Erdoฤan’ฤฑn faizle ilgili sรถzlerinin Tรผrk Lirasฤฑ’nda dรผลรผลe yol aรงmasฤฑ ilk defa yaลanmฤฑyor.
Daha รถnce de zaman zaman Cumhurbaลkanฤฑ’nฤฑn sรถzleri TL’de deฤer kaybฤฑna yol aรงmฤฑล, bunun ardฤฑndan yรผkselen kur ile mรผcadele etmek iรงin Merkez Bankasฤฑ faizleri dรผลรผrmek yerine tam tersine artฤฑrmak zorunda kalmฤฑลtฤฑ.
BBC Tรผrkรงe’ye konuลan yabancฤฑ analistler de Dolar/TL kurunun yรผkselmesi sonucu enflasyonun arttฤฑฤฤฑnฤฑ, bunun da Tรผrkiye Cumhuriyet Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn (TCMB) faizi dรผลรผrmek yerine artฤฑrmasฤฑna yol aรงtฤฑฤฤฑnฤฑ vurguladฤฑ.
Geliลmekte olan ekonomiler uzmanฤฑ dรถviz stratejisti Piotr Matys, Cumhurbaลkanฤฑ Erdoฤan’ฤฑn, TCMB’yi kontrol ettiฤi izlenimi yarattฤฑฤฤฑ sรผrece Tรผrk Lirasฤฑ varlฤฑklarฤฑn yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑlar aรงฤฑsฤฑndan negatif kalmaya devam edeceฤini vurguladฤฑ.
Erdoฤan’ฤฑn TRT’de TCMB Baลkanฤฑ ลahap Kavcฤฑoฤlu ile faiz konusunu konuลtuฤunu belirttiฤi sรถzleri en รงok tartฤฑลma yaratan ifadeleri oldu.
Ekonomistler, bu ifadenin TCMB’nin baฤฤฑmsฤฑzlฤฑฤฤฑ aรงฤฑsฤฑndan bรผyรผk bir soru iลareti yarattฤฑฤฤฑnฤฑ dile getirdi.
Erdoฤan, “Bugรผn Merkez Bankasฤฑ Baลkanฤฑmฤฑzla gรถrรผลtรผm. Bizim bir defa faizleri dรผลรผrmemiz ลart, onun iรงin de Temmuz-Aฤustos, buralarฤฑ bulacaฤฤฑz ki faiz dรผลmeye baลlasฤฑn” dedi.
Stratejist Piotr Matys, Erdoฤan’ฤฑn bu sรถzlerinin ardฤฑndan “Faizlerde olasฤฑ bir indirim TL’nin daha da dรผลmesine yol aรงacaktฤฑr. Bu da enflasyon รผzerindeki baskฤฑyฤฑ artฤฑrฤฑr ki, enflasyon zaten yรผzde 17’nin รผzerinde” diyor ve ekliyor:
“(ลahap Kavcฤฑoฤlu) Eฤer faizleri artฤฑrmayฤฑ reddederse, Erdoฤan talimatlarฤฑnฤฑ yerine getirmesi iรงin bir baลka Merkez Bankasฤฑ Baลkanฤฑ atayacaktฤฑr.”
Piotr Matys: TCMB baฤฤฑmsฤฑz olamadฤฑkรงa enflasyon sorunu รงรถzรผlemez
Erdoฤan, dรผn akลam televizyon ekranฤฑnda enflasyon ile ilgili olarak, “Faiz yรผkรผnรผ yatฤฑrฤฑmlarฤฑn, maliyetlerin รผzerinden kaldฤฑrฤฑrsak, maliyet enflasyonunu tetikleyen faiz olduฤu iรงin rahatlama dรถnemine girmiล olacaฤฤฑz. รรผnkรผ bรผtรผn mesele maliyet enflasyonundan faiz yรผkรผnรผ kaldฤฑrmaktฤฑr” dedi.
Tรผrkiye ekonomisi uzun zamandฤฑr yรผksek enflasyon ile mรผcadele etmeye รงalฤฑลฤฑyor.
Nisan ayฤฑnda enflasyon oranฤฑnฤฑn yรผzde 17,14 olduฤu aรงฤฑklandฤฑ.
Bu Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn enflasyon hedefi olan yรผzde 5’in 3 katฤฑndan bile daha fazla.
Stratejist Matys, TCMB’nin baฤฤฑmsฤฑz hareket edemediฤi mรผddetรงe Tรผrkiye’nin yรผksek enflasyon sarmalฤฑndan kurtulamayacaฤฤฑ gรถrรผลรผnde:
“Tรผrkiye’nin en gรผรงlรผ kiลisi, yรผksek faizin enflasyona yol aรงtฤฑฤฤฑ gibi geleneksel olmayan gรถrรผลleriyle para politikasฤฑna mรผdahale ettiฤi ve TCMB baฤฤฑmsฤฑz davranamadฤฑฤฤฑ mรผddetรงe enflasyon sorunu รงรถzรผlemeyecektir.”
Jason Tuvey: Dolar/TL kuru iรงin yฤฑl sonu beklentimiz 9,5
Londra merkezli ekonomik danฤฑลmanlฤฑk kurumu Capital Economics’in geliลmekte olan piyasalar kฤฑdemli ekonomisti Jason Tuvey, TCMB’nin รถnรผmรผzdeki hafta yapacaฤฤฑ toplantฤฑda faiz indirmesini beklemiyor.
Ancak Tuvey’e gรถre TCMB’nin para politikasฤฑnฤฑ gevลetmesi an meselesi.
Tuvey, “Faiz indirimi yakฤฑn vadede daha gรผรงlรผ bir ekonomik bรผyรผme saฤlayacaktฤฑr ancak bu da enflasyonun yรผksek seyretmesine ve enflasyon beklentilerinde รงฤฑpanฤฑn daha da kaybolmasฤฑna yol aรงar” saptamasฤฑnda bulunuyor.
Capital Economics’in yฤฑl sonu Dolar/TL kuru beklentisinin 9,5 olduฤunu sรถyleyen Tuvey, “Jeopolitik gerilimin yรผkselmesi gibi herhangi bir ลok, kurda sert yรผkseliลlere yol aรงabilir. Bu da Merkez Bankasฤฑ’nฤฑn sรถylemi tersine รงevirerek faizleri artฤฑrmasฤฑna sebep olabilir” diyor.
Tim Ash: TL, 2008’den beri dรผลรผyor
Londra merkezli BlueBay varlฤฑk yรถnetimi ลirketi geliลen piyasalar stratejisti Tim Ash ise yabancฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn TCMB’nin baฤฤฑmsฤฑz olduฤuna dair inancฤฑnฤฑ yitirdiฤini aktarฤฑyor.
Erdoฤan’ฤฑn para politikasฤฑnฤฑ yรถnettiฤini ve bu yรผzden Kavcฤฑoฤlu’nu atadฤฑฤฤฑnฤฑ dรผลรผnen Ash, “Bence Kavcฤฑoฤlu gรถreve geldiฤinden beri suyu bulandฤฑracak herhangi bir ลey yapmaktan kaรงฤฑnฤฑyor, ekibi ne derse o yรถnde karar alฤฑyor” tespitini yapฤฑyor.
“Unutmayalฤฑm ki TCMB, 128 milyar dolarฤฑ, TL’yi savunmak iรงin harcadฤฑ ancak TL sert olarak dรผลtรผฤรผ iรงin bunda baลarฤฑsฤฑz oldu” diyen Ash’e gรถre turizm tekrar canlanmadฤฑkรงa ve enflasyon faizlerin altฤฑna inmedikรงe TCMB faiz indirimine gidemez.
TL, bu yฤฑl en รงok deฤer kaybeden geliลmekte olan para birimi.
Mart ayฤฑnda Naci Aฤbal’ฤฑn TCMB baลkanlฤฑฤฤฑ gรถrevinden alฤฑnarak yerine Kavcฤฑoฤlu’nun getirilmesinden beri TL dolara karลฤฑ yรผzde 16 deฤer kaybetti.
TL’nin dรผลรผลรผne devam edip etmeyeceฤi sorusuna ise Ash, “Gerรงek ลu ki TL 2008’den beri dรผลmeye devam ediyor, deฤerinin yรผzde 80’ini kaybetti. Bu gidiลat ลimdi neden deฤiลsin ki?” yanฤฑtฤฑnฤฑ veriyor.
