Toplantฤฑdan bu yana varlฤฑk alฤฑmlarฤฑ ve faiz artฤฑrฤฑm zamanlamasฤฑna yรถnelik politikalar ile enflasyonun gidiลatฤฑna iliลkin yoฤun sรถzle yรถnlendirmeye maruz kalan piyasalarda, Fed yetkililerinin “ลahin” ile “gรผvercin” arasฤฑnda gidip gelen deฤerlendirmeleri volatilite artฤฑลฤฑna neden oldu.
Yรถnlendirmelerin aynฤฑ tona sahip olmamasฤฑ Fed yetkilileri arasฤฑnda ayrฤฑลmayฤฑ belirgin bir ลekilde ortaya koyarken, bu da yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn Fed’in enflasyona karลฤฑ ne รถlรงรผde tolerans gรถstereceฤini anlamakta zorlanmasฤฑnฤฑ ve yeniden pozisyon almada odaฤa konulan beklentilerin farklฤฑlaลmasฤฑnฤฑ beraberinde getirdi.
Analistler, Fed’in geรงen yฤฑlฤฑn aฤustos ayฤฑnda deฤiลikliฤe gittiฤi para politikasฤฑ stratejisinde kapsamฤฑnda ilk sฤฑnavฤฑyla karลฤฑ karลฤฑya olduฤunu belirterek, salgฤฑn dรถneminde Fed’in para politikasฤฑnda “istihdam” รงฤฑpasฤฑna daha fazla รถnem atfettiฤini, bir diฤer รงฤฑpa olan “enflasyon” konusunda ise beklentilerin bozulmasฤฑna gรถz yumulacaฤฤฑ sinyalinin verildiฤini sรถyledi.
Mevcut durumda yapฤฑlan yรถnlendirmelerin ayrฤฑลmasฤฑyla yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn enflasyonda hedeften sapma konusunda ne kadar esnek davranฤฑlacaฤฤฑnฤฑ anlamakta zorlandฤฑฤฤฑnฤฑ aktaran analistler, net bir zamanlama ortaya รงฤฑkana kadar piyasalarda volatilite artฤฑลฤฑnฤฑn sรผrebileceฤini ifade etti.
Fed’in deฤiลen para politikasฤฑ stratejisi รงerรงevesi
Fed Baลkanฤฑ Jerome Powell, geรงen yฤฑlฤฑn aฤustos ayฤฑnda dijital ortamda gerรงekleลen Jackson Hole toplantฤฑsฤฑnda, para politikasฤฑ stratejisinde deฤiลikliฤe gidildiฤini bildirmiล, bankanฤฑn “ortalama” yรผzde 2 enflasyonu hedefleyeceฤini duyurmuลtu.
Powell konuลmasฤฑnda gรผรงlรผ istihdam piyasasฤฑna odaklanฤฑlacaฤฤฑnฤฑ vurgularken, “Yรผzde 2’lik uzun vadeli enflasyon oranฤฑnฤฑn, hem maksimum istihdamฤฑ hem de fiyat istikrarฤฑnฤฑ destekleme hedefimizle tutarlฤฑ olduฤu gรถrรผลรผmรผzรผ deฤiลtirmedik.” ifadelerini kullanmฤฑลtฤฑ.
ฤฐstihdamฤฑn enflasyonun รถnรผne konulduฤu yeni para politikasฤฑna iliลkin Powell ayrฤฑca, eฤer aลฤฑrฤฑ enflasyonist baskฤฑlar oluลursa veya enflasyon hedeflenen seviyenin รผzerine รงฤฑkarsa harekete geรงmekten รงekinmeyeceklerini belirtmiลti.
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑn ลu anda odaklandฤฑklarฤฑ nokta ise enflasyonun hedeflenen seviyenin ne kadar รผzerine รงฤฑkmasฤฑna izin verileceฤi konusu…
Fed yetkililerinde gรถrรผล ayrฤฑlฤฑฤฤฑ
ABD’de istihdam henรผz istenilen noktadan uzak olmasฤฑna karลฤฑn, enflasyon hedeflenenin oldukรงa รถtesinde oluลmuล durumda. Bu durum, Fed yetkililerinin maksimum istihdam saฤlanmasa da fiyat istikrarฤฑ saฤlama rolรผne geri adฤฑm atabileceฤi olasฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ da gรผndeme getiriyor.
Fed’in 2023’te iki faiz artฤฑrฤฑmฤฑ yaลanabileceฤi ve ilk faiz artฤฑrฤฑmฤฑnฤฑn 2022’de yapฤฑlabileceฤi beklentilerini yansฤฑtan FOMC toplantฤฑsฤฑnฤฑn ardฤฑndan รผyelerin yaptฤฑklarฤฑ aรงฤฑklamalar, enflasyondaki artฤฑลฤฑn geรงici olup olmadฤฑฤฤฑ ve ilk faiz artฤฑrฤฑmฤฑ zamanlamasฤฑ konusunda ayrฤฑลtฤฑklarฤฑnฤฑ ortaya koyuyor.
Fed Baลkanฤฑ Jerome Powell geรงen hafta salฤฑ gรผnรผ, yalnฤฑzca enflasyon korkusuna dayanarak faiz oranlarฤฑnฤฑ รถnden yรผklemeli bir ลekilde artฤฑrmayacaklarฤฑnฤฑ belirterek, “Enflasyondaki ‘geรงici’ sรถylemine รถnemli oranda gรผveniyorum. Yรผzde 5 enflasyon kabul edilebilir deฤil ve 1970’lerde gibi bir enflasyon gรถrmemiz oldukรงa olasฤฑlฤฑk dฤฑลฤฑ.” ifadelerini kullanmฤฑล ve aรงฤฑklamalarฤฑ gรผvercin olarak algฤฑlanmฤฑลtฤฑ.
Fed Yรถnetim Kurulu รyesi Michelle Bowman da yukarฤฑ yรถnlรผ fiyat baskฤฑsฤฑnฤฑn tedarik sฤฑkฤฑntฤฑlarฤฑnฤฑn รงรถzรผlmesiyle birlikte azalacaฤฤฑnฤฑ, ancak bunun biraz zaman alabileceฤini aktarฤฑrken, Fed Richmond Baลkanฤฑ Barkin de enflasyonist baskฤฑlarฤฑn yฤฑlฤฑn 4. รงeyreฤinde hafifleyeceฤini belirtmiลti.
รte yandan New York Fed Baลkanฤฑ John Williams, enflasyondaki hฤฑzlฤฑ artฤฑลฤฑn รงoฤunun geรงici olduฤunu vurgulayarak, “Faizleri yรผkseltmek ลu anda Fed iรงin ana konu deฤil. Faiz artฤฑลฤฑ oldukรงa uzak bir yol.” aรงฤฑklamasฤฑnda bulunmuล ve “gรผvercin” tarafta yer almฤฑลtฤฑ.
ลahin tonda aรงฤฑklamalarฤฑn da fiyatlandฤฑฤฤฑ piyasalarda, Fed Dallas Baลkanฤฑ Robert Kaplan enflasyonda yukarฤฑ yรถnlรผ risk gรถrdรผฤรผnรผ belirtmiล, Fed Atlanta Baลkanฤฑ Raphael Bostic ise ABD’de yรผksek enflasyon dรถneminin beklenenden daha uzun olabileceฤini ve 2-3 ay yerine 6-9 ay sรผrebileceฤini sรถylemiลti. Son olarak Fed St. Louis Baลkanฤฑ James Bullard da 2022 sonuna kadar faiz artฤฑrฤฑmฤฑ bekleyen yetkililer arasฤฑna katฤฑlmฤฑลtฤฑ.
“Piyasa iลlemcilerinin neredeyse tamamฤฑ Fed’e ters ayakta yakalandฤฑ”
Deniz Yatฤฑrฤฑm Strateji ve Araลtฤฑrma Bรถlรผm Mรผdรผrรผ Orkun Gรถdek, 15-16 Haziran’da takip edilen FOMC toplantฤฑsฤฑnฤฑn, piyasa iลlemcilerinin neredeyse tamamฤฑ iรงin “ters ayakta yakalanma” durumunu gรผndeme getirdiฤini sรถyledi.
Hikayenin รถne รงฤฑkan baลlฤฑฤฤฑnฤฑn, Dot Plot olarak tanฤฑmlanan, katฤฑlฤฑmcฤฑlarฤฑn gelecek dรถnem faiz seviyesi beklentilerinden oluลan patikanฤฑn 2023 yฤฑlฤฑ iรงin 2 kez 25’er baz puanlฤฑk faiz artฤฑลฤฑna iลaret etmesi olduฤunu anlatan Gรถdek, orta-uzun vadeli resmi daha saฤlฤฑklฤฑ okuyabilmek adฤฑna geniล aรงฤฑyla bakmanฤฑn fayda yaratacaฤฤฑnฤฑ ifade etti.
Gรถdek, kฤฑsa vade dรผลรผnce yapฤฑsฤฑnฤฑn, varlฤฑk alฤฑm programฤฑndaki azaltฤฑmฤฑn genel kabul gรถren bir gerรงek olmasฤฑndan, federal fonlama oranฤฑnda 2023’ten daha erken bir zaman diliminde faiz artฤฑลฤฑ yapฤฑlฤฑp yapฤฑlmayacaฤฤฑ sorusuna yanฤฑt arama รงabasฤฑna evrildiฤini aktararak, “Bu nedenle gelecek 3 ay iรงerisinde Fed toplantฤฑlarฤฑnฤฑn tamamฤฑ, makro verilerdeki dรผzelme ve enflasyondaki eฤilimin yรผkseliล ลeklinde devam etmesi halinde ‘canlฤฑ ve potansiyel faiz tartฤฑลmasฤฑ riski’ barฤฑndฤฑrmasฤฑ olarak deฤerlendirilebilir.” diye konuลtu.
Fed’in geniล tabanlฤฑ bir faiz konsensรผsรผ saฤlanmadan ve bu yรถnde bir iletiลim kanalฤฑ รงalฤฑลtฤฑrฤฑlmadan zamanlama olarak erken davranmasฤฑnฤฑn arka planฤฑnda, Aฤustos 2020’de ilan edilen yeni enflasyon rejimi Ortalama Enflasyon Hedeflemesi yaklaลฤฑmฤฑna dair kafa karฤฑลฤฑklฤฑฤฤฑnฤฑn bulunduฤunu belirten Gรถdek, ลunlarฤฑ kaydetti:
“O dรถnem 1980’lerde giriล yapฤฑlan ve รถzellikle 2000 sonrasฤฑnda hฤฑzlanan yeni normal konumundaki ‘dรผลรผk enflasyonist ortam’ gerรงeฤinin kฤฑsa vadeli trendler gรถzetildiฤinde ciddi bir deฤiลikliฤe neden olmayacaฤฤฑ fikri salgฤฑnฤฑn getirdiฤi arz-talep anomalisi kaynaklฤฑ sert deฤiลime yenik dรผลme riskini bir adฤฑm รถne รงฤฑkardฤฑ. Bu da kamuoyunda yรผkselen kฤฑsa vadeli enflasyon hassasiyetinin Fed nezdinde listenin ilk sฤฑrasฤฑna รงekilmesine neden oldu. Oysaki Fed’in yeni enflasyon rejimi, baลlangฤฑรง noktasฤฑ tam olarak bilinmemekle birlikte, 12 ay ortalamada en az yรผzde 2 ve รผzeri seviyelere ulaลmak ve bir nebze hedefin รผzerinde fiyat artฤฑลฤฑnฤฑ kabullenmek รผzerine kurgulanmฤฑลtฤฑ. ลimdi anlฤฑyoruz ki buradaki zaman aralฤฑฤฤฑ daha kฤฑsa, hassasiyet daha yรผksek olabilir.”
“Fed’in daha ลahinleลmesi getiri eฤrisinde farklฤฑ yaklaลฤฑmlara neden oldu”
Orkun Gรถdek, Fed’in daha ลahin bir gรถrรผntรผye bรผrรผnmesinin getiri eฤrisi รผzerinde farklฤฑ yaklaลฤฑmlarฤฑn takip edilmesine neden olduฤuna dikkati รงekti.
Para politikasฤฑndaki deฤiลimin รถncรผ gรถstergesi olan kฤฑsa vadeli faizlerin yรผkseldiฤine iลaret eden Gรถdek, Fed’in enflasyonu yeniden odak noktasฤฑna aldฤฑฤฤฑ fikrine inanฤฑlmasฤฑnฤฑn ise uzun vadeli faizlerin gerilemesine zemin hazฤฑrladฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi.
Gรถdek, buradaki ayarlamanฤฑn daha yatay bir eฤrinin oluลmasฤฑna neden olduฤunu, aynฤฑ zamanda farklฤฑ avantaj ve riskleri de bir arada bulundurduฤunu vurgulayarak, “Kฤฑsa vadeli faizlerin yรผkseliลi borรงlanma maliyetleri ve finansal koลullar aรงฤฑsฤฑndan sฤฑkฤฑlaลma riskini, uzun vadelilerdeki gerileme ise risk algฤฑlamasฤฑnฤฑn biraz daha dengeli oluลmasฤฑna imkan tanฤฑyor. Ancak, ลu bir gerรงek ki yรผzde 7-8’lerde 2021 bรผyรผmesi ve trendin รผzerindeki performansฤฑn 2022’de de takip edilecek olmasฤฑ bir noktanฤฑn ardฤฑndan uzun vadelilerin de yรผkseliล dalgasฤฑna katฤฑlmasฤฑnฤฑ engelleyemeyecek.” ลeklinde konuลmasฤฑnฤฑ tamamladฤฑ.
