Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın 2020 yılı Ocak ayında imalat sanayinde faaliyet gösteren özel firmalarla gerçekleştirdiği ‘İktisadi Yönelim Anketi’ sonuçlarına göre; son üç aya yönelik değerlendirmelerde, üretim hacminde artış bekleyenler lehine olan seyrin bir önceki aya kıyasla güçlendiği, iç piyasa sipariş miktarı ve ihracat sipariş miktarında artış bildirenler lehine olan seyrin ise bir önceki aya göre zayıfladığı gözlendi. Açıklamanın ayrıntıları şöyle:
Mevcut toplam siparişlerin ve mevcut mamul mal stokları seviyesinin mevsim normallerinin altında olduğu
yönündeki değerlendirmelerin bir önceki aya göre güçlendiği görülmektedir.
Gelecek üç aya yönelik değerlendirmelerde, üretim hacminde ve iç piyasa sipariş miktarında bir önceki ayda artış
bekleyenler lehine olan seyrin güçlendiği, ihracat sipariş miktarında ise bir önceki ayda artış bekleyenler lehine
olan seyrin zayıfladığı görülmektedir. Gelecek üç aydaki istihdama ilişkin artış yönlü beklentilerin güçlendiği,
gelecek on iki aydaki sabit sermaye yatırım harcamasına ilişkin artış yönlü beklentilerin ise zayıfladığı
gözlenmektedir.
Ortalama birim maliyetlerde, son üç ayda artış olduğunu bildirenler lehine olan seyrin güçlendiği, gelecek üç ayda
artış olacağını bekleyenler lehine olan seyrin ise zayıfladığı görülmektedir. Gelecek üç aydaki satış fiyatına ilişkin
artış yönlü beklentilerin de zayıfladığı gözlenmektedir. Gelecek on iki aylık dönem sonu itibarıyla yıllık ÜFE beklentisi
bir önceki aya göre 0,7 puan artarak yüzde 16,5 seviyesinde gerçekleşmiştir.
2021 yılı Ocak ayında, ankete katılan işyerlerinin yüzde 50,1’i üretimlerini kısıtlayan faktör bulunmadığını belirtirken,
yüzde 18,1‘i talep yetersizliğinin üretimlerini kısıtlayan en önemli faktör olduğunu belirtmiş, onu sırasıyla
hammadde-ekipman yetersizliği, işgücü yetersizliği, mali imkansızlıklar ve diğer faktörler izlemiştir.
Son üç aydaki rekabet gücüne ilişkin gelişmeler değerlendirildiğinde, yurt içi piyasalardaki rekabet gücüne ilişkin
olarak bir önceki dönemde artış bildirenler lehine olan seyrin güçlendiği gözlenmektedir. Avrupa Birliği içindeki yurt
dışı piyasalardaki rekabet gücüne ilişkin artış yönlü değerlendirmelerin azalış bildirenler lehine döndüğü, Avrupa
Birliği dışındaki yurt dışı piyasalardaki rekabet gücüne ilişkin azalış yönlü değerlendirmelerin ise zayıflayarak devam
ettiği görülmektedir.
İçinde bulunduğu sanayi dalındaki genel gidişat konusunda, bir önceki aya kıyasla daha iyimser olduğunu
belirtenlerin oranı yüzde 16,7‘ye, daha kötümser olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 12,4’e yükselirken, aynı
kaldığını belirtenlerin oranı yüzde 70,9‘a gerilemiştir.
