Uluslararasฤฑ Enerji Ajansฤฑnฤฑn (IEA) Tรผrkiye 2021: Enerji Politikasฤฑ Deฤerlendirmesi raporuna gรถre, Tรผrkiye’nin son 20 yฤฑldaki nรผfus artฤฑลฤฑ ve ekonomik bรผyรผmesi enerji talebini ve ithal kaynaklara baฤฤฑmlฤฑlฤฑฤฤฑ artฤฑrdฤฑ.
Tรผrkiye, enerji arz gรผvenliฤini saฤlamak amacฤฑyla petrol ve doฤal gaz arama รงalฤฑลmalarฤฑna hฤฑz verirken, Sakarya Gaz Sahasฤฑ’ndaki doฤal gaz keลfi bu sรผreรงteki รถnemli bir kazanฤฑm olarak รถne รงฤฑktฤฑ.
Sรถz konusu sahada 2023’te รผretimin baลlamasฤฑ durumunda Tรผrkiye’nin doฤal gaz ithalat baฤฤฑmlฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑn yรผzde 36, enerji ithalat faturasฤฑnฤฑn ise orta vadede yรผzde 10 azalabileceฤi hesaplandฤฑ.
Yenilenebilir enerji kapasitesi son 5 yฤฑlda yรผzde 50 artan Tรผrkiye, 2019’da en fazla yenilenebilir enerji kapasitesi oluลturan รผlkeler arasฤฑnda Avrupa’da 5’inci, dรผnyada ise 15’inci sฤฑrada yer aldฤฑ. Yenilenebilir enerji kaynaklarฤฑnฤฑn elektrik รผretimindeki payฤฑ 2019’da yรผzde 44 seviyesinde gerรงekleลti.
Gerรงekleลtirilen yenilenebilir enerji ihaleleri, maliyetleri dรผลรผrmede ve yenilenebilir enerji yatฤฑrฤฑmlarฤฑnฤฑ artฤฑrmada baลarฤฑ saฤladฤฑ.
Nรผkleer enerji dรผลรผk karbonlu enerji portfรถyรผnรผ gรผรงlendirecek
Rapora gรถre, Tรผrkiye’nin yenilenebilir enerji kurulu gรผcรผnรผn 2024’e kadar 21 bin megavat artarak yรผzde 49 bรผyรผyeceฤi รถngรถrรผlรผyor.
รte yandan, gรผneล enerjisi potansiyelinin tahmini yรผzde 3’รผnรผ, rรผzgar enerji potansiyelinin ise yรผzde 15’ini kullanan Tรผrkiye, yenilenebilir enerjide daha gรผรงlรผ bir bรผyรผme gรถsterebilir ve bu kaynaklarฤฑ elektrik รผretimi dฤฑลฤฑnda farklฤฑ sektรถrlerde de kullanabilir.
Tรผrkiye’nin ilk nรผkleer enerji santralinin 2023’ten itibaren devreye alฤฑnmasฤฑnฤฑn, รผlkenin dรผลรผk karbonlu enerji portfรถyรผnรผ gรผรงlendireceฤi tahmin edilirken, elektrikli araรงlar, enerji depolama ve dijital teknolojilerin desteklenmesi รถnem arz ediyor.
Tรผrkiye’nin son 10 yฤฑlda enerji piyasalarฤฑnda รถngรถrรผlebilirlik ve ลeffaflฤฑฤฤฑ artฤฑran baลarฤฑlฤฑ adฤฑmlarฤฑnฤฑn ilave reformlarla desteklenmesinin de elektrik ve doฤal gaz sektรถrlerinde yatฤฑrฤฑmlarฤฑ artฤฑrabileceฤi tahmin ediliyor.
Emisyonlardaki artฤฑล yakฤฑndan takip edilmeli
Rapora gรถre, Tรผrkiye’nin modern ve rekabetรงi bir ekonomi oluลturmak iรงin enerji sektรถrรผnรผn sรผrdรผrรผlebilirliฤine ve karbon emisyonlarฤฑnฤฑ azaltmaya odaklanmasฤฑ gerekiyor. Bu kapsamda, dรผลรผk karbonlu bir gelecekte linyit santrallerinin rolรผnรผn yeniden dรผลรผnรผlmesi ve yeni hedefler belirlenmesi tavsiye ediliyor.
Tรผrkiye’de enerji sektรถrรผ kaynaklฤฑ emisyonlar son 10 yฤฑlda yรผzde 43 artฤฑล gรถsterdi. Elektrik ve ฤฑsฤฑnma en fazla emisyon salฤฑmฤฑ gerรงekleลtiren sektรถrler olurken, bu sektรถrleri ulaลtฤฑrma ve sanayi takip etti. Kรถmรผr, 1997’den beri Tรผrkiye’deki emisyonlarฤฑn en bรผyรผk kaynaฤฤฑ oldu.
Raporda deฤerlendirmelerine yer verilen IEA Baลkanฤฑ Fatih Birol, Tรผrkiye’nin son 10 yฤฑlda enerji kaynaklarฤฑnฤฑ bรผyรผk รถlรงรผde รงeลitlendirdiฤini belirterek, “Hidroelektrik, gรผneล ve rรผzgar baลta olmak รผzere yenilenebilir enerji etkileyici bir bรผyรผme gรถsterdi. Bu dรถnemde enerji piyasalarฤฑnฤฑn liberalleลmesinde ve enerji gรผvenliฤinin artฤฑrฤฑlmasฤฑnda da รถnemli ilerleme kaydedildi.” ifadelerini kullandฤฑ.
