ฤฐsveรง Kraliyet Bilimler Akademisi, 2024 Nobel Ekonomi รdรผlรผ’nรผ uluslarฤฑn nasฤฑl refah toplumlarฤฑna dรถnรผลtรผฤรผ รผzerine yaptฤฑklarฤฑ รงalฤฑลmalarla Daron Acemoฤlu, Simon Johnson ve James A. Robinson‘a verdi. รรง ekonomist, farklฤฑ coฤrafi ve ekonomik รถzelliklere sahip รผlkeleri karลฤฑlaลtฤฑrarak, kurumlarฤฑn bu sรผreรงteki belirleyici rolรผnรผ ortaya koydu.
Ekonomi รถdรผlรผ komitesinin baลkanฤฑ Jakob Svensson, โรlkeler arasฤฑndaki gelir farkฤฑnฤฑ kapatmak, gรผnรผmรผzรผn en bรผyรผk sorunlarฤฑndan biri. Acemoฤlu, Johnson ve Robinsonโun รงฤฑฤฤฑr aรงฤฑcฤฑ รงalฤฑลmalarฤฑ, รผlkelerin neden baลarฤฑlฤฑ olduklarฤฑnฤฑ veya olamadฤฑklarฤฑnฤฑ anlamamฤฑza yardฤฑmcฤฑ oluyorโ dedi.
Nobel Komitesi’nin aรงฤฑklamasฤฑnda, รผรง ekonomistin araลtฤฑrmalarฤฑnฤฑn รผlkelerin zenginleลmesinde sosyal kurumlarฤฑn kritik รถnemini vurguladฤฑฤฤฑ belirtildi. Aรงฤฑklamada, โHukukun รผstรผnlรผฤรผnรผn zayฤฑf olduฤu ve halkฤฑnฤฑ kรถtรผye kullanan kurumlarฤฑn bulunduฤu toplumlar, bรผyรผme veya olumlu deฤiลim yaratamaz. รdรผl sahiplerinin รงalฤฑลmalarฤฑ, bunun nedenlerini anlamamฤฑza yardฤฑmcฤฑ oluyorโ denildi.
Acemoฤlu, Tรผrkiyeโnin Nobel Kazanan รรงรผncรผ ฤฐsmi Oldu
Acemoฤlu, Orhan Pamuk (2006 – Edebiyat) ve Aziz Sancar‘ฤฑn (2015 – Kimya) ardฤฑndan Nobel รdรผlรผ kazanan รผรงรผncรผ Tรผrk oldu.
Daron Acemoฤlu kimdir?
Tรผrk-Amerikan ekonomist Daron Acemoฤlu, 1967 yฤฑlฤฑnda ฤฐstanbulโda Ermeni bir ailenin รงocuฤu olarak doฤdu. 1989โda York รniversitesi’nde Ekonomi alanฤฑnda lisans derecesi, 1990โda London School of Economicsโte matematiksel ekonomi ve ekonometri yรผksek lisansฤฑ ve 1992โde aynฤฑ รผniversitede ekonomi doktorasฤฑ aldฤฑ.
1993 yฤฑlฤฑndan itibaren ABD’deki Massachusetts Teknoloji Enstitรผsรผ (MIT) Ekonomi Bรถlรผmรผ’nde akademik kariyerine baลladฤฑ ve bugรผn Enstitรผ Profesรถrรผ olarak gรถrev yapฤฑyor.
Acemoฤlu, 2005 yฤฑlฤฑnda Amerikan Ekonomi Derneฤi tarafฤฑndan verilen John Bates Clark Madalyasฤฑ da dahil olmak รผzere birรงok รถdรผl kazandฤฑ. Ekonomi politik รผzerine รงalฤฑลmalarฤฑyla tanฤฑnan Acemoฤlu, uzun zamandฤฑr birlikte รงalฤฑลtฤฑฤฤฑ Simon Johnson ve James A. Robinson ile รงok sayฤฑda makale yazdฤฑ. Robinson ile birlikte โDiktatรถrlรผk ve Demokrasinin Ekonomik Kรถkenleriโ (2006) ve โUluslarฤฑn รรถkรผลรผโ (2012) kitaplarฤฑnฤฑ kaleme aldฤฑ.
2011 yฤฑlฤฑnda yapฤฑlan bir ankette โ60 Yaล Altฤฑ En Sevilen Yaลayan Ekonomistlerโ listesinde Paul Krugman ve Greg Mankiw‘in ardฤฑndan รผรงรผncรผ sฤฑrada yer aldฤฑ. 2015’te ise son 10 yฤฑlฤฑn en รงok atฤฑf alan ekonomisti seรงildi.







