Japon yeni, küresel piyasalarda dolar karşısında kritik önem taşıyan 160 sınırını yeniden test ederek ekonomi yönetiminin sert sözlü uyarılarını beraberinde getirdi. Tokyo kaynaklı resmi müdahale beklentisi piyasalarda ana gündem maddesi haline gelirken, Orta Doğu’da tırmanan jeopolitik riskler ABD dolarına yönelik güvenli liman talebini beslemeye devam ediyor.
Haftanın son işlem gününde sabah seansında kısa süreliğine de olsa 160 seviyesini gören Japon yeni, ekonomi yönetiminin ardı ardına gelen uyarılarına rağmen üst üste üçüncü günde de bu seviyeye yakın seyretti. Uluslararası finans piyasalarında 160 eşiği, Tokyo yetkililerinin döviz piyasasına doğrudan bir kur müdahalesi gerçekleştirmesi için en kritik kırmızı çizgi olarak kabul ediliyor.
Bu durum ekonomi yönetimini alarma geçirirken, Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama yaptığı resmi açıklamada, Japonya’nın döviz piyasasındaki gelişmelere her an yanıt vermeye hazır olduğunu ve kurdaki aşırı volatiliteye karşı “kararlı adımlar atma” hakkını saklı tuttuklarını vurguladı. Son gelişmelerle birlikte yen, şubat ayından bu yana en uzun düşüş serisini kaydederek üst üste dördüncü haftayı da değer kaybıyla tamamlamaya yöneldi.
Bu sert düşüş trendi, Japon yetkililerin geçen ay piyasaya istikrar kazandırmak adına harcadığı 73 milyar dolarlık doğrudan müdahalenin getirdiği tüm kazanımları da neredeyse tamamen silmiş durumda. Hafta kapanışına doğru dolar/yen paritesi 159,95 seviyesinden işlem görüyor.
Küresel piyasalarda makroekonomik veriler ve Orta Doğu gerilimi kuru baskılıyor
Uluslararası finans kuruluşu ANZ’nin Asya araştırmaları müdürü Khoon Goh, ABD’de açıklanacak olan kritik tarım dışı istihdam raporu öncesinde, ekonomi yönetiminin müdahale kararlılığı nedeniyle piyasaların Bank of Japan (BOJ) üzerindeki baskıyı daha fazla artırmaktan kaçındığını ifade etti.
Piyasaların doları 160 seviyesinin üzerine kalıcı olarak taşıyabilmesi için çok daha net bir katalizöre ihtiyaç duyduğunu kaydeden Goh, BOJ’un haziran ayı toplantısında atacağı olası bir faiz artışı adımının yen üzerindeki satış baskısını hafifletebileceği değerlendirmesinde bulundu. Japonya içindeki makroekonomik verilere bakıldığında ise ülkede reel ücretlerin nisan ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 1,9 oranında arttığı resmi verilerle ortaya kondu.
Bu artışla birlikte ülkede reel ücretler üst üste dördüncü ayda da yükselişini sürdürmüş oldu. Faiz kararını 15-16 Haziran tarihlerinde gözden geçirecek olan BOJ, daha fazla faiz artışı yapılabilmesi için ücretler ve fiyatlar genel düzeyindeki istikrarlı yükselişi temel şartlar arasında görüyor. Reuters haber ajansına konuşan kaynaklar, ABD, İsrail ve İran hattındaki gerilimin piyasaları altüst edecek küresel bir çatışmaya dönüşmemesi durumunda, BOJ’un faiz artırma eğiliminde olduğunu belirtiyor.
Enerji şokundan kaynaklanacak olası yakıt maliyeti artışlarının ekonomideki mevcut fiyat baskılarını daha da tırmandıracağı öngörülüyor.
Jeopolitik risklerin gölgesinde dolar endeksi ve küresel para birimlerinin seyri
ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu’da çatışmaları durdurma ve Tahran ile barış tesis etme yönündeki diplomatik çabaları ise bu hafta yeni engellerle karşılaştı. İran destekli Hizbullah milislerinin Lübnan’da önerilen yeni ateşkes planını reddetmesi ve İsrail’in bölgeden askerlerini çekmeyeceğini açıklaması tansiyonu yeniden yükseltti.
Bu hafta ABD ve İran güçleri arasında yaşanan sıcak temaslar da dahil olmak üzere askeri hareketliliğin artması, Brent petrolün varil fiyatını kararlı bir şekilde 90 doların üzerine taşıyarak haftalık bazda değer kazancına yol açtı. Petrol fiyatlarındaki bu sert yükseliş ve artan jeopolitik riskler, küresel yatırımcıların güvenli liman olarak gördüğü ABD dolarına olan talebini canlı tutuyor. Asya seansında euro/dolar paritesi yüzde 0,05 oranında hafif bir toparlanmayla 1,1616 seviyesinden işlem görürken, sterlin/dolar paritesi 1,34275 seviyesinde yatay bir seyir izledi; ancak her iki para birimi de haftayı sınırlı kayıplarla kapatmaya hazırlanıyor.
Riski yüksek varlıklara duyarlılığı ile bilinen Avustralya doları yüzde 0,1 düşüşle 0,71275 seviyesine gerilerken, Yeni Zelanda doları haftalık bazda yüzde 2’lik bir kazanç elde etmesine rağmen günü 0,5866 seviyesinde yatay geçirdi. Doların altı önemli küresel para birimi karşısındaki değerini ölçen dolar endeksi ise 99,412 seviyesinde sakin bir seyir izleyerek haftalık bazda yüzde 0,5’lik bir artış kaydetme yolunda ilerliyor. Küresel piyasalar şimdi tamamen günün ilerleyen saatlerinde açıklanacak olan ABD tarım dışı istihdam verisine odaklanmış durumda. Reuters anketine katılan ekonomistler, nisan ayındaki 115 bin kişilik artışın ardından mayıs ayında istihdamın 85 bin kişiyle daha yavaş bir hızda artmasını, işsizlik oranının ise yüzde 4,3 seviyesinde sabit kalmasını bekliyor.
