Kamuoyuna sunulan IŞİD’e ait bazı mali belgelere göre, örgütün en büyük gelir kaynağı sanılanın aksine petrol satışı değil. Soygun ve gasp örgüt için en büyük gelir ‘kalemi’ olurken, bunu petrol ile elektrik satışı geliri izliyor.
Rus Vesti gazetesinin haberine göre IŞİD, tipik bir terör örgütü gibi faaliyet göstermesinin yanı sıra, ele geçirdiği bölgelerde devlet işlevlerini de taklit ediyor. Örgüt, kontrolü altındaki bölgelerde kendi okullarını, militan kabul noktalarını ve sosyal hizmet ve basın merkezlerini açıyor. Bu hizmetlerin tam teşekküllü bir bütçe olmadan gerçekleştirilmesinin ise imkansız olduğu vurgulanıyor.
EN BÜYÜK GELİR KAYNAĞI SOYGUN VE GASP
IŞİD’in kontrolündeki Deyrizor bölgesinde, 23 Aralık 2014-22 Ocak 2015 döneminde kayda geçirilen mali belgelerin kamuoyuna sunulmasıyla, örgütün bütçesini nasıl oluşturduğu da gün yüzüne çıktı. Ortadoğu Forumu düşünce kuruluşundan Ayman Cevat el Tamimi’nin analiz ettiği belgelere göre, IŞİD’in ‘devlet gelirlerinde’ en büyük pay sırasıyla şu ‘kalemlere’ ait:
— Mala el koyma
— Petrol ve doğalgaz ticareti
— Elektrik satışı
PETROL GELİRİ SADECE YÜZDE 28’LİK PAYA SAHİP
IŞİD, Deyrizor bölgesinde ayda 8 milyon dolar gelir elde ediyor, bunun yüzde 45’inden fazlasının ise halkın mallarına el konulması yoluyla sağlanması dikkat çekiyor.
Petrol satışından elde edilen gelir, toplam gelirlerin sadece yüzde 28’ini oluşturuyor. Daha önce ise IŞİD’in en büyük gelir kaynağının yasadışı petrol ticareti olduğu varsayılıyordu.
Tamimi, belgelerin IŞİD propagandasının detaylarını da ortaya çıkardığı görüşünde. Örgütün mali kaynaklarının önemli kısmını soygun ve gasp yoluyla sağladığını belirten Tamimi, üç dini ayine katılmayan kişilerin iş yerlerine el konulduğunu ve sigara gibi yasaklı malları getiren kişilerin de üzerindeki tüm paraların alındığını aktarıyor.
GİDER KALEMİNDE İLK SIRADA ASKERİ HARCAMALAR VAR
Örgütün en büyük gider kalemini ise askeri harcamalar oluşturuyor. IŞİD, militanlara maaş ödenmesi ve askeri altyapı oluşturulması gibi birçok ihtiyacına yaklaşık 5 milyon dolar harcıyor. Bu, IŞİD’in giderlerinin yüzde 63’üne denk geliyor.
Bütçeden yüzde 10’luk bir harcama da ‘kamu düzenini sağlamaya’ aktarılıyor. Sosyal ihtiyaçlar, bürokrasi, tıp ve internet ortamında örgüt propagandası yapılmasına harcanan tutarın yüzde 17’lik bir dilim olduğu belirtiliyor.
Suriye ve Irak’ta ilerleyişini sürdüren IŞİD, dünyanın en zengin terör örgütleri arasında bulunurken, bütçesinin Nauru, Tonga ve Marshall Adaları gibi bazı ülkelerinkini aştığı biliniyor.
