผ gรผvence altฤฑna alan, demokratik laik hukuk devletinin, รงoฤulcu toplum dรผzeninin temeli olduฤunu dรผลรผnรผyoruz. Bu nedenle bizler, herkesin inancฤฑna, kanaatine ve yaลam tarzฤฑna saygฤฑ duyulduฤu, kiลilerin din, inanรง ve yaลam tarzฤฑ fark etmeksizin รถzgรผrce yaลadฤฑฤฤฑ, herkesin kendi kimliฤiyle ve kendisi olarak eลit ลekilde toplumsal, kamusal ve siyasal yaลama katฤฑldฤฑฤฤฑ bir sistemi hep birlikte inลa edeceฤiz.
Temel hak ve รถzgรผrlรผkler kapsamฤฑnda ele aldฤฑฤฤฑmฤฑz son derece รถnemli bir diฤer husus ise kadฤฑn haklarฤฑdฤฑr.
Kadฤฑnlar; eฤitim, รงalฤฑลma hayatฤฑ ve karar alma mekanizmalarฤฑna katฤฑlma gibi bรผyรผk sorunlarla ve eลitsizliklerle karลฤฑ karลฤฑyadฤฑr. Toplumun ve yaลamฤฑn her alanฤฑnda, tรผm karar alma mekanizmalarฤฑnda kadฤฑn-erkek eลitliฤini saฤlamayฤฑ ve korumayฤฑ รถncelikli bir devlet politikasฤฑ haline getireceฤiz. Bu konuda yasal ve yapฤฑsal tรผm gereklilikleri saฤlayacaฤฤฑz.
‘KADINA KARลI ฤฐลLENEN SUรLARLA ฤฐLGฤฐLฤฐ TCK’DA GEREKLฤฐ DรZENLEMELER DERHAL YAPILACAK’
Yarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsinde kadฤฑna yรถnelik ลiddetle etkin ลekilde mรผcadele edilecek, ลiddetin รถnlenmesi adฤฑna uluslararasฤฑ sรถzleลmeler ve ulusal mevzuat hรผkรผmleri etkili ลekilde uygulanacaktฤฑr. Kadฤฑna karลฤฑ iลlenen suรงlarla ilgili Tรผrk Ceza Kanunuโnda gerekli dรผzenlemeler derhal yapฤฑlacaktฤฑr. Failler iรงin caydฤฑrฤฑcฤฑ cezalar รถngรถrรผlecek, uygulanan indirim sebepleri yeniden dรผzenlenecektir.
‘ฤฐLKOKUL BฤฐRฤฐNCฤฐ SINIFTAN ฤฐTฤฐBAREN ฤฐNSAN HAKLARI VE KADIN-ERKEK EลฤฐTLฤฐฤฤฐ DERSLERฤฐ MรFREDATA KONACAK’
Yine bu kapsamda eฤitim mรผfredatฤฑna ilkokul birinci sฤฑnฤฑftan itibaren insan haklarฤฑ ve kadฤฑn-erkek eลitliฤi dersleri konulacaktฤฑr. Kฤฑz รงocuklarฤฑnฤฑn eฤitim hakkฤฑ gรผvence altฤฑna alฤฑnacak ve bu hakka eriลimin รถnรผndeki tรผm engeller kaldฤฑrฤฑlacaktฤฑr.
Diฤer bir baลlฤฑฤฤฑmฤฑzsa Basฤฑn รzgรผrlรผฤรผdรผr. Bu hakkฤฑ gรผvence altฤฑna alarak, basฤฑna gรถrevini รถzgรผr bir ลekilde yapacaฤฤฑ gรผvenli, รงoฤulcu ve elveriลli bir ortam saฤlayacaฤฤฑz.
Gazetecilere karลฤฑ ceza soruลturmasฤฑna gerekรงe yapฤฑlan mevzuatฤฑ, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa ฤฐnsan Haklarฤฑ Mahkemesi iรงtihatlarฤฑ รงerรงevesinde yeniden dรผzenleyeceฤiz.
‘TRT VE ANADOLU AJANSI’NI YENฤฐDEN YAPILANDIRACAฤIZ’
TRTโyi ve Anadolu Ajansฤฑโnฤฑ, baฤฤฑmsฤฑzlฤฑk ve tarafsฤฑzlฤฑk esaslarฤฑna gรถre yeniden yapฤฑlandฤฑracaฤฤฑz. Keyfi akreditasyon kararlarฤฑna son verip, basฤฑn kartlarฤฑnฤฑn verilmesinde meslek kuruluลlarฤฑna belirleyici bir rol vereceฤiz.
Medya sahipliฤi ve finansmanฤฑnฤฑ ลeffaf hale getirecek, medyada tekelleลmeyi ve kartelleลmeyi รถnlemek amacฤฑyla yasal ve yapฤฑsal tedbirler alacaฤฤฑz.
‘RTรK’รN BAฤIMSIZ VE TARAFSIZLIฤI ฤฐรฤฐN YASAL VE YAPISAL DEฤฤฐลฤฐKLฤฐKLER YAPACAฤIZ’
Radyo ve Televizyon รst Kuruluโnun gรถrevini baฤฤฑmsฤฑz ve tarafsฤฑz olarak yerine getirebilmesi iรงin yasal ve yapฤฑsal deฤiลiklikler yapacaฤฤฑz. Kurulun รผyeleri, รผye yapฤฑsฤฑnda รงoฤulculuฤu saฤlamak รผzere alanฤฑnda uzman kiลiler ve meslek kuruluลlarฤฑ temsilcileri arasฤฑndan Meclis tarafฤฑndan nitelikli รงoฤunlukla seรงilecektir.
Basฤฑn ฤฐlan Kurumuโnun yapฤฑsฤฑ ve รผye seรงimi basฤฑn รถzgรผrlรผฤรผne uygun ลekilde yeniden dรผzenlenecektir. รte yandan demokratik toplumun asli bir unsuru olan Sivil Toplum kuruluลlarฤฑna yรถnelik ayrฤฑmcฤฑlฤฑฤa ve baskฤฑya da son vererek, bu kuruluลlarฤฑn faaliyetlerini keyfi bir biรงimde engelleyen dรผzenlemeleri kaldฤฑracaฤฤฑz. Bu kuruluลlarฤฑn รถzgรผrce รงalฤฑลabileceฤi gรผvenli, รงoฤulcu ve elveriลli bir ortam oluลturacaฤฤฑz.
‘SOSYAL HAKLAR GรVENCEYE KAVUลACAK’
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistem ile birlikte sosyal haklar da gรผvenceye kavuลacaktฤฑr. Refahฤฑn adil bรถlรผลรผmรผnรผ saฤlayarak, sosyal haklarฤฑ ve devlet yardฤฑmlarฤฑnฤฑ insan onuruna yaraลฤฑr bir ลekilde ve hak temelli bir yรผkรผmlรผlรผk olarak gรผรงlendireceฤiz.
Engelli vatandaลlarฤฑmฤฑzฤฑn รงalฤฑลma hayatฤฑ dahil toplumsal hayatฤฑn tรผm alanlarฤฑna tam katฤฑlฤฑmlarฤฑnฤฑn รถnรผndeki engelleri kaldฤฑracaฤฤฑz.
‘รEVRENฤฐN KORUNMASI KONUSUNDA DEVLETฤฐN YรKรMLรLรKLERฤฐNฤฐ AรIK ลEKฤฐLDE DรZENLEYECEฤฤฐZ’
Son olarak ise รevre haklarฤฑna iliลkin anayasal ve yasal dรผzenlemeleri uluslararasฤฑ hukukla uyumlu hale getireceฤiz. Doฤal yaลam kaynaklarฤฑ ve รงevrenin korunmasฤฑ konusundaki devletin yรผkรผmlรผlรผklerini Anayasaโda aรงฤฑk ลekilde dรผzenleyeceฤiz.
Devleti, toplum saฤlฤฑฤฤฑnฤฑn korunmasฤฑ ve refahฤฑnฤฑn saฤlanmasฤฑ amacฤฑyla iรงme suyu kaynaklarฤฑnฤฑ, tarฤฑm alanlarฤฑnฤฑ, ormanlarฤฑ ve hayvanlarฤฑ korumakla; iklim krizine karลฤฑ mรผcadele etmekle ve dรผzenli kentleลmeyi saฤlamakla yรผkรผmlรผ kฤฑlacaฤฤฑz.
Yargฤฑ sisteminde รงevre konusunda uzmanlaลmฤฑล yargฤฑรงlarฤฑn gรถrev yapacaฤฤฑ รevre Mahkemeleri kuracaฤฤฑz.
‘KAMU YรNETฤฐMฤฐNE TARAFSIZLIK, LฤฐYAKAT VE ลEFFAFLIฤI HAKฤฐM KILACAฤIZ’
Toplantฤฑda son sรถzรผ, Saadet Partisi Genel Baลkan Yardฤฑmcฤฑsฤฑ Bรผlent Kaya aldฤฑ. ‘Kamu yรถnetimi ve siyasi etik’ baลlฤฑฤฤฑnda konuลan Kaya, “รncelikli olarak kamu yรถnetimine eลitlik, tarafsฤฑzlฤฑk, liyakat, hukuka uygunluk ve ลeffaflฤฑk ilkelerini hakim kฤฑlacaฤฤฑz” dedi.
Kaya, “Tรผm kamu kurumlarฤฑnฤฑn, fonksiyon ve etkinliklerini gรถzden geรงirerek ihtiyaรงlar doฤrultusunda yeniden yapฤฑlandฤฑracaฤฤฑz. Bu baฤlamda paralel bรผtรผn kurum ve kurullarฤฑn faaliyetlerine son vereceฤiz” ifadesini kullandฤฑฤฤฑ konuลmasฤฑna ลรถyle devam etti:
“Kamu yรถnetiminde kadฤฑn yรถneticilerin sayฤฑsฤฑnฤฑ arttฤฑracaฤฤฑz. ฤฐkinci hedefimiz kamu gรถrevine alฤฑnmada her kademede liyakat ve eลitlik ilkelerini hรขkim kฤฑlmaktฤฑr.
‘MรLAKATA SON VEREREK YAZILI SINAV SONUรLARINI ESAS ALACAฤIZ’
Mรผlakat uygulamalarฤฑna son vererek yazฤฑlฤฑ sฤฑnav sonuรงlarฤฑnฤฑ esas alacaฤฤฑz. Sรถzlรผ mรผlakat yapฤฑlmasฤฑ zorunlu olan haller ise ancak kanunla dรผzenlenmek kaydฤฑ ile istisna olacaktฤฑr. Bu durumda da adaylara yรถneltilecek sorular kura usulรผyle belirlenecek, sรถzlรผ sฤฑnav ve mรผlakatlar kayda alฤฑnacaktฤฑr.
‘รรรNCร HEDEFฤฐMฤฐZ YOLSUZLUKLA ETKฤฐN ลEKฤฐLDE MรCADELE ETMEK’
รรงรผncรผ hedefimiz yolsuzlukla etkin bir ลekilde mรผcadele etmektir. Yolsuzlukla ilgili mevzuatฤฑ, Yolsuzluฤa Karลฤฑ Devletler Grubuโnun tavsiye kararlarฤฑyla tam uyumlu hale getireceฤiz.
‘KAMU ฤฐHALE KANUNU’NU YENฤฐLEYECEฤฤฐZ’
Kamu ฤฐhale Kanunuโnu yenileyerek ihale mevzuatฤฑnฤฑ tek kanunda dรผzenleyeceฤiz. Kamu alฤฑmlarฤฑnda ve ihalelerde rekabeti ortadan kaldฤฑran, ihaleyi istisna keyfiliฤi kural haline getiren, yolsuzluฤun kapฤฑsฤฑnฤฑ aรงฤฑk tutan istisna ve muafiyet hรผkรผmlerini kaldฤฑracaฤฤฑz.
‘YEREL YรNETฤฐMLERฤฐN YETKฤฐ VE SORUMLULUKLARINI ARTIRACAฤIZ’
Dรถrdรผncรผ olarak Yerel yรถnetimlerin yetki ve sorumluluklarฤฑnฤฑ artฤฑracaฤฤฑz. Yerel Yรถnetimlerde demokratik katฤฑlฤฑm, ลeffaflฤฑk ve hesap verebilirlik ilkelerini hรขkim kฤฑlacaฤฤฑz. Merkezi yรถnetimin yerel yรถnetimler รผzerindeki idari denetiminin sฤฑnฤฑrlarฤฑnฤฑ aรงฤฑkรงa belirleyerek yerindelik denetimi anlamฤฑna gelen vesayet uygulamalarฤฑna son vereceฤiz. Bu baฤlamda yeni bir merkez-yerel dengesi kuracaฤฤฑz.
‘SEรฤฐMLE GELENฤฐN SEรฤฐMLE GฤฐTMESฤฐNฤฐ GรVENCE ALTINA ALACAฤIZ’
Yerel yรถnetimlere, genel bรผtรงe vergi gelirlerinden ayrฤฑlan payฤฑ artฤฑracaฤฤฑz. Seรงimle gelenin seรงimle gitmesini gรผvence altฤฑna alacaฤฤฑz. Yerel yรถnetimlerde seรงme ve seรงilme hakkฤฑnฤฑ yok sayan kayyum uygulamalarฤฑna son vereceฤiz.
Kamu yรถnetimi baลlฤฑฤฤฑ altฤฑnda beลinci olarak mutabฤฑk kaldฤฑฤฤฑmฤฑz nokta ise akademik รถzgรผrlรผk ve รผniversitelerle ilgili dรผzenlemelerdir. Yรผksek รถฤretimde รถzgรผr ve รงoฤulcu bir sistem oluลturarak รniversitelerin bilimsel รถzerkliklerinin yanฤฑnda,ย idari ve mali รถzerkliklerini de anayasal gรผvence altฤฑna alacaฤฤฑz.
‘YรK’ร KALDIRACAฤIZ’
Yรผksekรถฤretim Kuruluโnu kaldฤฑrarak yerine yetkileri koordinasyon gรถrevi ile sฤฑnฤฑrlandฤฑrฤฑlmฤฑล, รผyelerinin ise demokratik meลruiyet esasฤฑna dayanฤฑlarak seรงildiฤi รผniversiteler arasฤฑ bir kurul tesis edeceฤiz.
‘รฤRETฤฐM รYELERฤฐ, KENDฤฐ รNฤฐVERSฤฐTELERฤฐNฤฐN REKTรRรNร SEรEBฤฐLECEK’
รฤretim รผyelerinin kendi รผniversitelerinin rektรถrรผnรผ seรงmesine imkรขn saฤlayacaฤฤฑz. Dekan adaylarฤฑnฤฑn uzmanlฤฑk alanlarฤฑnฤฑn, ilgili fakรผltenin niteliฤine uygun olmasฤฑ esasฤฑnฤฑ temin edeceฤizย
Kamu yรถnetiminin altฤฑncฤฑ ve son baลlฤฑฤฤฑ olarak Dรผzenleyici ve Denetleyici Kurumlarฤฑ ele aldฤฑk. Bu kurumlarฤฑn oluลumunda ve รงalฤฑลmasฤฑnda liyakat, ลeffaflฤฑk ve tarafsฤฑzlฤฑk ilkelerinden taviz vermeyeceฤiz.
Dรผzenleyici ve Denetleyici Kurumlarฤฑn idari ve mali รถzerkliฤe kavuลturulmasฤฑnฤฑ saฤlayarak baฤฤฑmsฤฑzlฤฑklarฤฑnฤฑ tesis edecek ve yรผrรผtmenin mรผdahalelerine karลฤฑ korunmalarฤฑ iรงin yasal ve yapฤฑsal รถnlemler alacaฤฤฑz.
Kurumlara atanacak รผyelerin yetkinliklerini nesnel olarak ortaya koyacak kriterler belirleyeceฤiz. Merkez Bankasฤฑ baลta olmak รผzere dรผzenleyici ve denetleyici kurumlarฤฑn baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑnฤฑ zedeleyecek hiรงbir uygulamaya ve dรผzenlemeye yer vermeyeceฤiz.
Demokratik hukuk devleti รถnรผndeki en bรผyรผk engellerden bir tanesi de siyasi makam sahiplerinin yolsuzluklarฤฑnฤฑ รถnleyecek mevzuatฤฑn yetersiz olmasฤฑ ve var olan hรผkรผmlerin uygulanamamasฤฑdฤฑr. Bu sebeple de ลeffaflฤฑk saฤlanamamakta, rรผลvet ve yolsuzluklar engellenememektedir.ย
‘SฤฐYASฤฐ ETฤฐK KANUNU HAZIRLAYACAฤIZ’
Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemโde milletvekillerinin, bakanlarฤฑn, siyasi parti genel merkez yรถneticilerinin ve belediye baลkanlarฤฑnฤฑn gรถrevlerini yerine getirirken uymalarฤฑ gereken siyasi etik ilkelerinin dรผzenlenmesi amacฤฑyla Siyasi Etik Kanunu hazฤฑrlayacaฤฤฑz.
Kanun kapsamฤฑndaki kiลilerin; gรถrevlerini yerine getirirken, adalet, eลitlik, hesap verebilirlik, kiลisel menfaat saฤlamama, รงฤฑkar รงatฤฑลmasฤฑ olacak hallerden kaรงฤฑnma ve ลeffaflฤฑk ilkelerine gรถre hareket etmesini saฤlayacaฤฤฑz. Siyasi etik ilkelerinin etkili olarak uygulanmasฤฑna iliลkin kurumsal yapฤฑlanmayฤฑ tesis edeceฤiz.
Bizler, toplumu en geniล yelpazede temsil eden altฤฑ siyasi parti olarak; Yarฤฑnฤฑn Tรผrkiyeโsi iรงin hazฤฑrlamฤฑล olduฤumuz Gรผรงlendirilmiล Parlamenter Sistemi, รผlkemize, adalet, barฤฑล, refah ve huzur getirmesi inancฤฑyla hayata geรงirmeyi taahhรผt ediyoruz.”
ฤฐMZALAR ATILDI
Konuลmalarฤฑn ardฤฑndan kรผrsรผye รงฤฑkan 6 parti lideri mutabakat metnine imza attฤฑ. Ardฤฑndan fotoฤraf veren liderler, salondan ayrฤฑldฤฑ.
