Geรงtiฤimiz hafta Perลembe gรผnรผ gerรงekleลtirilen Koronavirรผs Bilim Kurulu Toplantฤฑsฤฑ sonrasฤฑnda yapฤฑlan aรงฤฑklamada, yerli aลฤฑ Turkovac‘ฤฑn Tรผrkiye genelinde tรผm illere daฤฤฑtฤฑmฤฑnฤฑn tamamlandฤฑฤฤฑ, ilรงelere gรถnderimin devam ettiฤi belirtildi.
Anadolu Ajansฤฑ ise Saฤlฤฑk Bakanฤฑ Fahrettin Koca’nฤฑn, aลฤฑnฤฑn bu haftadan itibaren tรผm ลehirlerdeki devlet hastanelerinde uygulanabileceฤini sรถylediฤini aktardฤฑ. Ancak henรผz aลฤฑnฤฑn Faz 3 รงalฤฑลmalarฤฑna dair sonuรงlar yayฤฑmlanmadฤฑ ve Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ’nden kullanฤฑm onayฤฑ alฤฑnmadฤฑ.
Bakan Koca Perลembe gรผnรผ yapฤฑlan Cumhurbaลkanlฤฑฤฤฑ Kabine Toplantฤฑsฤฑ sonrasฤฑ, “Gelecek haftadan itibaren sadece eฤitim ve araลtฤฑrma veya ลehir hastaneleri deฤil, ilรงeler dahil olmak รผzere bรผtรผn devlet hastanelerinde Turkovac uygulamasฤฑ baลlayacak. Aile hekimlerine zannediyorum iki hafta sonra daฤฤฑtฤฑlmฤฑล olur. Eriลimi daha kolay oldukรงa kullanฤฑmฤฑ da artmฤฑล olacak” dedi.
“Turkovac’ฤฑn Omicron ile ilgili hayvan รงalฤฑลmalarฤฑ baลladฤฑ. Hayvan รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn ikinci dozu zannediyorum bugรผn yapฤฑlacak. Mart ayฤฑna da Omicron varyantฤฑna yรถnelik Turkovac aลฤฑsฤฑnฤฑ tamamlamayฤฑ dรผลรผnรผyoruz” sรถzlerini ekledi.
BBC Tรผrkรงe‘nin haberine gรถre Koca ayrฤฑca ลu ana kadar 800 bin dozun piyasaya sรผrรผldรผฤรผnรผ, bunun her hafta artacaฤฤฑnฤฑ ve ayda ortalama 2-2,5 milyon doza kadar รงฤฑkฤฑlacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
ฤฐki doz Biontech aลฤฑsฤฑnฤฑn ardฤฑndan Turkovac uygulamasฤฑyla ilgili รงalฤฑลmalarฤฑn, gebeler ve รงocuklarla ilgili araลtฤฑrmalarฤฑn da devam ettiฤini belirtti.
BBC Tรผrkรงe’nin sorularฤฑnฤฑ yanฤฑtlayan Tรผrk Tabipleri Birliฤi (TTB) Halk Saฤlฤฑฤฤฑ Kolu Baลkanฤฑ ve Pandemi รalฤฑลma Grubu รyesi Dr. Nasฤฑr Nesanฤฑr ise Tรผrkiye’de ลu anda gรผnlรผk ortalama 140 bin aลฤฑ yapฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ, Tukovac’ฤฑn ise sahadan gelen verilere gรถre bu sayฤฑnฤฑn yรผzde 5’ini oluลturduฤunu sรถylรผyor:
“Tรผrkiye’de ลu an gรผnlรผk uygulanan aลฤฑ sayฤฑsฤฑ รงok az. Her ilรงede, aile hekimliฤinde Turkovac yapฤฑlmasฤฑ iรงin yoฤun bir talep olmasฤฑ gerekiyor. Gรผnlรผk uygulanan Turkovac sayฤฑsฤฑ, aile hekimliฤi birim sayฤฑsฤฑndan daha az”.
Turkovac Faz 3 Koordinatรถrรผ Prof. รnal: Gรผvenli ve etkili bir aลฤฑ
Turkovac aลฤฑsฤฑnฤฑ geliลtiren Prof. Dr. Aykut รzdarendeli, 16 ลubat’ta Van Yรผzรผncรผ Yฤฑl รniversitesi’ndeki “Yerli Aลฤฑ Turkovac” paneline katฤฑldฤฑ.
รzdarendeli Anadolu Ajansฤฑ’na yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, “ลu an ลanlฤฑurfa’da รผretim, seri bir ลekilde yapฤฑlฤฑyor. Tรผrkiye’nin 81 iline Turkovac aลฤฑsฤฑ gรถnderildi. Vatandaลlarฤฑmฤฑz Turkovac aลฤฑlarฤฑnฤฑ yaptฤฑrฤฑyor. Bu, รงok bรผyรผk bir mutluluk” dedi.
“Milli aลฤฑyฤฑ bekleyen vatandaลlarฤฑmฤฑz gรถnรผl rahatlฤฑฤฤฑyla gรผvenli bir ลekilde aลฤฑlarฤฑnฤฑ yaptฤฑrabilirler” sรถzlerini ekledi.
Panelde konuลan Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑ Koronavirรผs Bilim Kurulu รyesi ve Turkovac Faz-3 รalฤฑลmasฤฑ รlke Koordinatรถrรผ Prof. Dr. Serhat รnal, “TURKOVAC-CoronaVac Faz-3 รงalฤฑลmalarฤฑ kapsamฤฑnda ilk gรถnรผllรผ 22 Haziran’da alฤฑndฤฑ. Elde edilen tรผm verilerin dรผzenli olarak Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑ ile paylaลtฤฑk. TURKOVAC gรผvenli ve etkili bir aลฤฑdฤฑr. Vatandaลlarฤฑmฤฑzฤฑn rahatlฤฑkla hatฤฑrlatma dozlarฤฑnฤฑ yapmalarฤฑnฤฑ รถneriyoruz” dedi.
Dr. Nasฤฑr Nesanฤฑr ise Turkovac รผzerine รงalฤฑลan tรผm bilim insanlarฤฑnฤฑn รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑ ve gรถsterdikleri รงabayฤฑ รงok olumlu bulmakla birlikte รงalฤฑลmalarฤฑn bilimsel rapor olarak kamuoyuyla paylaลฤฑlmasฤฑ gerektiฤini belirtiyor.
Turkovac’ฤฑn Faz 3 sonuรงlarฤฑnฤฑn henรผz yayฤฑmlanmadฤฑฤฤฑnฤฑ belirten Nesanฤฑr, Biontech ve Sinovac gibi diฤer koronavirรผs aลฤฑlarฤฑ iรงin on binlerce kiลi รผzerinde รงalฤฑลma yapฤฑlฤฑrken Turkovac’ฤฑn 2 binden az kiลiye uygulandฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti:
“Biontech ve Sinovac gibi aลฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑnฤฑn sonuรงlarฤฑ ลeffaf bir ลekilde kamuoyuyla paylaลฤฑldฤฑ”.
TTB’nin Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ’ne bir baลvuru yapฤฑlฤฑp yapฤฑlmadฤฑฤฤฑyla ilgili bilgi sahibi olmadฤฑฤฤฑnฤฑ aktardฤฑ.
Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ henรผz onay vermedi
Tukovac aลฤฑsฤฑ iรงin 22 Aralฤฑk 2021’de Tรผrkiye ฤฐlaรง ve Tฤฑbbi Cihaz Kurumu’nun acil kullanฤฑm onayฤฑ verdiฤini duyurdu.
Ardฤฑndan Saฤlฤฑk Bakanlฤฑฤฤฑ, Tukovac’ฤฑn yaygฤฑn kullanฤฑma geรงeceฤini aรงฤฑkladฤฑ.
Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ’nรผn (WHO) aynฤฑ gรผn yaptฤฑฤฤฑ basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda, Anadolu Ajansฤฑ muhabiri Saฤlฤฑk Bakanฤฑ Fahrettin Koca’nฤฑn Turkovac’ฤฑn acil kullanฤฑm izninin alฤฑndฤฑฤฤฑ ve Tรผrkiye’nin Covid-19 aลฤฑsฤฑ รผreten dokuz รผlkeden biri olduฤu konusundaki aรงฤฑklamasฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
Muhabir tarafฤฑndan WHO’nun bu durumu nasฤฑl deฤerlendirdiฤi ve Turkovac’ฤฑn ne zaman acil kullanฤฑm izni alacaฤฤฑ soruldu.
WHO Yรถnetmelik ve รn Yeterlilik Direktรถrรผ Dr. Rogรฉrio Gaspar ise o zamana kadar Turkovac hakkฤฑnda herhangi bir baลvuru sahibiyle hiรงbir iletiลim kurulmadฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti. WHO’nun her zaman olduฤu gibi bazฤฑ standart ve gerekliliklerin tamamlanmasฤฑ durumunda koronavirรผs krizini sonlandฤฑrmaya yardฤฑmcฤฑ olacak her tรผrlรผ aลฤฑ geliลtirme รงalฤฑลmasฤฑnฤฑ memnuniyetle karลฤฑladฤฑฤฤฑnฤฑ hatฤฑrlattฤฑ.
Baลvuru sahibinin etkileลime geรงmesiyle birlikte, hem onun hem de dรผzenleyici yetkili makamฤฑn karลฤฑlamasฤฑ gereken koลullarฤฑn tartฤฑลฤฑlmaya baลladฤฑฤฤฑnฤฑ, bunlarฤฑn WHO’nun sitesinde yayฤฑmlandฤฑฤฤฑnฤฑ ve iลlemlerin ลeffaf ilerlediฤini belirtti.
Hacettepe รniversitesi’nden Dr. Mehmet Ceyhan da Turkovac’ฤฑn Faz 3 รงalฤฑลma sonuรงlarฤฑ aรงฤฑklanmadan acil kullanฤฑm onayฤฑ verilen ilk aลฤฑ olduฤuna dikkat รงekmiล, “Umarฤฑm yeteri kadar kiลi รผzerinde yapฤฑlmฤฑล Faz 3 รงalฤฑลma verileri gecikmeden aรงฤฑklanฤฑr” demiลti.
Ceyhan, Biontech ve Moderna’nฤฑn 45 bin, Coronavac’ฤฑn 15 bin kiลi รผzerinde รงalฤฑลฤฑldฤฑฤฤฑnฤฑ aktarmฤฑลtฤฑ.
Ocak ayฤฑnda Bakan Koca, Turkovac’ฤฑn, Tรผrkiye’de kitlesel olarak ilk uygulanan aลฤฑ olan รin รผretimi Sinovac’tan daha etkili olduฤunu sรถyledi.
Hacettepe รniversitesi Aลฤฑ Enstitรผsรผ Yรถnetim Kurulu รผyesi ve Turkovac Faz-3 รงalฤฑลmasฤฑ sorumlu araลtฤฑrฤฑcฤฑsฤฑ Prof. Dr. Mine Durusu Tanrฤฑรถver de Ocak ayฤฑnda yapฤฑlan basฤฑn toplantฤฑsฤฑnda, “Turkovac’ฤฑn en az CoronaVac kadar gรผvenli ve etkin bir aลฤฑ olduฤunu sรถyleyebiliriz” demiลti.
Tanrฤฑรถver 22 Haziran ile 27 Aralฤฑk tarihleri arasฤฑndaki gรถnรผllรผlerin bulgularฤฑnฤฑ deฤerlendirdiklerini, 1008 kiลide toplam 68 Covid-19 vakasฤฑ saptandฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑklamฤฑลtฤฑ. Gรถnรผllรผlerin 18-55 yaล arasฤฑ, Covid hikรขyesi ya da daha รถnce aลฤฑlanma hikayesi olmayan kiลiler olduฤunu belirtmiลti.
Tรผrk Tabipler Biliฤi ise, Turkovac aลฤฑsฤฑnฤฑn Faz 3 รงalฤฑลmalarฤฑna iliลkin verilerin uluslararasฤฑ hakemli dergilerde henรผz yayฤฑmlanmadฤฑฤฤฑnฤฑ belirterek “Acil kullanฤฑm onayฤฑ atฤฑlacak bu adฤฑmฤฑn ardฤฑndan alฤฑnmalฤฑydฤฑ” demiลti.
Yurt dฤฑลฤฑnda neden kabul gรถrmรผyor?
Prof. Dr. รzdarendeli geรงen hafta yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, “รalฤฑลmalarla ilgili bazฤฑ veriler bilimsel dergilere gรถnderildi, bazฤฑlarฤฑ hazฤฑrlฤฑk aลamasฤฑnda, onlar da gรถnderilecek. Bu veriler belirli bir ลekilde ortaya รงฤฑktฤฑฤฤฑ zaman Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ’ne baลvuru yapฤฑlacak. Avrupa’da neden CoronaVac ile Turkovac’ฤฑn kabul edilmediฤini bilimsel anlamda izah etmek mรผmkรผn deฤil” dedi.
Dr. Nesanฤฑr ise Turkovac’ฤฑn yurt dฤฑลฤฑnda geรงerli sayฤฑlmamasฤฑnฤฑn sebebinin Dรผnya Saฤlฤฑk รrgรผtรผ ya da Avrupa ฤฐlaรง Ajansฤฑ gibi kurumlarฤฑn henรผz onaylamamasฤฑndan kaynaklandฤฑฤฤฑnฤฑ sรถylรผyor:
“Baลvurularฤฑn yapฤฑlmasฤฑ ve onay alฤฑnmasฤฑ Turkovac’ฤฑn gรผvenilirliฤini artฤฑracaktฤฑr” diyor.
Konu hakkฤฑnda sorularฤฑmฤฑzฤฑ sormak iรงin iletiลime geรงtiฤimiz Prof. Dr. รzdarendeli’den haber yayฤฑmlanana kadar bir yanฤฑt alamadฤฑk.
